Xe nhập hưởng thuế 0% ngày càng tràn về nhiều với giá rẻ và số lượng lớn. Việt Nam đang hứa hẹn là thị trường ô tô lớn, giúp Thái Lan và Indonesia thu về hàng tỷ USD mỗi năm.

Tính đến nay, nhiều dòng xe bán chạy trên thị trường hoàn toàn do xe nhập khẩu chiếm lĩnh. Chẳng hạn như dòng xe pick up, từ hơn 5 năm về trước đã không còn mẫu nào được sản xuất lắp ráp tại Việt Nam. Bên cạnh đó, nhu cầu về ô tô của người dân vẫn tăng đều, nhưng xe trong nước ngày càng yếu thế.

Trao đổi với Báo Diễn đàn Doanh nghiệp về vấn đề này, ông Hồ Mậu Hùng - Giám đốc kinh doanh Ford Long Biên cũng nêu ra những nhận định và một số giải pháp nhằm thúc đẩy thị trường ô tô nội địa trong thời gian tới.

ông Hồ Mậu Hùng - Giám đốc kinh doanh Ford Long Biên

Ông Hồ Mậu Hùng - Giám đốc kinh doanh Ford Long Biên

Ông có đánh giá thế nào về thị trường ô tô nội địa những tháng đầu năm 2019 đến nay? Theo ông, đâu là những khó khăn mà các doanh nghiệp lắp ráp và kinh doanh ô tô nội địa đang gặp phải?

Những tháng đầu năm 2019, tình hình thị trường ô tô trong nước diễn biến quá phức tạp và bất thường, hoàn toàn trái với các chuyên gia dự đoán năm 2019 là một năm bùng nổ của thị trường ô tô.

Mặc dù thị trường ô tô Việt Nam được đánh giá rất tiềm năng, hiện mới đạt khoảng 23 xe/1.000 dân, trước sự cạnh tranh khốc liệt từ nhập ngoại như vậy, còn nhiều cơ hội để các doanh nghiệp khai thác và phát triển. Song thị trường cạnh tranh quá khốc liệt.

Nguyên nhân dẫn đến do nhiều yếu tố tác động như: Chính sách vĩ mô của Nhà nước, chính sách thuế nhập khẩu sẽ điều chỉnh giảm về 0% bắt đầu có hiệu lực từ giữa năm 2019 đối với nhưng xe nhập khẩu nguyên chiếc từ ASEAN. Tăng thuế từ 2% lên 7,2% đối với xe bán tải.

Từ các doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu và phân phối chưa có hoạch định chiến lược rõ ràng và tổng thể về sản lượng, cơ cấu sản phẩm, nghiên cứu đánh giá phân tích thị trường, dẫn đến tình trạng bị dư nguồn cung. Văn hóa, tâm lý tiêu dùng của khách hàng cũng là một trở ngại.

Ngoài ra, ngành công nghiệp phụ trợ cung cấp cho ngành sản xuất ô tô trong nước từ khi ra đời cho đến nay đã có thời gian hoạt động trên 20 năm nhưng vẫn dậm chân tại chỗ, thậm chí thụt lùi. Các sản phẩm đã được nội địa hóa, đều mang hàm lượng công nghệ rất thấp như: săm, lốp ô tô, ghế ngồi, gương, kính, bộ dây điện, ắc-quy, sản phẩm nhựa,... Có tới 80-90% nguyên liệu chính cho sản xuất linh kiện ô tô vẫn phải nhập khẩu. Chính vì vậy giá xe sản xuất lắp ráp trong nước cao hơn nhiều so với các nước trong khu vực và khó có khả năng cạnh tranh.

Ngành công nghiệp ô tô Việt Nam luôn biến động khó lường khiến ngành công nghiệp phụ trợ không có nhà đầu tư lớn nào dám tham gia. Mặt khác, trình độ tay nghề thấp do không được đào tạo chính quy bài bản, không được trải nghiệm từ môi trường thực tế, không được đầu tư và tiếp cận công nghệ cao.

Đứng trước thách thức và khó khăn như vậy, doanh nghiệp có giải pháp gì để thích nghi và ứng phó, thưa ông ?

Căn cứ vào những khó khăn trên, chúng tôi cũng đưa ra một số giải pháp cho tình thế trước mắt như: Nghiên cứu, phân tích đánh giá lại nhiều thị trường, từ đó lập kế hoạch đưa nguồn cung ra thị trường phù hợp. Cơ cấu lại các dòng sản phẩm và model xe nhằm đáp ứng đúng – đủ nhu cầu thị trường hơn.

Vận dụng theo chính sách vĩ mô của Nhà nước, từ đó đưa ra chiến lược sản phẩm, nâng cao tỉ lệ nội địa hóa, tận dụng chính sách thuế của Chính phủ, nâng cao năng lực cạnh tranh.

-Việt Nam vẫn là một thị trường tiềm năng lớn, ông có nhận định thế nào về tương lai ngành ô tô trong nước, liệu các doanh nghiệp có thể nắm bắt được cơ hội và phát triển hay Việt Nam sẽ trở thành thị trường lớn cho Thái Lan và Indonesia?

Tôi hoàn toàn đồng quan điểm với nhiều chuyên gia nhận định: Việt Nam vẫn là một thị trường ô tô rất tiền năng với dân số hơn 90 triệu dân, tốc độ tăng trưởng kinh tế cao và ổn định; tỉ lệ người sử dụng ô tô của Việt Nam còn thấp.

Tương lai của ngành công nghiệp ô tô trong nước phát triển được hay không, cạnh tranh được với các nước trong khu vực hay không là phụ thuộc rất lớn vào chính sách của Chính phủ, môi trường hành lang pháp lý, chính sách ưu đãi thuế; cơ sở hạ tầng; có lộ trình và hoạch định chiến lược dài hạn, ổn địnhữngnh tầm nhìn xa; không chắp vá. Hiện nay, Chính phủ đang cố gắng để giải quyết tồn tại nêu trên.

Hy vọng thời gian 2 – 3 năm tới, ngành công nghiệp ô tô trong nước sẽ có được cú hích lớn để tạo đà cho những năm tiếp theo.

- Xin cảm ơn ông.

Bạn đang đọc bài viết Cần “cú hích” cho ngành ô tô trong nước phát triển tại chuyên mục Khoa Học - Công nghệ của Báo Diễn đàn doanh nghiệp. Liên hệ cung cấp thông tin và gửi tin bài cộng tác: email toasoan@dddn.com.vn, hotline: (024) 3.5771239,