Tích tụ đất đai trong lâm nghiệp Kỳ 1: Mất rừng vì... manh mún

Enternews.vn (DĐDN)- Hiện chỉ có 20 – 30% diện tích đất rừng được sử dụng đúng mục đích. Trong khi đó, các DN chế biến gỗ muốn có đất trồng rừng thì lại bị cản trở.

(DĐDN)- Hiện chỉ có 20 – 30% diện tích đất rừng được sử dụng đúng mục đích. Trong khi đó, các DN chế biến gỗ muốn có đất trồng rừng thì lại bị cản trở.

Những quả đồi trọc nối nhau tại xã ĐăkMôn, huyện Đăk Glei, tỉnh Kon Tum. Ảnh: MT

Theo báo cáo của Bộ NN – PTNT, tổng diện tích rừng toàn quốc đến ngày 31/12/2015 có 14.061.856 ha, trong đó gồm 10.175.519 ha rừng tự nhiện và 3.886.337 ha rừng trồng. Trong 14.061.856 ha rừng, diện tích cây lâm nghiệp là 13.613.056 ha với độ che phủ là 39,5% và diện tích trồng cây lâu năm trồng trên đất lâm nghiệp là 448.800 ha, độ che phủ 1,34%.

DN “khát” đất

Tìm hiểu riêng của PV DĐDN cho thấy, tại tỉnh Sơn La hiện đang có trên 318.000 ha đất lâm nghiệp được sử dụng không đúng mục đích, trong đó, đa phần diện tích đất lâm nghiệp bị lấn chiếm được người dân dùng để trồng ngô, sắn, cà phê và các loại cây nông nghiệp khác. Còn tại các tỉnh Tây Nguyên, diện tích đất trống hiện nay khoảng 100.000 héc ta, theo thống kê không đầy đủ, nếu để quỹ đất rừng trống lớn như hiện nay, trung bình mỗi năm sẽ mất khoảng gần 1.000 tỷ đồng tiền thu ngân sách.

Bài liên quan:

Theo chuyên gia kinh tế lâm nghiệp Vũ Long, sau hơn 20 năm thực hiện chủ trương giao đất giao rừng, đến hết năm 2015 đã giao được 11.661.597 ha, chiếm 84% diện tích rừng toàn quốc và chiếm 71,8% so với tổng diện tích đất quy hoạch cho lâm nghiệp (16,24 triệu ha). Tuy số lượng đất rừng đã được giao với tỷ lệ lớn, song theo ông Long, trên thực tế, công tác giao rừng, cho thuê rừng gắn liền với giao đất lâm nghiệp và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lâm nghiệp còn chậm. Một số địa phương đã giao đất, giao rừng xong theo các quy định trước đây, nhưng chưa tổ chức rà soát, điều chỉnh và hoàn thiện hồ sơ giao rừng, cho thuê rừng và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lâm nghiệp theo quy định của pháp luật. Cùng với đó, sự phân chia đất manh mún chính là rào cản cho việc phát triển quy mô lớn, nâng cao về chất lượng làm hạn chế khả năng đầu tư và tiếp cận thị trường. Trong khi đó, các DN chế biến gỗ muốn có đất trồng rừng thì lại bị cản trở.

Bởi lẽ, theo quy định của Nhà nước, việc chuyển nhượng đất trồng rừng tối đa là 100 ha và việc giao đất cho các chủ thể cũng chỉ được 30 ha mà cả hai cái này đều không thỏa mãn được nhu cầu sản xuất công nghiệp của DN trong ngành.

Mặt khác, theo ông Long, quá trình tích tụ đất còn khó ở chỗ, tâm lý của người dân có đất, họ cũng không chịu hợp tác. Thậm chí, có ý kiến cho rằng quá trình tích tụ đất sẽ dẫn đến mất đất, dẫn đến tình trạng phân hóa giàu nghèo.

Không thể trông chờ kinh tế hộ

Theo tính toán của Bộ NN - PTNT, nhu cầu vốn cho trồng rừng và cải tạo rừng tự nhiên nghèo kiệt theo Chiến lược phát triển lâm nghiệp giai đoạn 2006 - 2020 rất lớn, cần khoảng 11.000 nghìn tỷ đồng, bình quân sẽ là 2.200 tỷ đồng/năm. Như vậy, phát triển lâm nghiệp không thể trông chờ vào nguồn tích lũy của hộ gia đình ở nông thôn. Vậy điều cần thiết lúc này là cần tạo điều kiện cho các nhà đầu tư tiếp cận được với đất trồng rừng và rừng tự nhiên.

Trên thực tế, theo chia sẻ của lãnh đạo Cty CP Thương mại Lương Sơn, Hòa Bình, việc quy hoạch diện tích rừng các dự án trong thực tế cần phải cụ thể hơn, thời hạn thực hiện dự án phải bằng thời hạn giao đất 50 năm và ổn định. Mỗi dự án đầu tư vào kinh doanh rừng phải có quy mô đủ lớn để bảo đảm hiệu quả đầu tư, nhất là dự án xây dựng vùng nguyên liệu gắn với nhà máy chế biến gỗ, lâm sản. Vì vậy, dự án không nhất thiết chỉ giới hạn trong một huyện hay một tỉnh mà phải có tính liên huyện, liên vùng thuận lợi cho sản xuất. Ông này cho biết, không thể có những khu đất và khu rừng liền nhau rộng hàng nghìn, hàng vạn ha để giao, cho thuê để thực hiện một dự án kinh doanh rừng, nhưng cũng không thể để tình trạng quá manh mún, phân tán. Vì thế, tích tụ đất đai trở thành một yêu cầu cấp thiết để phát triển lâm nghiệp.

Điều đáng nói, diện tích đất trống, đồi trọc phần lớn đã được giao cho các hộ gia đình với quy mô nhỏ 5-10 ha. Vậy câu hỏi đặt ra làm sao có thể tập trung họ tham gia vào các dự án quy mô lớn. Vì vậy, chính quyền địa phương phải tìm ra biện pháp để thực thi quyền chuyển nhượng, cho thuê quyền sử dụng đất, nhận góp vốn bằng quyền sử dụng đất của tổ chức kinh tế, hộ gia đình, cá nhân thì nhà đầu tư mới có thể nhanh chóng tiếp cận được với đất rừng và rừng. Một cơ chế để các hộ gia đình liên kết với các nhà đầu tư trong và ngoài nước với những hình thức tổ chức rất đa dạng để phát triển rừng công nghiệp đang chứng tỏ là mô hình có tính hiện thực cao, góp phần thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế rừng – chuyên gia kinh tế lâm nghiệp Vũ Long chia sẻ.

Nhật Anh

Mời độc giả đón đọc kỳ 2: Cần một cuộc “cách mạng” mới

Đánh giá của bạn:

Mời các bạn tham gia vào Diễn đàn chuyên sâu: Doanh nhân, Doanh nghiệp, Diễn đàn bất động sản, Khởi nghiệp, Diễn đàn pháp luật, Diễn đàn Tài chính

Mời các bạn tham gia vào group Diễn đàn Doanh nghiệp để thảo luận và cập nhật tin tức.

Bạn đang đọc bài viết Tích tụ đất đai trong lâm nghiệp Kỳ 1: Mất rừng vì... manh mún tại chuyên mục Chính trị - Xã hội của Báo Diễn đàn doanh nghiệp. Liên hệ cung cấp thông tin và gửi tin bài cộng tác: email toasoan@dddn.com.vn, hotline: (024) 3.5771239,
Từ khóa
Bình luận
Bạn còn /500 ký tự
Xếp theo: Thời gian | Số người thích