Đầu tư vào Techcombank khó mang lại lợi nhuận như kỳ vọng?

Enternews.vn Rất nhiều nhà đầu tư có tổ chức quan tâm sau khi HSBC bất ngờ thoái vốn khỏi Techcombank. Khoản đầu tư này có lời hay tiềm ẩn nhiều nguy cơ mâu thuẫn lợi ích nhóm khiến HSBC "dứt áo" ra đi nhanh như vậy? Để rộng đường dư luận, Báo Diễn đàn Doanh nghiệp đã có cuộc phỏng vấn độc quyền ông Phan Lê Thành Long - Giám đốc -Viện Kế toán Quản trị Công chứng Úc (CMA Australia) tại VN...

Ông Phan Lê Thành Long - Giám đốc Viện Kế toán Quản trị Công chứng Úc (CMA Australia) tại Việt Nam

Ông Phan Lê Thành Long - Giám đốc Viện Kế toán Quản trị Công chứng Úc (CMA Australia) tại Việt Nam

Thưa ông, ông có nhận định như thế nào về việc HSBC thoái vốn tại ngân hàng Techcombank vào thời điểm hiện tại? Việc HSBC lựa chọn thời điểm thoái vốn có hợp lý hay không? ( Xem clip phỏng vấn tại đây)

Theo tôi, việc thoái vốn của HSBC tại Techcombank cũng như một số ngân hàng ngoại khác tại các ngân hàng Việt Nam tại thời điểm này là quyết định đã được thông qua. Chúng ta cần lưu ý rằng, việc thoái vốn của các ngân hàng quy mô toàn cầu tại các quốc gia như Việt Nam là hoạt động bình thường, bởi vì Việt Nam cũng chỉ là một khoản đầu tư trong số tài sản đầu tư trên toàn cầu. Nhất là một số ngân hàng đều có ngân hàng 100% vốn tại Việt Nam như HSBC hay Standard Chartered.

Từ năm 2012, HSBC đã không tham gia quản trị điều hành tại Techcombank, mặc dù trước đó đã hỗ trợ kỹ thuật rất nhiều cho ngân hàng này, giống như khoản đầu tư khác của HSBC tại Việt Nam vào Tập đoàn Bảo Việt. Hiện các khoản đầu tư này đã được thoái vốn.

Mặc dù đầu tư vào Techcombank từ năm 2005 nhưng khoản đầu tư khổng lồ của HSBC lại không sinh lời, vậy theo ông  đâu là nguyên nhân dẫn đến tình trạng này?

Muốn đánh giá khoản đầu tư của HSBC vào Techcombank có sinh lời hay không thì cần phải xem mục đích đầu tư của HSBC. Đầu tư tài chính nhằm mục đích thu lợi nhuận hay đầu tư để tận dụng mạng lưới và sản phẩm của một ngân hàng nội như Techcombank.

Nếu là mục đích sinh lợi thì rõ ràng khoản đầu tư này chưa mang lại giá trị thực sự như kỳ vọng. HSBC đang nắm giữ 19,41% cổ phần tại Techcombank với giá mua bình quân khoảng 26.000đồng/cổ phiếu, từ năm 2008. Hiện tại, Techcombank đang xin ý kiến cổ đông dự kiến mua lại số cổ phần này từ HSBC làm cổ phiếu quỹ với giá không thấp hơn 23.445đồng/cổ phiếu.

Như vậy có thể khẳng định khoản đầu tư của HSBC vào Techcombank, nếu thoái vốn tại thời điểm này, đã không mang lại lợi nhuận kỳ vọng cho HSBC nếu trừ đi chi phí vốn bỏ ra.

Theo tôi, nguyên nhân chủ yếu do tổng thể đi xuống của ngành ngân hàng so với cách đây 10 năm, khi cổ phiếu ngân hàng được coi là cổ phiếu Vua, có tính thanh khoản cao ngay cả trên thị trường OTC.

Nợ xấu tăng do rủi ro đến từ khủng hoảng của nền kinh tế trong giai đoạn 2008-2009 và đặc biệt 2011-2012. Cạnh tranh giữa các ngân hàng trên thị trường ngày càng gay gắt, chi phí nhân sự tăng... Bên cạnh đó, các ngân hàng chưa thực sự chú trọng tăng cường quản trị hiệu quả hoạt động.

Tất cả các yếu tố đó đã bào mòn NIM của ngân hàng. Techcombank không phải là ngoại lệ, mặc dù được đánh giá là một trong những ngân hàng cổ phần hoạt động tốt.

Một trong những lý do nữa là Techcombank không chia cổ tức, kể cả cổ phiếu thưởng kể từ năm 2010 đến nay, đó là sức ép từ các quy định đảm bảo an toàn vốn của Ngân hàng Nhà nước nhằm ổn định thị trường tiền tệ. Techcombank là một trong 10 ngân hàng thí điểm áp dụng Basel 2.

Do đó, sức ép về đảm bảo tỷ lệ an toàn vốn rất lớn đối với các ngân hàng, việc giữ lại lợi nhuận không chia là một phần của câu chuyện. Đây cũng là một nguyên nhân ảnh hưởng đến lợi nhuận kỳ vọng của HSBC và quyết định thoái vốn. 

Thưa ông, ông đánh giá như thế nào về tình trạng thoái vốn sắp tới của các nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam đối với lĩnh vực ngân hàng hiện nay? Do không chia cổ tức, do nới room hay do  hay môi trường đầu tư?

Có nhiều quan điểm khác nhau trên thị trường đánh giá về việc thoái vốn của một số ngân hàng ngoại. Một quan điểm cho rằng một số yếu tố không chắc chắn trong kinh tế vĩ mô, môi trường đầu tư (chưa cởi mở, nới room sở hữu,…) là nguyên nhân.

Quan điểm thứ hai là vấn đề lợi tức không đạt được kỳ vọng khi đầu tư đã nêu trên. Cá nhân tôi thì nghiêng về quan điểm một số ngân hàng ngoại thoái vốn vì lý do có mâu thuẫn lợi ích khi các ngân hàng này có ngân hàng 100% vốn tại Việt Nam và đang phát triển chiến lược sản phẩm đa dạng hơn, đặc biệt là bán lẻ.

Chúng ta cần lưu ý rằng bên cạnh thoái vốn của một số ngân hàng ngoại, thì có những ngân hàng quốc tế khác đã và đang được cấp phép gia nhập thị trường Việt Nam. Thực tế cho thấy, khi có một ngân hàng ngoại thoái vốn thì sẽ có những nhà đầu tư mới, có khi là ngân hàng ngoại mới vào tiếp nhận lại các khoản thoái vốn này.

Ví dụ điển hình là Shinhan Bank sẽ tiếp nhận lại mảng bán lẻ của ANZ Việt Nam. Các ngân hàng ngoại đã và đang gia nhập như Hongleong, Public Bank (Malayisa), UOB (Singapore), Woori Bank (Hàn Quốc),… Có nghĩa là các ngân hàng ngoại vẫn thấy tiềm năng trên thị trường ngân hàng với dân số 90 triệu dân như Việt Nam.    

Những năm gần đây, tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh của Techcombank luôn tăng trưởng mạnh, tuy nhiên ngân hàng này lại không trả cổ tức hay cổ phiếu thưởng cho mà giữ lại để tăng vốn. Với 6 năm liền không chia trả cổ tức nếu là các cổ đông, DN có nên tiếp tục đầu tư vào ngân hàng hoặc thoái vốn?

Với cổ đông doanh nghiệp, tôi cho rằng mục tiêu đầu tư rất khác so với ngân hàng khi họ chưa chắc đã tạo ra sự cộng hưởng trong chuỗi giá trị.

Bên cạnh đó, các quy định cho vay và quản lý rủi ro của ngân hàng nhà nước cũng như cơ chế quản trị công ty đại chúng mới (ngân hàng là công ty đại chúng) trong việc hạn chế cho vay cổ đông sẽ là rào cản đối với các hoạt động cho vay chính chủ sở hữu vốn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Với các khoản đầu tư của HSBC vào Techcombank hay các ngân hàng khác cũng như vậy...

Về nguyên tắc kinh doanh căn bản, việc đầu tư vào lĩnh vực ngân hàng là khoản đầu tư đa dạng hoá xa khỏi năng lực lõi của doanh nghiệp. Chắc chắn, khoản đầu tư đó sẽ tiềm ẩn rủi ro rất lớn.

Bài học lỗ nặng khi thoái vốn các khoản đầu tư vào lĩnh vực ngoài ngành như ngân hàng của các doanh nghiệp nhà nước là một bằng chứng. Quan điểm cá nhân tôi là một ngân hàng nên đa dạng sở hữu và niêm yết đồng thời thực hiện xây dựng cơ chế quản trị vững mạnh (sound corporate governance) thì mới tăng hiệu quả hoạt động và giảm thiểu rủi ro, nhất là rủi ro đạo đức như các trường hợp đại án ngân hàng vừa qua...

Xin cảm ơn ông!

Mời các bạn tham gia vào group Diễn đàn Doanh nghiệp để thảo luận và cập nhật tin tức cùng cơ hội nhận quà tặng hàng tháng.
Bạn đang đọc bài viết Đầu tư vào Techcombank khó mang lại lợi nhuận như kỳ vọng? tại chuyên mục DIỄN ĐÀN TÀI CHÍNH của Báo Diễn đàn doanh nghiệp. Liên hệ cung cấp thông tin và gửi tin bài cộng tác: email toasoan@dddn.com.vn, hotline: (024) 3.5771239,
Bình luận
Bạn còn /500 ký tự
Xếp theo: Thời gian | Số người thích
 

[THỜI SỰ NGÀY 30/3] Hạn chế máy bay, tàu xe từ Hà Nội và TP HCM

Hãng hàng không chỉ được bay 1 chuyến khứ hồi TP.HCM - Hà Nội mỗi ngày, giá xăng xuống thấp nhất 11 năm, phong tỏa chung cư 34 tầng tại Hà Nội,... là những tin đáng chú ý.