XK nông thủy sản năm 2012 : Vị đắng... “ngôi vị” !

Enternews.vn (DĐDN) Khép lại năm 2012, nhìn con số về kim ngạch XK trong ngành hàng nông, thủy sản VN đạt được con số ấn tượng: Hơn 27,5 tỉ USD, tăng 9,7% so với năm 2011, đưa xuất siêu toàn ngành đạt con số kỷ lục là 10,5 tỉ USD.

(DĐDN) Khép lại năm 2012, nhìn con số về kim ngạch XK trong ngành hàng nông, thủy sản VN đạt được con số ấn tượng: Hơn 27,5 tỉ USD, tăng 9,7% so với năm 2011, đưa xuất siêu toàn ngành đạt con số kỷ lục là 10,5 tỉ USD. Trong đó nhiều mặt hàng nông sản chủ lực đã đạt được những con số kỷ lục mới. Thế nhưng, đằng sau những “vinh quang” đó, giá trị thật về ngành hàng này còn nhiều điều phải bàn...

Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải: Hướng đến bài toán chiến lược XK lâu dài

Việc đầu tư vào những ngành XK nông sản chủ lực cần được tính đến như một bài toán chiến lược lâu dài, làm từng bước nhưng chắc chắn và hiệu quả. Ðồng thời tạo ra cơ chế thuận lợi, ưu đãi để thu hút lực lượng đông đảo DN và tư nhân có tiềm lực kinh tế và trí lực đầu tư vào phát triển nông nghiệp, nhất là đầu tư nâng cao giá trị nông sản, vì sự phát triển của nền nông nghiệp nước nhà.

Theo Bộ NN-PTNT, mặc dù hầu hết các ngành hàng nông, thủy sản đều tăng mạnh về sản lượng trong năm 2012, nhưng giá trị kim ngạch lại tăng rất thấp.

Đằng sau... kỷ lục

Có thể nói, mặt hàng lúa gạo trong ba năm trở lại đây, VN đã có những bước bứt phá ngoạn mục trong sản xuất kinh doanh. Nếu như năm 2009, lượng gạo XK chỉ vượt ngưỡng 6 triệu tấn gạo các loại, thì đến năm 2010, mức XK đã đạt 6,75 triệu tấn. Sang năm 2011, lượng gạo XK đã nâng lên 7,1 triệu tấn, và kết thúc năm 2012 này, dù được dự báo sẽ là một năm khó khăn, nhưng ngành XK gạo đã về đích với con số thật ấn tượng: 7,72 triệu tấn với kim ngạch XK đạt 3,45 tỉ USD. Ghi được dấu ấn đậm nét cho ngành lúa gạo VN trên thị trường XK và trở thành “quán quân”, vượt qua Thái Lan và Ấn Độ.

Tương tự, ngành cà phê năm nay cũng đã vươn lên dẫn đầu về XK trên thị trường quốc tế. Cụ thể, VN đã XK gần 1,76 triệu tấn cà phê, đạt giá trị 3,74 tỉ USD, tăng 40,3% về lượng và 36% về giá trị so với cùng kỳ năm ngoái, vươn lên vị trí thứ 3 thế giới trong XK. Không thua kém, các mặt hàng nông sản như hạt tiêu và hạt điều vẫn tiếp tục giữ vững vị trí số một trên thế giới với lượng hồ tiêu XK đạt 818 triệu USD và hạt điều đạt 1,483 tỉ USD.

Cánh đồng mẫu lớn tại tỉnh An Giang
 
Trong khi đó, ngành thủy sản cũng đã vượt qua nhiều thách thức để đạt kim ngạch XK toàn ngành đạt 6,12 tỉ USD. Có thể nói, năm 2012 là năm đầy khó khăn, thách thức đối với ngành thủy sản. Dịch bệnh hoành hành trên tôm, cá tra cũng lắm gian truân trên thương trường quốc tế, DN phải huy động vốn với lãi suất cao… Nhưng với những nỗ lực không ngừng và bứt phá vào những tháng cuối năm, XK cá tra vẫn chạm mức gần 1,8 tỉ USD, tương đương năm 2011. XK tôm dù giảm 6,3% so năm 2011 nhưng kim ngạch vẫn đạt 2,25 tỉ USD. Trở thành Top 10 các quốc gia XK thủy sản trên thế giới.

Cần có ngành công nghiệp phụ trợ đi kèm để gia tăng giá trị cho nông sản.

Theo các chuyên gia, giá trị gia tăng kỷ lục của các mặt hàng nông sản trên chủ yếu nhờ vào sự gia tăng sản lượng. Còn thực chất, giá XK của từng mặt hàng lại liên tục giảm mạnh trong năm 2012. Ðó là giá gạo giảm 7,1%, giá cà phê giảm 6,2%, giá hạt điều giảm 15%... Ðây chính là nghịch lý trong XK nông, thủy sản của VN, khi nhiều mặt hàng có sản lượng xuất khẩu thuộc tốp đầu thế giới nhưng sức cạnh tranh yếu và không thể hiện được vị thế, không quyết định được giá XK của thị trường thế giới. Và điều này đã được các chuyên gia kinh tế cảnh báo từ nhiều năm nay.

Hướng đến công nghiệp chế biến

Ông Trang Hiếu Dũng - Vụ trưởng Vụ kế hoạch của Bộ NN &PTNT cho biết, thời gian tới, quy trình sản xuất gạo phải tuân thủ theo chuỗi sản xuất sản phẩm từ khâu thu mua, bảo quản, xay xát, dự trữ, lưu thông, đưa tỉ lệ gạo thu hồi trên 68%. Mặt khác, sẽ giảm tổn thất sau thu hoạch lúa còn 5 - 6%, cải thiện chất lượng gạo XK. tỉ lệ hạt trắng bạc không quá 4%, tỉ lệ hạt hư hỏng không quá 0,2%, hạt vàng không quá 0,2%... qua đó sẽ nâng cao thêm giá trị gia tăng của gạo XK, cụ thể sẽ tăng thêm 15% vào năm 2015 và 20 - 25% vào năm 2020.

Đối với mặt hàng cà phê cũng sẽ tăng tỉ lệ cà phê được chế biến ở quy mô công nghiệp từ 20% năm 2010 lên 40% năm 2015 và 70% năm 2020. Qua đó sẽ mở rộng quy mô, công suất chế biến cà phê hòa tan từ 10.000 tấn (1%) năm 2011 lên 25.000 tấn (2,5%) năm 2015 và 50.000 tấn (5%) năm 2020. Bên cạnh đó, tổng sản lượng cà phê rang xay từ 5% hiện nay lên mức 10% vào năm 2015 và 20% vào năm 2020.

Và vấn đề này cũng được cơ cấu lại tại tất cả các mặt hàng nông, thủy sản để tăng lợi nhuận cho nông dân và DN. Và như vậy, sản xuất và tiêu thụ mới bền vững và ổn định lâu dài.

Tuy nhiên để thực hiện được điều đó, theo các chuyên gia, VN cần có những chính sách khuyến khích, hỗ trợ khối tư nhân tăng đầu tư vào lĩnh vực này. Đồng thời, đòi hỏi phải có cả một ngành công nghiệp phụ trợ rất phát triển đi kèm. Chỉ có như vậy, những sản phẩm nông sản của chúng ta mới có cơ hội góp mặt đàng hoàng, đĩnh đạc trên thị trường thế giới, chứ không phải luôn “ẩn” bóng của những thương hiệu của các nước nhập khẩu khác.

Quốc Chánh


Bạn đang đọc bài viết XK nông thủy sản năm 2012 : Vị đắng... “ngôi vị” ! tại chuyên mục Kinh tế địa phương của Báo Diễn đàn doanh nghiệp. Liên hệ cung cấp thông tin và gửi tin bài cộng tác: email toasoan@dddn.com.vn, hotline: (024) 3.5771239,
Từ khóa
Bình luận
Bạn còn /500 ký tự
Xếp theo: Thời gian | Số người thích