[LIÊN MINH KINH DOANH] “Đường dài mới biết ngựa hay”

Enternews.vn Không phải bây giờ chúng ta mới nói đến liên minh nhưng điểm nghẽn là tư tưởng “địa phương chủ nghĩa” đã “ăn sâu”, chuyện lĩnh vực nào biết lĩnh vực đấy đã kéo dài nhiều năm…”.

TS. Phạm Trung Lương - nguyên Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển du lịch (Tổng cục Du lịch); Phó Chủ tịch Hiệp hội đào tạo Du lịch Việt Nam (VITEA) cho biết như vậy khi trao đổi với DOANH NHÂN về việc liệu liên minh doanh nghiệp có phải là giải pháp trong thời điểm khó khăn hiện nay.

TS. PHẠM TRUNG LƯƠNG - nguyên Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển du lịch (Tổng cục Du lịch); Phó Chủ tịch Hiệp hội đào tạo Du lịch Việt Nam (VITEA)

TS. PHẠM TRUNG LƯƠNG - nguyên Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển du lịch (Tổng cục Du lịch); Phó Chủ tịch Hiệp hội đào tạo Du lịch Việt Nam (VITEA)

- Thưa ông, có thể nói ngành du lịch Việt Nam đang chịu nhiều thiệt hại trong dịp đầu năm 2020 vì dịch COVID-19 bùng phát. Hiện, các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực này đang bị khủng hoảng và phải chịu thiệt hại vô cùng lớn. Nhiều ý kiến cho rằng dịch COVID-19 đã bộc lộ điểm yếu của ngành du lịch, thưa ông?

Đúng vậy nhưng chính là trong rủi có may. Đợt dịch này đã bộc lộ những điểm yếu của ngành du lịch để các nhà quản lý gồm cả quản lý nhà nước và quản lý kinh doanh nhìn nhận lại.

- Ông có thể nói cụ thể hơn về những điểm yếu này?

Thứ nhất, điểm yếu thị trường, chúng ta đang phụ thuộc nhiều vào thị trường Đông Bắc Á, các nước Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản đang chiếm hơn 60% tổng lượng khách quốc tế của Việt Nam.

Đặc biệt, ngay trong chiến lược với thị trường lớn là Trung Quốc chúng ta cũng đang tập trung vào phân khúc thấp, kém hiệu quả.

Trong khi đó, tôi từng chứng kiến tại nhiều Trung tâm thương mại lớn của châu Âu như Pháp, khách du lịch Trung Quốc xếp hàng mua đồ hiệu dài dằng dặc… Do đó có thể thấy khách Trung Quốc còn có phân khúc cao cấp với mức chi tiêu “lý tưởng”. Chúng ta phải tạo ra được sản phẩm du lịch, ưu đãi phù hợp để thu hút phân khúc cao cấp này. Ví dụ, tạo chính sách chiết khấu VAT ngay tại cửa hàng cho khách du lịch mà không cần ra cửa khẩu, điều này sẽ thúc đẩy phân khúc cao cấp.

Công ty Cổ phần Vinpearl thuộc Tập đoàn Vingroup và hãng hàng không Bamboo Airways của Tập đoàn FLC đã ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược trong lĩnh vực du lịch - hàng không.

Công ty Cổ phần Vinpearl thuộc Tập đoàn Vingroup và hãng hàng không Bamboo Airways của Tập đoàn FLC đã ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược trong lĩnh vực du lịch - hàng không.

Thứ hai là điểm yếu về liên kết. Chúng ta nói đến liên kết cách đây cả chục năm, nhưng đa phần là liên kết trên bàn tiệc. Nhiều địa phương được xem là làm du lịch thành công, hô hào, quảng bá “ba địa phương một điểm đến” như Huế, Đà Nẵng, Quảng Nam. Tuy nhiên phải thẳng thắn, trong khi Huế quảng bá “Festival Huế”, thì Đà Nẵng quảng bá “Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng”, còn Quảng Nam lại làm “Ký ức Hội An”. Lẽ ra phải xác định khi liên kết “ba địa phương một điểm đến” như trên thì phải xác định là sản phẩm của chung, chia sẻ giữa các địa phương trong những chương trình này, tạo 

hiệu quả ở cả 3 địa phương. Phải tính đến liên kết tổ chức, liên kết quảng bá, liên kết cả đào tạo và liên kết xây dựng hạ tầng…có vậy mới phát huy được lợi thế của từng điểm đến trong vùng. 

Thứ ba là điểm yếu về quản trị rủi ro. Từ câu chuyện phụ thuộc một số thị trường nên khi rủi ro xảy ra, chúng ta không có bài toán quản trị rủi ro, doanh nghiệp lao đao là dễ hiểu. Quản trị rủi ro tưởng chừng là lý thuyết nhưng là bài toán phải được đặt ra đầu tiên trong chiến lược của doanh nghiệp và nhà quản lý. Rủi ro dịch bệnh chỉ là một loại rủi ro, ngoài ra còn có rủi ro thời tiết, chính trị…

- Liệu có hay không tình trạng độc quyền nhóm khi liên minh, thưa ông? 

Như tôi nói, không phải bây giờ chúng ta mới nói đến liên minh nhưng điểm nghẽn là tư tưởng “địa phương chủ nghĩa” đã “ăn sâu”, chuyện lĩnh vực nào biết lĩnh vực đấy đã kéo dài nhiều năm, nó liên quan thành tích và tính nhiệm kỳ. Do đó, muốn liên kết thực chất, tạo hiệu quả, nhận thức phải được thay đổi, phải xác định liên kết là lợi ích lâu dài của ngành, của các doanh nghiệp. 

Du lịch là ngành tổng hợp nếu không có phát huy hiệu quả của các ngành thì không phát triển được. Xuất khẩu tại chỗ là điểm quan trọng của ngành du lịch, chúng ta đã có đề án thúc đẩy xuất khẩu tại chỗ qua du lịch nhưng đến nay ngành công thương và du lịch vẫn chưa thực hiện liên kết được. Trong khi đó chúng ta cứ mải miết, mất nhiều công sức cho xúc tiến thương mại, ký kết các hiệp định để xuất khẩu hàng hoá. 

Chương trình “BA ĐỊA PHƯƠNG MỘT ĐIỂM ĐẾN”:p/Huế với “Festival Huế”, Đà Nẵng với “Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng”, Quảng Nam với “Ký ức Hội An”được xem là thành công tuy nhiên phải tính đến liên kết tổ chức, liên kết quảng bá, liên kết cả đào tạo và liên kết xây dựng hạ tầng… mới phát huy được hết lợi thế của từng vùng.

Chương trình “BA ĐỊA PHƯƠNG MỘT ĐIỂM ĐẾN”: Huế với “Festival Huế”, Đà Nẵng với “Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng”, Quảng Nam với “Ký ức Hội An”được xem là thành công tuy nhiên phải tính đến liên kết tổ chức, liên kết quảng bá, liên kết cả đào tạo và liên kết xây dựng hạ tầng… mới phát huy được hết lợi thế của từng vùng.

Không chỉ công thương, ngàng hàng không cũng vậy. Đến mùa du lịch mà vé máy bay cứ cao lên, du lịch nội địa chi phí vé máy bay còn cao hơn Thái Lan. Do đó, hàng không phải thay đổi, liên kết, tạo hiệu quả cho du lịch phát triển thuận lợi.

- Vậy theo ông, để câu chuyện liên minh/liên kết doanh nghiệp cùng phát triển nhất là trong bối cảnh rủi ro dịch bệnh như hiện nay, không chỉ riêng với ngành du lịch mà còn với các ngành khác thì cần phải giải quyết ra sao?

Tôi cho rằng để dẫn dắt câu chuyện liên kết phải có “nhạc trưởng”.

Ví dụ trong câu chuyện của ngành du lịch thì không thể liên kết theo hình thức các địa phương luân phiên thay nhau làm chủ tịch. Không thể có liên kết nếu Chính phủ không đứng ra, phải có “nhạc trưởng” là một Hội đồng tư vấn vùng độc lập, không có lợi ích của địa phương đơn lẻ nào ở đây cả.

Chính sách về hạ tầng du lịch cũng là điểm nghẽn cần tháo gỡ, chúng ta đã có chương trình quốc gia về phát triển du lịch trong đó có đặt vấn đề cơ sở hạ tầng. Tại cuộc họp với Thủ tướng gần đây, tôi đã đề xuất, Chính phủ không hỗ trợ phát triển cơ sở hạ tầng cho từng địa phương, cũng không thông qua Bộ, mà phải là Hội đồng tư vấn vùng.

Thực chất của Liên minh chính là sự liên kết của các doanh nghiệp với doanh nghiệp, các địa phương (tức điểm đến) với địa phương khác. Về bản chất tôi cho rằng không cần có dịch COVID-19 chúng ta mới thực hiện việc liên kết rầm rộ. Bởi bản chất của du lịch là ngành dịch vụ tổng hoà của nhiều ngành, do đó, liên kết chuỗi với nhau là bản chất của hoạt động du lịch.

Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng

Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng

- Nói như vậy thì Liên minh Kích cầu Du lịch Việt Nam mới ra mắt vừa qua sẽ còn phải là câu chuyện “đường dài”, thưa ông? 

Tại thời điểm này, tôi cho rằng hiệu quả sẽ chưa có ngay và chưa cao, bởi, thứ nhất khi liên kết với nhau, để tạo ra được sản phẩm mới và được thị trường đón nhận không thể một sớm một chiều. 

Ví dụ, trước đây sản phẩm của doanh nghiệp được tạo ra hoạt động trong một điểm đến, nay liên minh tăng số điểm đến, nhưng phải nghiên cứu ăn đâu, ở đâu, thiết kế lộ trình, trải nghiệm điểm đến phù hợp. Đặc biệt, khi có sản phẩm mới đưa ra thị trường, không phải là được du khách đón nhận ngay. Từ sản phẩm mới này đòi hỏi thời gian cho khách thử nghiệm, chia sẻ với nhau, có vậy du khách mới thực sự đón nhận. 

Thứ hai, trong đại dịch, Liên minh mang tính chất chính trị là chính, hiệu quả an lòng, còn xét về hiệu quả về kinh doanh thời điểm này chưa có hoặc sẽ chậm một chút. Bởi hiện nay, những liên kết còn yếu ớt hoặc mang tính hình thức, hiệu quả chủ yếu của Liên minh giai đoạn này là thay đổi nhận thức về liên kết cho doanh nghiệp, tính hiệu quả kinh doanh phải xem xét lại.

Tuy nhiên, Liên minh này đang được gọi tên như sáng kiến mới. Thực tế đây không phải là sáng kiến mới, không phải khi có dịch chúng ta mới liên kết. Điểm trọng tâm ở thời điểm này là kêu gọi đồng thuận trong liên kết của liên minh. Trong giai đoạn phát triển khó khăn vì COVID-19 cần sự đồng thuận hơn, thống nhất về giá dịch vụ, chất lượng sản phẩm hơn.

-  Xin cảm ơn ông về cuộc trò chuyện này!

Đánh giá của bạn:

Mời các bạn tham gia vào Diễn đàn chuyên sâu: Doanh nhân, Doanh nghiệp, Diễn đàn bất động sản, Khởi nghiệp, Diễn đàn pháp luật, Diễn đàn Tài chính

Mời các bạn tham gia vào group Diễn đàn Doanh nghiệp để thảo luận và cập nhật tin tức.

Bạn đang đọc bài viết [LIÊN MINH KINH DOANH] “Đường dài mới biết ngựa hay” tại chuyên mục Diễn đàn kinh tế của Báo Diễn đàn doanh nghiệp. Liên hệ cung cấp thông tin và gửi tin bài cộng tác: email toasoan@dddn.com.vn, hotline: (024) 3.5771239,
Bình luận
Bạn còn /500 ký tự
Xếp theo: Thời gian | Số người thích