Nâng cao hiệu quả kết nối ngân hàng và doanh nghiệp

Enternews.vn Trong những năm qua, thành công của “Chương trình Kết nối Ngân hàng - Doanh nghiệp” cho thấy tính chủ động, sáng tạo và sự tích cực thúc đẩy tháo gỡ khó khăn cho Doanh nghiệp từ phía Ngân hàng Nhà nước các ngân hàng thương mại.

Toàn cảnh Hội thảo.

Toàn cảnh Hội thảo.

Đặc biệt, với mục tiêu tập trung triển khai các giải pháp thiết thực, hiệu quả, hệ thống các tổ chức tín dụng đã hỗ trợ tối đa cho các Doanh nghiệp và hộ sản xuất kinh doanh tiếp cận nguồn vốn vay rẻ, ưu đãi từ các tổ chức tín dụng…

Từ Chương trình này các Doanh nghiệp được đáp ứng nguồn vốn để phát triển sản xuất, kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế…

Phát huy kết quả đã đạt được trong việc triển khai Chương trình kết nối Ngân hàng - Doanh nghiệp trong thời gian qua, ngày 30/3/2017 Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) có công văn số 2174/NHNN-VP yêu cầu Giám đốc NHNN chi nhánh các tỉnh, thành phố, Chủ tịch Hội đồng quản trị (hoặc Hội đồng thành viên), Tổng giám đốc các tổ chức tín dụng (TCTD) tiếp tục triển khai Chương trình kết nối Ngân hàng - Doanh nghiệp.

Đồng thời, thường xuyên theo dõi, chỉ đạo các TCTD ưu tiên nguồn vốn cho vay các lĩnh vực ưu tiên gồm nông nghiệp, nông thôn, xuất khẩu, công nghiệp hỗ trợ, DNNVV, Doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao, dành nguồn vốn triển khai chương trình tín dụng khuyến khích phát triển nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp sạch theo chủ trương của Chính phủ và NHNN…

Dưới sự chỉ đạo của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (VCCI), Báo Diễn đàn Doanh nghiệp phối hợp với Vụ truyền thông – NHNN tổ chức hội nghị với chủ đề “Nâng cao hiệu quả kết nối ngân hàng và doanh nghiệp” tại TP HCM.

Đúng 14h00' chương trình Hội thảo chính thức bắt đầu.

Tới tham dự Hội thảo, về phía NHNN có sự hiện diện của: TS Đào Minh Tú - Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; Ông Trần Văn Tần - Phó vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế; Ông Phạm Chí Quang - Phó vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ; Ông Nguyễn Hoàng Minh - Phó Giám đốc NHNN chi nhánh TP HCM; Bà Lê Thị Thúy Sen - Phó Vụ trưởng Vụ Truyền thông; Bà Từ Thị Kim Thanh-Phó Chánh Văn phòng NHNN cùng đại diện lãnh đạo một số vụ, cục chức năng khác của NHNN.

Về phía Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) có sự hiện diện của: Ông Hoàng Quang Phòng - Phó Chủ tịch VCCI; Ông Phạm Ngọc Tuấn – Tổng biên tập Báo Diễn đàn doanh nghiệp.

Về phía các cơ quan quản lý, các chuyên gia có: TS Trần Du Lịch - Thành viên Tổ tư vấn Kinh tế của Thủ tướng, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế TP HCM, Chuyên gia kinh tế; TS Nguyễn Trí Hiếu - Chuyên gia Tài chính Ngân hàng.

Về phía các Hiệp hội có: Ông Nguyễn Phước Hưng – Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp TP Hồ Chí Minh; Ông Trần Việt Anh - Phó Chủ tịch Hiệp hội DN TP HCM, Chủ tịch Hội DN Quận Thủ Đức, Chủ tịch HĐQT kiêm TGĐ CTY XNK Nam Thái Sơn.

Ngoài ra còn có sự tham dự của đại diện UBND các quận huyện trên địa bàn TP và gần 300 khách mời là đại diện các Sở, Ngành liên quan, các Hiệp hội Doanh nghiệp, các ngân hàng thương mại cổ phần, các Doanh nghiệp cùng các cơ quan thông tấn báo chí.

Từ trái qua phải: Ông Nguyễn Hoàng Minh - Phó Giám đốc NHNN chi nhánh TP HCM; TS Đào Minh Tú - Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; ông Hoàng Quang Phòng - Phó Chủ tịch VCCI; ông Phạm Ngọc Tuấn - Tổng Biên tập Báo Diễn đàn Doanh nghiệp. 

Từ trái qua phải: Ông Nguyễn Hoàng Minh - Phó Giám đốc NHNN chi nhánh TP HCM; TS Đào Minh Tú - Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; ông Hoàng Quang Phòng - Phó Chủ tịch VCCI; ông Phạm Ngọc Tuấn - Tổng Biên tập Báo Diễn đàn Doanh nghiệp.  

Năm 2017, nền kinh tế Việt Nam tiếp tục tăng trưởng và Chính phủ nỗ lực cải thiện môi trường kinh doanh, hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp phát triển. Hơn 9 tháng đi qua với 3/4 chặng đường của năm 2017, nền kinh tế đã đón nhận thêm nhiều xung lực và cơ hội mới với nhiều kỳ vọng sẽ ngày càng khởi sắc hơn.

Chỉ riêng 9 tháng đầu năm 2017, thống kê của Tổng cục Thống kê - Bộ Kế hoạch Đầu tư cho biết tăng trưởng GDP của nền kinh tế đã đạt 6,14%, cao hơn mức tăng 5,99% so với cùng kỳ năm trước. Đây là tín hiệu tích cực cho thấy nền kinh tế có thể đạt và vượt chỉ tiêu tăng trưởng 6,7% cả năm đã được đặt ra. 

Phát biểu khai mạc Hội thảo, ông Hoàng Quang Phòng - Phó Chủ tịch VCCI cho biết: Nhìn lại bức tranh kinh tế đã được dự báo từ đầu năm, một trong những xung lực- áp lực của nền kinh tế là ngoài các biến động khách quan từ bên ngoài và biến động giá cả hàng hóa nguyên vật liệu trên toàn cầu, lạm phát có thể gia tăng áp lực trở lại cơ bản không còn là mối lo lớn của những tháng còn lại của năm.

ông Hoàng Quang Phòng - Phó Chủ tịch VCCI

Ông Hoàng Quang Phòng - Phó Chủ tịch VCCI.

Cũng theo ông Phòng, 9 tháng đầu năm 2017, tăng trưởng tín dụng đang đạt tích cực với mức tăng ước đạt 11,5% so với cuối năm 2016. Để nền kinh tế và cộng đồng doanh nghiệp có cơ hội tăng tốc trong giai đoạn những tháng cuối năm, tạo đà tăng trưởng và phát triển trong năm 2018, trong Nghị quyết phiên họp thường kỳ tháng 8/2018, Chính phủ đã yêu cầu tiếp tục tăng trưởng tín dụng lên tới 21%. Theo đó, cơ hội tiếp cận vốn của các doanh nghiệp đã được “bật đèn xanh” và với lạm phát đang ổn định, chính sách tiền tệ còn dư địa để thực thi tăng tín dụng, đóng góp tăng tổng cầu cho nền kinh tế bên cạnh chi tiêu công và chi tiêu tư nhân, nguồn vốn giá rẻ hơn cũng đang được đánh giá có điều kiện phục vụ, tiếp sức doanh nghiệp phát triển tốt hơn.

Thực tế, tại TP HCM, cộng đồng doanh nghiệp, đặc biệt các doanh nghiệp vừa và nhỏ đã và đang có nhiều điều kiện để tiếp cận nguồn vốn tín dụng ngân hàng. Có được điều đó, một phần là nhờ hiệu quả của chương trình Kết nối Doanh nghiệp- Ngân hàng, được TP HCM khởi động đầu tiên trong cả nước từ năm 2012, thời điểm HCM hết sức khó khăn và ít điều kiện để tiếp cận tín dụng.

Ông Phòng cho biết: Với chương trình kết nối Doanh nghiệp- Ngân hàng, mối quan hệ tín dụng- khách hàng trước đây thường phát triển theo hướng một chiều: Doanh nghiệp đi “cầu cạnh” ngân hàng. Đến nay, đã có sự thay đổi tích cực, tương hỗ hiệu quả hơn. Ngân hàng hiện tại đã đi tìm doanh nghiệp, cùng doanh nghiệp ngồi lại, gỡ những nút thắt và tư vấn cho doanh nghiệp cả về kế hoạch tài chính, dòng tiền quản lý dự án mà doanh nghiệp cần ngân hàng thẩm định, cho vay. Bản thân các doanh nghiệp đại đa số cũng đã ý thức và khắc phục tình trạng hai sổ sách kế toán, tăng cường tính minh bạch, nâng cao trình độ quản trị doanh nghiệp, xây dựng dự án có hiệu quả khả thi… Vốn tín dụng đã đến với doanh nghiệp với lãi suất hợp lý, đặc biệt là các lĩnh vực ưu tiên theo đúng định hướng của Chính phủ.

“Có thể nói, chương trình kết nối “Ngân hàng và Doanh nghiệp” trên địa bàn đã thực sự hoạt động có hiệu quả và có ý nghĩa rất thiết thực đối với các doanh nghiệp. Tất nhiên, trên nhịp cầu kết nối ngân hàng- doanh nghiêp, vẫn còn những trường hợp, những nút thắt, những vấn đề…liên quan đến nhu cầu vốn của DN vẫn chưa được giải quyết” - vị Phó Chủ tịch VCCI nhấn mạnh.

Trong hơn 5 năm qua, từ khi bắt đầu triển khai thực hiện Chương trình kết nối Ngân hàng– Doanh nghiệp từ tháng 7/2012 đến nay, Chương trình đã giải ngân cho vay 44.183 khách hàng với số tiền lên đến 761.805 tỷ đồng. Bình quân cho vay mỗi năm đạt trên 126.000 tỷ đồng.

Có thể nói chương trình kết nối ngân hàng doanh nghiệp là giải pháp, là hành động cụ thể của UBND thành phố và hệ thống ngân hàng trên địa bàn trong quá trình triển khai thực hiện cơ chế chính sách của Chính phủ, của NHTW nhằm ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ thị trường và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp trong sản xuất kinh doanh.

Trong giai đoạn đầu tổ chức thực hiện Chương trình kết nối NH-DN nhiều ngân hàng chưa nhận thức đầy đủ về ý nghĩa và tầm quan trọng của Chương trình đối với việc tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, một số cơ quan quản lý Nhà nước khác trên địa bàn lại hiểu chưa đúng và xem đây là Chương trình của riêng ngành ngân hàng. Đặc biệt đây là Chương trình hành động cụ thể, chưa từng có tiền lệ đối với một cơ quan quản lý Nhà nước về tiền tệ và hoạt động ngân hàng tại TP.HCM. Vì vậy, đi cùng với chỉ đạo về mặt chủ trương của Lãnh đạo thành phố, cần có sự tham gia đồng hành của NHTM trong việc hỗ trợ với NHNN chi nhánh TP HCM thực hiện thành công công tác chuẩn bị cho các buổi lễ ký kết được diễn ra thuận lợi và thành công.

Theo ông Nguyễn Hoàng Minh - Phó Giám đốc NHNN chi nhánh TP HCM, thành công của Chương trình không phải là sự góp sức của một cá nhân hay một tổ chức, mà là sự đồng hành, phối hợp và vào cuộc của cả một hệ thống chính trị, kinh tế của Thành phố.

Ông Nguyễn Hoàng Minh - Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước chi nhánh TP HCM phát biểu.

Ông Nguyễn Hoàng Minh - Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước chi nhánh TP HCM phát biểu. 

Theo vị đại diện này, với 5 năm thực hiện chương trình thành công có thể tóm tắt được 5 bài học kinh nghiệm.

Thứ nhất, bài học về tính chủ động, sáng tạo của UBNDTP – mang đậm bản sắc của Thành phố năng động trong hoạt động chỉ đạo điều hành. Chính sự quan tâm chỉ đạo sâu sát và sự chủ động, sáng tạo của UBNDTP đã đưa ra những giải pháp cụ thể cho quá trình triển khai thực hiện cơ chế chính sách của Chính phủ, của NHTW trong bối cảnh nền kinh tế khó khăn bằng hành động cụ thể - Chương trình kết nối Ngân hàng - Doanh nghiệp. Đây không chỉ là hoạt động cụ thể mà nó có ý nghĩa quan trọng đưa cơ chế chính sách đi vào thực tế cuộc sống có hiệu quả, thiết thực. Đồng thời phản ánh hiệu quả cơ chế chính sách và chủ trương đúng đắn của Chính phủ, của NHTW, đặc biệt là các giải pháp, cơ chế chính sách về tiền tệ, tín dụng và lãi suất để tháo gỡ khó khăn cho Doanh nghiệp, cho thị trường.

Thứ hai, bài học về phối hợp hiệu quả giữa các cơ quan quản lý nhằm tạo điều kiện hỗ trợ tốt cho cộng đồng doanh nghiệp vì mục tiêu tháo gỡ khó khăn cho Doanh nghiệp và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Trong đó sự phối hợp, hỗ trợ nhiệt tình từ phía ủy ban nhân dân, hội doanh nghiệp các Quận, Huyện đã tạo điều kiện cho Chương trình diễn ra thuận lợi, thực hiện được mục tiêu hỗ trợ và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp trên địa bàn.

Thứ ba, bài học về sức mạnh đoàn kết của cả hệ thống chính trị, UBNDTP, sở ngành, các quận huyện và cộng đồng Doanh nghiệp, các TCTD tập trung các giải pháp cho phát triển kinh tế, hỗ trợ và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp trong điều kiện nền kinh tế gặp khó khăn.

Thứ tư, hình thức tổ chức phong phú, đa dạng với sự tham gia của nhiều đối tượng có liên quan mà cụ thể là phối hợp với Sở, Ban, Ngành thành phố, Hiệp hội doanh nghiệp và UBND 24 Quận– Huyện. Tổ chức đối thoại doanh nghiệp thông qua các buổi Hội thảo, Hội nghị và giao ban trực tuyến nhằm kịp thời nắm bắt tháo gỡnhững khó khăn, giải đáp và phản hồi các ý kiến, kiến nghị của Doanh nghiệp đồng thời thông tin, phổ biến cơ chế, chính sách về tiền tệ, tín dụng, lãi suất và các cơ chế chính sách khác có liên quan.

Tổ chức Chương trình kết nối, ký kết cho vay vốn trực tiếp giữa Ngân hàng– Doanh nghiệp tại các Quận-Huyện, Doanh nghiệp tham gia chương trình cho vay bình ổn thị trường, tiểu thương tại các chợ truyền thống trên địa bàn thành phố. Việc tổ chức kết hợp 2, 3 Quận, Huyện gần nhau sẽ giúp giảm chi phí tổ chức cho ngân hàng tài trợ, tiết kiệm thời gian giúp hoàn thành chương trình sớm hơn kế hoạch.

Thứ năm, bài học về sự nắm bắt diễn biến tình hình thị trường tiền tệ và hoạt động ngân hàng để điều chỉnh việc tổ chức, triển khai Chương trình kết nối Ngân hàng– Doanh nghiệp theo hình thức mới: tiết kiệm, hiệu quả, thiết thực.

Theo ông Trần Văn Tần - Phó Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế (NHNN), chương trình kết nối Ngân hàng- Doanh nghiệp được khởi xướng tại TP HCM và đã nhanh chóng lan tỏa trên toàn quốc. Chương trình đã có hiệu quả tích cực thúc đẩy tăng trưởng tín dụng.

Tính đến cuối 2016 đã có 700 hội nghị đối thoại giữa ngân hàng, chính quyền các cấp với 75.000 doanh nghiệp. Qua các buổi làm việc, các ngân hàng cam kết cho vay mới khoảng 1,2 triệu tỷ đồng với lãi suất cho vay ở mức 6,8%/năm với khoản vay ngắn hạn và 8- 10%/năm đối với cho vay trung và dài hạn; Thực hiện gia hạn nợ, cơ cấu lại kỳ hạn trả nợ, điều chỉnh lãi suất đối với các khoản vay cũ với duy nợ khoảng 38.000 tỷ đồng.

Riêng trong 9 tháng đầu năm 2017 đã có trên 300 cuộc gặp gỡ đối thoại giữa ngân hàng và doanh nghiệp. Các ngân hàng đã cam kết cho vay gần 570.000 tỷ đồng và đã giải ngân 550.000 tỷ đồng cho khách hàng.

Hệ thống các TCTD cũng đã tích cực đổi mới, đưa ra 70 chương trình, sản phẩm tín dụng hỗ trợ doanh nghiệp. Trong đó, có 15 chương trình áp dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Để nâng cao hiệu quả chương trình, Phó Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế đã đề xuất một số giải pháp cụ thể.

Thứ nhất, điều hành chính sách tiền tệ chủ động linh hoạt góp phần kiềm chế lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô, tạo ra môi trường kinh doanh thuận lợi cho các doanh nghiệp.

Thứ hai, thường xuyên phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương, các tỉnh, thành phố trong việc triển khai chương trình, kịp thời nắm bắt thông tin, hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn trong tiếp cận vay vốn ngân hàng. 

Thứ ba, chỉ đạo các TCTD tiếp tục đẩy mạnh chương trình bằng cách tiếp tục rà soát cải tiến quy trình thủ tục vay vốn. Nâng cao khả năng thẩm định, rút ngắn thời gian giải quyết cho vay, tạo điều kiện cho doanh nghiệp tiếp cận vốn nhưng vẫn đảm bảo an toàn vốn vay. Đồng thời, khuyến khích các TCTD đa dạng hóa sản phẩm, trong đó có các gói tín dụng đặc thù cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. 

Thứ tư, phối hợp với các Bộ, ngành, địa phương hoàn thiện và triển khai đồng bộ các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cần tiếp tục nâng cao trình độ quản trị kinh doanh, nâng cao uy tín với các TCTD, tham gia sản xuất kinh doanh theo chuỗi sản phẩm, tạo điều kiện cho các TCTD kiểm soát dòng tiền và tình hình tài chính của doanh nghiệp trong quá trình vay vốn.  

chuyên gia tài chính ngân hàng Nguyễn Trí Hiếu

Chuyên gia tài chính ngân hàng Nguyễn Trí Hiếu

Theo chuyên gia tài chính ngân hàng Nguyễn Trí Hiếu, kết nối giữa ngân hàng với DN là việc sống còn đối với nền kinh tế, 80% vốn của nền kinh tế dựa vào vốn vay ngân hàng và 80% sức sống của ngân hàng là dựa vào cho vay trong đó chủ yếu là cho vay DN. Do đó, ngân hàng và DN là mối quan hệ cộng sinh, là quyền lợi của cả đôi bên, của cả DN và ngân hàng.

Ông Hiếu cũng đánh giá rất cao những nỗ lực, chính sách trong thời gian qua là tiền đề quan trọng cho các DN tiếp cận vốn. Riêng với TP HCM, Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh TP HCM có lẽ có công lớn nhất trong việc kết nối DN và ngân hàng. Điều này được thể hiện bằng con số dự nợ đạt tới hơn 680.000 tỷ đồng giúp cho hàng chục ngàn DN sản xuất kinh doanh. “Đây là một thành quả hết sức đáng mừng” – ông Hiếu bày tỏ.

Thực tế, kết nối giữa DN và ngân hàng đã gần nhau hơn. Tuy nhiên, để gắn kết hơn nữa mối quan hệ này theo ông Hiếu, DN cần làm tốt ba tiêu chí: DN phải có phương án kinh doanh khả thi; DN phải có sức khỏe tài chính; DN phải có tài sản thế chấp. Nếu không có tài sản thế chấp thì ngân hàng phải tìm cách cho vay tín chấp.

“Điều đáng nói là, hiện nay, rất nhiều DN không có phương án kinh doanh tốt. Nhiều DN khi trình ra bộ hồ sơ vẽ lên bức tranh kinh doanh tuyệt đẹp dài hàng chục trang nhưng không thực tế. Thậm chí, phần lớn báo cáo kinh doanh của DN không được kiểm toán. Sự cách biệt giữa báo cáo thuế và báo cáo DN là dấu hiệu cho thấy sổ sách không minh bạch. Đây là vấn đề các DN nhỏ và vừa không có tài sản thế chấp và các ngân hàng phải tìm cách này cách kia để cho vay tín chấp, dẫn tới những hệ lụy về nợ xấu về sau” – ông Hiếu chia sẻ.

Ông cho biết thêm, mô hình điều hành chính sách lãi suất ở bên Mỹ có một hội đồng thị trường mỗi năm họp 8 lần và mỗi lần họp hội đồng đưa ra một lãi suất mục tiêu. Từ đó, các ngân hàng thương mại sẽ đưa ra lãi suất của mình xoay quanh lãi suất mục tiêu. Đây là lãi suất mà các ngân hàng cho nhau vay trên hệ thống liên ngân hàng, mỗi ngân hàng tỉnh mỗi buổi tối đều phải báo cáo cho ngân hàng Trung ương về dự trữ bắt buộc của mình.

Dự trữ bắt buộc ở bên Mỹ là 10%, các ngân hàng ở bên Mỹ nếu một đêm nào đó không báo cáo dự trữ bắt buộc sẽ bị phạt rất nặng. Từ đó, tất cả lãi suất trên thị trường đều phải xoay quanh lãi suất trung tâm 1,25%, cộng với lãi suất biên độ dao động 3%, để hình thành nên lãi suất chuẩn dành cho vay đối với những DN khỏe mạnh hàng đầu là 4,25%. Các DN tầm trung ở bên Mỹ vay ngân hàng thường chỉ phải chịu mức suất bình quân là 6,5%/năm. “Tôi muốn nói, chúng ta không nên kêu ca quá cao về lãi suất vay vốn tại Việt Nam, bởi vì so với Mỹ thì lãi suất của chúng ta không phải là cao” – ông nói.

Do vậy, ông Hiếu đề nghị ngân hàng Nhà nước cần sớm xây dựng hệ thống lãi suất trung tâm giống ở bên Mỹ, để tất cả các lãi suất khác đều xoay quanh lãi suất trung tâm.

Bên cạnh đó, các quỹ bảo lãnh tín dụng tại Việt Nam đang hoạt động một cách chưa hiệu quả. Thực tế, các quỹ bảo lãnh tín dụng tại địa phương là đơn vị đứng ra bảo vệ các DN vay vốn tại địa phương nhưng lại không có lợi nhuận, hoạt động ngoài vốn ngân sách. Điều đó đang tạo ra cản trở việc kết nối vốn giữa ngân hàng và DN vì các địa phương họ không có vốn để đầu tư vào quỹ.

Ngoài ra, còn một phương tiện tài chính nữa mà rất ít DN biết tới. Đó chính là cho thuê tài chính. Ở Nhật Bản, hơn 90% DN đang sử dụng dịch vụ cho thuê tài chính. Các DN nào muốn mua trang thiết bị lớn phục vụ cho sản xuất kinh doanh thì họ tìm tới các công ty cho thuê tài chính ký hợp đồng 4- 5 năm, đóng lãi cho công ty này và sau thời gian thanh lý hợp đồng họ có thể mua lại công cụ máy móc này. Còn ở Việt Nam, tình trạng cho thuê tài chính còn khá mới mẻ, nhưng ông Hiếu nhấn mạnh rằng đây là một công cụ tài chính tốt cho các DN.

TS Trần Du Lịch - Thành viên Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng Chính phủ, Phó Chủ tịch Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam nhìn nhận rằng đã tới lúc, các ngân hàng cần đặt niềm tin nhiều hơn vào các DN. Nhiều DN khó khăn mà vay được vốn ngân hàng làm ăn họ mừng lắm và họ sẽ tập trung vào công việc đầu tư, làm ăn, trả nợ rất sòng phẳng.

TS Trần Du Lịch - Thành viên Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng Chính phủ, Phó Chủ tịch Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam

TS Trần Du Lịch - Thành viên Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng Chính phủ, Phó Chủ tịch Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam

“Giai đoạn hiện nay, đã qua rồi cái thời “nhìn mặt” cho vay, đừng tưởng cứ đại gia dễ dàng vay vốn thì sẽ sử dụng hiệu quả đồng vốn ngân hàng” – ông Trần Du Lịch nói.

Trong bối cảnh thị trường tài chính ngân hàng hiện nay khác xa với thời điểm 2012- 2013 khi lãi suất đã giảm dần, tỷ giá ổn định, nợ xấu cũng giảm xuống mức thấp nhất thì các ngân hàng cần phải xử lý tốt vấn đề “mỏng vốn” của DN Việt Nam.

Ông Lịch cũng cho rằng vốn cho DN cần phải tách ra hai phần: Vốn chủ sở hữu và vốn đi vay. Hiện nay, chúng ta hay gọi chung là vốn nhưng đa phần là nợ, DN huy động dòng tiền để đầu tư chủ yếu huy động qua ngân hàng thương mại. Trong khi đó, việc huy động qua trái phiếu, cổ phiếu rất yếu. “Tôi dự đoán trong 10 năm nữa, ngân hàng thương mại vẫn “một mình một chợ” và tình trạng này còn kéo dài” – ông nói.

Thực tế, nhiều DN tiếp cận vốn ngân hàng vẫn còn kêu khó, lãi suất cao dẫn tới hạn chế đầu tư trung và dài hạn. Chính vì thế, để chương trình nâng cao hiệu quả kết nối ngân hàng và DN thực sư đạt kết quả tốt, theo TS Trần Du Lịch cần tập trung vào đối tượng thứ hai - chính là những DN có khả năng mở rộng đầu tư nhưng do ngân hàng chưa yên tâm “chọn mặt gửi vàng” cho vay. Dó đó, ngân hàng Nhà nước, chính quyền địa phương phải tháo gỡ khó khăn này cho DN. Có như vậy, chương trình kết nối ngân hàng và DN mới đạt được thành công ở bước cao hơn.

Ông Lịch cũng cho rằng ngân hàng Nhà nước phải là người trực tiếp đứng ra thành lập quỹ bảo lãnh tín dụng cho DN vừa và nhỏ thì mới đạt được hiệu quả tốt.

Tại Hội thảo, ông Nguyễn Phước Hưng - Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký HHDN TP HCM cho rằng, điểm yếu của các doanh nghiệp nhỏ và vừa là thiếu vốn, khó khăn trong việc tiếp cận vốn ngân hàng. “Vấn đề này tồn tại đã khá lâu, trong đó có 3 khó khăn chính là thiếu tài sản đảm bảo, tài sản được định giá không đúng; uy tín và trách nhiệm trả nợ chưa cao; thời gian kinh doanh chưa dài”. – ông Hưng nhìn nhận.

Qua 5 năm thực hiện, chương trình kết nối giữa ngân hàng - doanh nghiệp đã đem lại kết quả đáng phấn khởi, được cộng đồng doanh nghiệp thành phố đánh giá cao theo hướng tích cực. Theo ông Hưng, thành công lớn nhất của chương trình là "từ chỗ doanh nghiệp đi tìm ngân hàng, sau đó ngân hàng đi tìm doanh nghiệp, giờ cả hai đã tìm đến nhau, cùng bắt tay hợp tác, không chỉ giải quyết vấn đề nguồn vốn mà niềm tin giữa ngân hàng và doanh nghiệp ngày càng được củng cố".

Cũng theo ông Hưng, để hỗ trợ cho doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn vay, các ngân hàng cần có những giải pháp mới, hỗ trợ tư vấn, giải đáp thắc mắc về thủ tục đi vay cho doanh nghiệp. Sắp tới, NHNN chi nhánh TP HCM cần tiếp tục hợp tác chặt chẽ với Sở Công thương, với các Hiệp hội, UBND quận huyện khảo sát nhu cầu, lên danh sách doanh nghiệp cần vay vốn, phân loại xem xét cho vay để chương trình đi vào chiều sâu và hiệu quả.

Bà Trương Thị Thúy Nga - Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng Vietcombank cho rằng: “Để nâng cao hiệu quả chương trình kết nối, các doanh nghiệp một lần nữa hãy cùng chúng tôi nâng cao khả năng điều hành, quản trị doanh nghiệp của mình, đặc biệt là trong cuộc cách mạng công nghệ 4.0; Việc quản trị, điều hành doanh nghiệp hiệu quả đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của doanh nghiệp. Bản thân ngân hàng chúng tôi cũng cố gắng truyên truyền, chia sẻ các chính sách về thuế, pháp luật giúp doanh nghiệp am hiểu rõ hơn, từ đó có những giải pháp tiếp cận vôn vay hiểu quả”.

Bà Trương Thị Thúy Nga - Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng Vietcombank

Bà Trương Thị Thúy Nga - Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng Vietcombank

Bà Nga yêu cầu các doanh nghiệp hãy cùng lắng nghe, chia sẻ với ngân hàng một cách trung thực nhất trong báo cáo tài chính. Lãnh đạo nhiều doanh nghiệp rất giỏi và có tầm nhìn rộng khi quản lý hàng chục ngàn nhân viên nhưng bà Nga mong mỏi lãnh đạo mỗi doanh nghiệp cần tìm được người làm tài chính tốt, trung thực để ngân hàng và doanh nghiệp dễ kết nối, làm việc với nhau. Bên cạnh đó, Ngân hàng Nhà nước cũng cần kiến nghị Chính phủ, Quốc hội lập quỹ để hỗ trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ, các doanh nghiệp khởi nghiệp, chứ bản thân ngân hàng không đủ khả năng để thành lập các quỹ này.

Có mặt tại Hội thảo, đại diện Công ty Dệt Phong Phú (TP HCM) kiến nghị với Bộ Tài chính về việc ngân hàng nên gia hạn thời gian cho vay vốn để phục vụ sản xuất kinh doanh. Hiện nay, thời gian khấu hao tài sản là 10- 15 năm, trên thực tế với doanh nghiệp, khi đi vay ngân hàng thường chỉ cho vay 70% và 30% vốn tự có nhưng trong phần vốn vay 70% thì ngân hàng thường khống chế thời gian cho vay 7 năm. Từ đó, gây ra khó khăn cho doanh nghiệp trong thời gian sử dụng đồng vốn để trả nợ cho ngân hàng vì thời gian vay vốn chỉ bằng 1/2 thời gian khấu hao tài sản.

Là người theo suốt chương trình kết nối ngân hàng - doanh nghiệp từ năm 2012 đến nay, ông Trần Việt Anh - Chủ tịch HĐQT kiêm TGĐ công ty XNK Nam Thái Sơn chia sẻ, cách đây hơn 10 năm, ngân hàng và DN là 2 thành phần khác biệt, không có sân chơi chung, các DNNVV càng khó tiếp cận vốn ngân hàng. Chính trong giờ phút khó khăn này, chương trình kết nối ngân hàng - doanh nghiệp là 1 sáng kiến đặc biệt và kịp thời của ngân hàng nhà nước và TP.HCM. Chương trình đã liên tục được triển khai xuống các quận, huyện, các Hội doanh nghiệp ngành nghề với chục hàng trăm lễ ký kết và hàng ngàn tỉ được giải ngân và đã hòa vào các hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp

Đây cũng là lần đầu tiên mở ra thời kỳ Chính quyền tham gia vào công việc hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn. Ngân hàng đi tìm doanh nghiệp và đã thật sự trở thành người bạn, người đồng hành cùng doanh nghiệp. Quan trọng nhất là mọi người đã có cái nhìn khác và công bằng hơn với ngân hàng như trước đây: ngân hàng cũng được xem doanh nghiệp như các doanh nghiệp khác.

Theo ông Trần Việt Anh, ngân hàng bây giờ đã khác nhiều, đã là bạn của doanh nghiệp, là nơi doanh nghiệp tiếp thu kiến thức về tài chính, về quan hệ kinh tế, là nơi đưa ứng dụng công nghệ vào sớm, nhanh và liên tục, là tổ chức có nhiều quản lý, nhân viên trẻ, có trình độ. Cùng với đó, ngân hàng thường xuyên tạo ra các chương trình phù hợp cho từng ngành nghề, từng khu vực của doanh nghiệp. Kết quả doanh nghiệp tiết kiệm được thời gian, tiết kiệm chi phí giúp cho doanh nghiệp yên tâm tập trung vào sản xuất kinh doanh.

Để nâng cao hiệu quả của chương trình kết nối ngân hàng- doanh nghiệp, về phía ngân hàng cần tạo được sự công bằng giữa các DNNVV và các doanh nghiệp lớn. Ngoài ra, ngân hàng còn có các chương trình hỗ trợ cho các doanh nghiệp: các nguồn vay thế chấp, tín chấp và dự án, chương trình khởi nghiệp, hỗ trợ cho công nhân viên của doanh nghiệp về mua nhà ở, nhà thu nhập thấp.

Riêng về lãi suất đang áp dụng tại các ngân hàng hiện nay có thể chấp nhận được tuy nhiên vẫn còn hơi cao so với các doanh nghiệp trong khu vực. Cụ thể, nguồn vay trung hạn đang áp dụng tại các ngân hàng là 8- 10%/năm đối với VND (trong khu vực chỉ có 5 - 7%) và 6-8% vay ngoại tệ (USD) trong khi Asian là 3 - 4% và lãi suất ưu đãi đặc biệt của Nhật/ Mỹ chỉ từ 0 – 2%.

Về phía doanh nghiệp, cần bước vào thời kỳ minh bạch quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh, kiểm toán, tự kê khai và chịu trách nhiệm. “Hy vọng rằng chương trình kết nối Ngân hàng – Doanh nghiệp sẽ giúp cho các doanh nghiệp được tiếp xúc với các nguồn vốn thiết thực để phát triển sản xuất, kinh doanh cũng như xây dựng mối quan hệ thân thiết giữa Ngân hàng và doanh nghiệp” – ông Trần Việt Anh nhấn mạnh.

Theo ông Vương Đạo Cương - TGĐ công ty TNHH MTV Thương mại- Xây dựng Điện Khánh Lộc, hiệu quả nhất của chương trình là lãi suất thấp, thủ tục nhanh gọn, ngân hàng đã chú trọng đến phương án sản xuất kinh doanh, tính khả thi thì cho vay vốn ngay.

Để nâng cao hiệu quả  của chương trình thì ngân hàng nên hướng dẫn DN làm thủ tục vay vốn cho đúng, cải cách thủ tục tín dụng cho nhanh gọn, đúng thời điểm cho DN. Bởi khi DN đưa ra phương án kinh doanh và đang cần vốn vào thời điểm đó nếu ngân hàng chậm trễ thì cơ hội kinh doanh của DN sẽ mất, ngược lại ngân hàng cũng không cho vay được tiền.

TS Đào Minh Tú - Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam

TS Đào Minh Tú - Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam

Phát biểu kết luận Hội thảo, TS Đào Minh Tú - Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước cho biết, trong suốt chương trình hội thảo hôm nay đã có tổng cộng 16 kiến nghị liên quan tới chương trình kết nối ngân hàng – doanh nghiệp. “Tất cả các kiến nghị đưa ra đều thiết thực và ban tổ chức sẽ tập hợp để nghiên cứu đầy đủ nhất” – Phó Thống đốc nói.

Phó Thống đốc cho biết, tại diễn đàn hôm nay, hầu hết các chuyên gia, DN đều đánh giá diễn đàn kết nối là giải pháp thiết thực mang lại hiệu quả cho DN. Điều đáng mừng là qua chương trình kết nối này chúng ta đều cùng chung nhận thức về vấn đề tiếp cận ngân hàng vay vốn không còn khó khăn như trước đây. Ngân hàng không còn là nơi cửa quyền, luôn gây khó dễ cho DN. Đồng thời, nhận rõ mối quan hệ giữa ngân hàng và DN là mối quan hệ cộng sinh, bình đẳng, hai bên cùng có lợi.

“Rõ ràng câu chuyện vay vốn hiện nay đã được giải quyết rốt ráo. Mặc dù còn câu chuyện than phiền khó vay vốn từ một vài DN nhưng nhìn chung đã giải quyết được về cơ bản” – Thống đốc Tú khẳng định.

TS Đào Minh Tú - Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam

TS Đào Minh Tú - Phó Thống đốc NHNN và ông Hoàng Quang Phòng - Phó Chủ tịch VCCI tặng hoa cảm ơn bốn ngân hàng: Vietinbank,BIDV,Vietcombank, MB đã thực hiện hiệu quả Chương trình kết nối Ngân hàng và Doanh nghiệp

Phó Thống đốc Đào Minh Tú cũng khẳng định, về phía NHNN sẽ luôn điều hành tiền tệ công khai, minh bạch, phát đi thông điệp chủ động cho thị trường, tạo điều kiện tốt nhất cho DN.

“Chương trình kết nối ngân hàng - doanh nghiệp đã thực sự là giải pháp hiệu quả nhằm giải quyết những vấn đề khó khăn về vốn cho DN. Trong thời gian tới, chương trình cần có những bước đi tích cực hơn nữa để phù hợp hơn, hỗ trợ doanh nghiệp nhiều hơn, đặc biệt là hỗ trợ DNNVV, DN khởi nghiệp -  một trong những mục tiêu ưu tiên của Chính phủ hiện nay” – Phó Thống đốc nhấn mạnh.

Đánh giá của bạn:

Mời các bạn tham gia vào Diễn đàn chuyên sâu: Doanh nhân, Doanh nghiệp, Diễn đàn bất động sản, Khởi nghiệp, Diễn đàn pháp luật, Diễn đàn Tài chính

Mời các bạn tham gia vào group Diễn đàn Doanh nghiệp để thảo luận và cập nhật tin tức.

Bạn đang đọc bài viết Nâng cao hiệu quả kết nối ngân hàng và doanh nghiệp tại chuyên mục DIỄN ĐÀN TÀI CHÍNH của Báo Diễn đàn doanh nghiệp. Liên hệ cung cấp thông tin và gửi tin bài cộng tác: email toasoan@dddn.com.vn, hotline: (024) 3.5771239,
Bình luận
Bạn còn /500 ký tự
Xếp theo: Thời gian | Số người thích