Saudi Aramco có quá lớn để định giá?

Enternews.vn (DĐDN)-Khó khăn cả về kinh tế do giá dầu giảm khiến Ả rập Saudi buộc phải nghĩ tới việc bán bớt cổ phần của hãng dầu lửa lớn nhất thế giới Saudi Aramco. Nhưng quy mô khổng lồ của tập đoàn có thể khiến Ả rập Saudi đau đầu khi nghĩ tới việc định giá \"viên đá quý\" này.

(DĐDN)-Khó khăn cả về kinh tế do giá dầu giảm khiến Ả rập Saudi buộc phải nghĩ tới việc bán bớt cổ phần của hãng dầu lửa lớn nhất thế giới Saudi Aramco. Nhưng quy mô khổng lồ của tập đoàn có thể khiến Ả rập Saudi đau đầu khi nghĩ tới việc định giá "viên đá quý" này.

saudi arabia stock market Giá dầu xuống quá thấp đã buộc tập đoàn dầu lửa lớn nhất thế giới Saudi Aramco nghĩ tới việc niêm yết trên sàn chứng khoán

Saudi Aramco lớn cỡ nào?

Với bất cứ thước đo nào, tập đoàn dầu lửa Saudi Aramco cũng không có đối thủ. Hiện tại, hãng dầu lửa này có lượng dầu dự trữ tới gần 260 tỷ thùng, gần gấp 10 lần lượng dầu dự trữ của người khổng lồ trong lĩnh vực dầu lửa là Exxon Mobil. Sản lượng khai thác dầu hàng ngày của Saudi Aramco là 10 triệu thùng dầu, cao hơn cả sản lượng mỗi ngày của tất cả các Cty dầu lửa tại Mỹ cộng lại.

Đây chính là lý do dẫn đến gợi ý rằng việc hãng dầu mỏ quốc doanh này trở thành công ty đại chúng sẽ là điều kỳ lạ. Câu hỏi đặt ra là liệu vương quốc dầu mỏ Ả rập Saudi có thực sự muốn trao viên đá quý này vào tay của những nhà đầu tư hay thay đổi?

Tất nhiên, câu trả lời trong bối cảnh này là rất có thể. Cách đây vài ngày, Saudi Aramco đã chính thức xác nhận hãng dầu lửa này đang nghiên cứu các phương án để cho phép các đông đảo công chúng nắm cổ phần thông qua việc niêm yết một phần hoặc toàn bộ tập đoàn trên các thị trường vốn.

Sự xác nhận đựa đưa ra chỉ một ngày sau khi ông Mohammed bin Salman, phó thái tử của vương quốc Ả rập Saudi, trả lời phỏng vấn một tờ báo và cho biết Aramco – nhân tố chủ chốt của thị trường dầu lửa thế giới – đang cân nhắc tiến hành phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng, khi Riyadh cảm thấy bị đe dọa về kinh tế và địa chính trị khi giá dầu ngày càng rẻ đi.

Thật khó để nói quá về quyền lực của Aramco ở Ả rập Saudi và cả trên thị trường dầu lửa thế giới. Nhưng nếu như Aramco sẽ được bán cho đông đảo nhà đầu tư, hãng dầu lửa quyền lực nhất thế giới này sẽ được định giá là bao nhiêu? Theo tạp chí The Economist, giá trị của Aramco sẽ là “hàng nghìn tỷ đô la”. Quả thực, rất dễ dàng để xếp Aramco vào hàng ngũ những công ty giá trị nhất thế giới, trên cả tập đoàn công nghệ Apple Inc chỉ được định giá khoảng 600 tỷ USD. Chỉ đơn giản là dựa trên lượng dầu dự trữ của Aramco  và nếu tính theo giá mỗi thùng dầu ở mức cực rẻ, 10 USD, thì giá trị của Aramco cũng đã là hơn 2,5 nghìn tỷ USD.

A general view shows the Saudi Aramco oil facility in Dammam city, 450 kms east of the Saudi capital Riyadh, 23 November 2007. Sky-rocketing oil prices that are within striking distance of 100 dollars a barrel have flooded the coffers of the six Gulf Cooperation Council (GCC) members -- Bahrain, Kuwait, Oman, Qatar, Saudi Arabia and United Arab Emirates -- which supply one fifth of world demand. AFP PHOTO/HASSAN AMMAR (Photo credit should read HASSAN AMMAR/AFP/Getty Images) Trữ lượng các mỏ dầu ở Ả rập Saudi vẫn luôn là một bí mật

Thực tế thì các nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán hiếm khi định giá các công ty dầu lửa quốc doanh dựa trên những gợi ý của các con số, hoặc như kỳ vọng của những quan chức chính phủ. Nếu như Aramco được niêm yết, nó có thể mang về ít nhất là 100 tỷ USD, giống như cách định giá mà đã được áp dụng cho những tập đoàn quốc doanh tương tự.

Tập đoàn dầu lửa Rosneft OAO của Nga là một hình mẫu. Tập đoàn quốc doanh này là hãng dầu lửa lớn nhất tại Nga và cũng là một trong những hãng lớn nhất thế giới. Mỗi ngày, Rosneft khai thác được khoảng 5 triệu thùng dầu, nhiều hơn rất nhiều so với những gì tập đoàn Chevron Corp làm được. Mặc dù vậy, giá trị vốn hóa trên thị trường của Rosneft chỉ là 35 tỷ USD, bằng một phần nhỏ của Chevron – 160 tỷ USD.

Trong khi đó, hãng dầu lửa Petroleo Brasileiro SA của Brazil còn có giá trị vốn hóa ít hơn, chỉ 23 tỷ USD, bất chấp việc tập đoàn này đang kiểm soát gần như tất cả các lĩnh vực của thị trường dầu lửa Brazil.

Thực tế thì trong số các tập đoàn dầu lửa quốc doanh, chỉ có các tập đoàn của Trung Quốc là có giá trị vốn hóa trên thị trường lớn, lên đến hàng trăm tỷ đô la. Lý do là vì những rủi ro chính trị, thực tế và những gì quan sát được. Thường thì các nhà đầu tư lo lắng các chính phủ sẽ đặt lợi ích của mình lên trên các cổ đông. Một số lý do khác là vì thiếu sự minh bạch, hay trong một vài trường hợp là do vấn đề tham nhũng.

Còn trong trường hợp của Saudi Aramco,theo ông Jason Bordoff – Giám đốc Trung tâm về chính sách năng lượng toàn cầu thuộc Đại học Columbia, cho biết một vài người thực tế cũng đã đặt câu hỏi về khối lượng dầu dự trữ thực của Aramco . Có một điều rằng Ả rập Saudi chưa bao giờ công bố một bản kiểm toán nào về lượng dầu dự trữ. Cho đến nay, hầu hết chi tiết về những mỏ dầu lớn của vương quốc này vẫn là bí mật.

Mặc dù vẫn còn nhiều điều cần làm sáng tỏ, phó thái tử Salman nói với tạp chí The Economist rằng ông rất hào hứng về việc phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng đầy tiềm năng này.

“Đây là một điều sẽ được xem xét, và chúng tôi tin rằng một quyết định sẽ được đưa ra trong vòng vài tháng tới,” vị thái tử nói, và thêm rằng đợt phát hành cổ phiếu này sẽ mang lại “sự minh bạch” cho Aramco.

Tất nhiên là mục tiêu chính không phải là để Aramco minh bạch hơn, mà là vì Ả rập Saudi đang ở vào tình cảnh rất khó khăn về kinh tế do giá dầu giảm mạnh, khiến cho ngân sách quốc gia bị thâm hụt nặng nề.

Miếng nhỏ dễ nuốt

Trong diễn biến mới nhất, giá dầu giao dịch ngày hôm thứ Hai (11/1) đã giảm xuống sát mốc 31 USD/thùng trong áp lực dư thừa nguồn cung ngày càng tăng. Đây cũng là lần đầu tiên giá dầu giảm xuống dưới 32 USD/thùng trong hơn 12 năm qua.

Nhiều chuyên gia phân tích đã hạ dự báo giá dầu và cho rằng khả năng giá xuống dưới 30 USD/thùng ngày càng cao khi lượng dầu lưu kho toàn cầu tiếp tục tăng và USD mạnh lên, gia tăng áp lực lên hàng hóa định giá bằng đồng bạc xanh, kể cả dầu thô.

Trong bối cảnh như vậy, có lẽ cho các nhà đầu tư nước ngoài nắm cổ phần của Aramco là việc cực chẳng đã của Ả rập Saudi. Nhưng điều các nhà đầu tư quan tâm hiện nay là Aramco sẽ thực hiện kế hoạch bán cổ phần như thế nào. Một trong những lựa chọn phát hành cổ phiếu đã được Aramco  tiết lộ là bán cổ phần của những công ty con trong lĩnh vực hạ nguồn. Biện pháp này có thể tạo giá trị cho cả tập đoàn mẹ, nhưng lại không mang lại rủi ro phải định giá cả lượng dầu dự trữ. Đối với các nhà đầu tư, một khúc nhỏ của Aramco cũng sẽ dễ dàng để định giá hơn, và nói chung cũng dễ “nuốt” hơn.

Bảo Trâm

Mời các bạn tham gia vào group Diễn đàn Doanh nghiệp để thảo luận và cập nhật tin tức.
Bạn đang đọc bài viết Saudi Aramco có quá lớn để định giá? tại chuyên mục Quốc tế của Báo Diễn đàn doanh nghiệp. Liên hệ cung cấp thông tin và gửi tin bài cộng tác: email toasoan@dddn.com.vn, hotline: (024) 3.5771239,
Bình luận
Bạn còn /500 ký tự
Xếp theo: Thời gian | Số người thích
 

Đâu là vùng điểm kỳ vọng cho thị trường chứng khoán năm 2020?

Với việc TTCK Việt Nam giảm mạnh từ đầu năm đến nay, rất khó để đạt được kỳ vọng ở mức trên 1.200 điểm của năm 2019, vì vậy vùng điểm hồi phục của TTCK năm 2020 sẽ ở mức 900-960 điểm.