Đặc biệt, tỷ lệ nợ xấu theo báo cáo của NHNN chưa phản ánh đúng tình hình thực chất nợ xấu của các TCTD hiện nay...

Vậy VAMC là ai? Đây chính là Công ty quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam trực thuộc Ngân hàng Nhà nước...

Nợ xấu trong các tổ chức tín dụng còn cao đâu là nguyên nhân

Nợ xấu trong các tổ chức tín dụng còn cao nguyên nhân từ phía cơ quan quản lý nhà nước?

 Bán nợ tự thu hồi đạt kết quả thấp

Theo Vneconomy đưa tin, Kiểm toán Nhà nước đã báo cáo Quốc hội về kết quả kiểm toán báo cáo tài chính, các hoạt động liên quan đến quản lý, sử dụng vốn và tài sản Nhà nước năm 2015 của Ngân hàng Nhà nước, 8 tổ chức tài chính, ngân hàng, bảo hiểm,thực hiện đề án cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng giai đoạn 2011 - 2015...

Thời điểm này thông qua điều hành linh hoạt nghiệp vụ thị trường mở, NHNN đã đảm bảo thanh khoản ổn định cho các tổ chức tín dụng và hỗ trợ mục tiêu ổn định tỷ giá; tăng trưởng tín dụng nền kinh tế đạt 17,26%, cao hơn mức tăng trưởng định hướng (khoảng 13-15%).

Các tổ chức tài chính, ngân hàng được kiểm toán cũng đã cơ bản hoàn thành nhiệm vụ được giao, kinh doanh có lãi. Cụ thể, tổng lợi nhuận trước thuế của SCIC 8.669 tỷ đồng, Agribank3.133 tỷ đồng, Bảo Minh 149 tỷ đồng, PJICO 119 tỷ đồng.

Theo báo cáo phần lãi suất cho vay trung và dài hạn năm 2015 đã giảm 0,2-0,5%/năm nhưng chưa đạt mục tiêu đề ra (giảm 1%-1,5%/năm), tỷ lệ nợ xấu của các tổ chức tín dụng còn cao.

Đến 31/12/2015, nếu tính đầy đủ cả nợ tồn đọng tại VAMC, nợ được cơ cấu lại, nợ chưa chuyển nhóm nợ xấu theo kết luận thanh tra Ngân hàng Nhà nước thì nợ xấu là 476,86 nghìn tỷ đồng, chiếm 8,85% tổng dư nợ; nợ xấu của Agribank nếu tính cả nợ đã bán cho VAMC là 73.472 tỷ đồng, chiếm 10,7% tổng dư nợ.

Báo cáo cũng nêu rõ VAMC “chưa chủ động xử lý nợ xấu mà chủ yếu thông qua các TCTD bán nợ tự thực hiện với kết quả thấp”. Tổng thu hồi nợ từ năm 2013 đến 2015 là 22.902 tỷ đồng, chỉ chiếm 10,4% dư nợ đã mua.

Việc cân đối vốn của Ngân hàng Chính sách xã hội rất khó khăn, trong đó nhiều khoản vay từ Kho bạc Nhà nước, Ngân hàng Nhà nước phải gia hạn hoặc khoanh nợ.

Kết quả kiểm toán cho thấy là hầu hết các chi nhánh Agribank được kiểm toán còn sai sót về trình tự, thủ tục cho vay (một số khoản vay thẩm định thiếu chặt chẽ, thiếu tài sản đảm bảo, giải ngân không đúng mục đích, không được kiểm soát, giám sát chặt chẽ việc sử dụng vốn vay).

Công tác hạch toán kế toán của một số đơn vị còn sai sót như: Agribank trích lập thiếu dự phòng rủi ro tín dụng 2.848,7 tỷ đồng; VCB chưa hạch toán theo phương pháp dồn tích đối với các khoản lãi và phí phải thu thẻ tín dụng; từ năm 2001 đến nay, chưa tính và hạch toán đầy đủ trên hệ thống phần mềm tiền lãi của các tài khoản tiền gửi không kỳ hạn nhỏ hơn 1.000 VNDhoặc 0,1 đơn vị ngoại tệ.

Về thực hiện đề án cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng giai đoạn 2011-2015, Kiểm toán Nhà nước đánh giá: “NHNN đã kiểm soát và từng bước xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém; tình trạng tài chính và năng lực hoạt động của các tổ chức tín dụng bước đầu đã được củng cố và lành mạnh hóa; mức độ an toàn và hiệu quả hoạt động của các tổ chức tín dụng được cải thiện, nguy cơ đổ vỡ, gây mất an toàn hệ thống các tổ chức tín dụng giảm đáng kể”...

Tuy nhiên một số tổ chức tín dụng chưa được phê duyệt phương án tái cơ cấu, cơ chế, chính sách hỗ trợ tái cơ cấu, xử lý nợ xấu còn nhiều bất cập. Hoạt động của các tổ chức tín dụng còn nhiều tồn tại và tiềm ẩn rủi ro. Theo đó, tỷ lệ nợ xấu theo báo cáo của Ngân hàng Nhà nước chưa phản ánh đúng thực chất tình hình nợ xấu của các tổ chức tín dụng như đã nói ở trên.

Theo Kiểm toán Nhà nước là việc xử lý nợ xấu chưa hiệu quả, còn một số TCTD bị kiểm soát đặc biệt hoặc tình hình tài chính yếu kém như: 3 ngân hàng được Ngân hàng Nhà nước mua lại 0 đồng (CBBank, GPBank, Ocean Bank), Ngân hàng Đông Á, Công ty Tài chính Cổ phần Handico, Công ty Tài chính Bưu điện, Công ty Tài chính TNHH Một thành viên Công nghiệp Tàu thủy, Công ty Cho thuê tài chính Công nghiệp Tàu thủy, Công ty Cho thuê tài chính ALC II.

Tồn đọng nhiều khoản vay công nợ khó đòi

Kiểm toán Nhà nước còn nêu, nhiều ngân hàng thương mại tồn đọng nhiều khoản cho vay, công nợ khó thu hồi do lãnh đạo ngân hàng cố ý làm trái, vi phạm pháp luật, việc xử lý hết sức khó khăn và tỷ lệ thu hồi thấp, như ACB, Eximbank, Sacombank, CBBank, GPBank, Ocean Bank.

Một số tổ chức tín dụng trong thời gian tái cơ cấu chưa trích lập đầy đủ dự phòng rủi ro tín dụng như Agribank, Maritime Bank. Nhiều tổ chức tín dụng đang tạo ra và sử dụng lợi nhuận từ doanh thu không chắc chắn (lãi dự thu của các khoản nợ được cơ cấu lại - tổng lãi dự thu của các khoản nợ được cơ cấu lại năm 2015 của toàn hệ thống là 50.540 tỷ đồng.

Theo kết quả kiểm toán,việc tăng vốn điều lệ để nâng cao năng lực tài chính của tổ chức tín dụng không hoàn thành mục tiêu theo đề án, tình trạng sở hữu chéo vẫn còn và khó kiểm soát.

 Trước tình hình này, ông Nguyễn Tiến Đông- Chủ tịch Hội đồng thành viên mới của VAMC cho biết, dự kiến trong năm 2017, VAMC mua khoảng 25.000 tỉ đồng nợ xấu bằng trái phiếu đặc biệt và tập trung xử lý khoảng 33.000 tỉ đồng.

Theo đó, VAMC sẽ tiếp tục mua nợ bằng trái phiếu đặc biệt từ các TCTD yếu kém đang trong quá trình tái cơ cấu theo chỉ đạo của NHNN. Dự kiến đến 2020, VAMC mua nợ bằng trái phiếu đặc biệt với giá trị khoảng 150.000 tỉ đồng dư nợ gốc, có tính đến việc mua nợ của một số ngân hàng đang thực hiện tái cơ cấu và số dư nợ được cơ cấu lại.

Dự kiến đến năm 2020, VAMC thực hiện mua nợ theo giá trị thị trường với giá mua nợ dự kiến từ 10.000-50.000 tỉ đồng tùy theo tiến độ cấp vốn điều lệ từ Chính phủ với công ty.

 Kế hoạch VAMC và NHNN đặt ra là đến hết năm 2020, VAMC mua nợ xấu của các TCTD qua các hình thức đạt tổng giá trị dư nợ gốc là 400.000 tỉ đồng và thu hồi nợ đạt 100.000-150.000 tỉ đồng. Các biện pháp xử lý nợ cụ thể gồm: thu hồi nợ qua bán nợ (20.000-35.000 tỉ đồng), thu hồi nợ qua xử lý tài sản đảm bảo (30.000-45.000 tỉ đồng), thu hồi nợ qua đôn đốc khách hàng trả nợ (50.000-70.000 tỉ đồng).

Bạn đang đọc bài viết Vì sao VAMC chưa "chủ động" xử lý nợ xấu? tại chuyên mục Ngân hàng - Chứng khoán của Báo Diễn đàn doanh nghiệp. Liên hệ cung cấp thông tin và gửi tin bài cộng tác: email toasoan@dddn.com.vn, hotline: (024) 3.5771239,
Từ khóa