Bộ máy khổng lồ, tham nhũng vặt - bài toán khó giải!

Enternews.vn (DĐDN) - Nguồn công chức qua nhiều, thái độ hành là chính đang là những nguyên nhân tạo nên một mối nguy tham nhũng gặm nhấm mọi nỗ lực cải cách hành chính của các cấp chính quyền - tham nhũng vặt.

(DĐDN) - Vấn đề nhân sự trong bộ máy nhà nước một lần nữa lại làm nóng dư luận sau những phân tích nhận định của chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan: 40 người dân nuôi một công chức, tổng bộ máy có đến 11 triệu người hưởng lương và các khoản mang tính chất lương. Nguồn nhân lực “dồi dào” như vậy nhưng tại sao năng suất lao động lẹt đẹt gây trở lực cho sự phát triển của đất nước?

tham-nhung-vat Tham nhũng vặt diễn ra hàng ngày đang là tác nhân gây sức ỳ mạnh trong cải cách hành chính

Bộ máy hành chính Việt Nam xưa nay mang cái danh không mong muốn “hành là chính” bởi thủ tục nhiêu khê, rắc rối. Cứ thử đến cơ quan công quyền yêu cầu giải quyết một vài thủ tục như công chứng, cấp giấy khai sinh hay phức tạp hơn là cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất… sẽ được “thưởng thức” ngay cái nhiêu khê của nó.

Bởi vậy mới có con số 44% người dân thừa nhận có hối lộ cho cơ quan công quyền khi làm sổ đỏ, 40 % doanh nghiệp phải “bôi trơn” trong các hoạt động kinh doanh…

Từ xưa đến nay, chúng ta thường hay ngộ nhận rằng chỉ có những vụ việc cộm cán như PMU, Vinashin, Vinaline…làm thất thoát hàng nghìn tỉ đồng mới đáng mặt gọi là…tham nhũng! Tuy nhiên vẫn còn tồn tại một mối nguy tham nhũng khác không hoành tráng, không ông này bà nọ nhưng vô cùng nguy hiểm mà người viết bài này tạm gọi là tham nhũng vặt.

Không ít cán bộ, công chức đủng đỉnh uống cà phê lúc… 8h sáng trong khi hồ sơ của nhân dân yêu cầu giải quyết chất đống đến mối mọt. Chắc hẳn rất nhiều người đã được “chiêm nghiệm” cái sự đủng đỉnh đó khi có nhu cầu giải quyết thủ tục hành chính, cán bộ thụ lý hồ sơ thích thì làm ngay, không thích thì cứ để đó, buông một câu cấm cãi “sếp bận họp chưa ai ký” đố ai biết được ông sếp đó đang họp trên “bàn tròn” hay dưới “bàn vuông”!?

Bài liên quan

Sự tha hóa của không ít cán bộ ngày càng “ăn mòn” lòng tin của người dân vào các cơ quan công quyền, bộ phận “sâu mọt” này hàng ngày hàng giờ gặm nhấm sức dân, phần người dân vì sợ phiền hà rắc rối đã “nhắm mắt” miễn sao được việc mình, phần vì cái gọi là “đạo đức công vụ” đã trở nên quá…xa xỉ đối với nhiều cán bộ hiện nay.

Trong khi thủ tục hành chính chằng chéo, vô vàn văn bản hướng dẫn trên trời dưới đất, dân ta lại “yếu” luật, thành thử một bộ phận không nhỏ cán bộ hành chính “có đất” để bày ra đủ loại các chiêu trò.

Hiện nay chưa có số liệu thống kê thật sự chính xác về số lượng hồ sơ tồn đọng trong cả nước, nhưng đơn cử, số hồ sơ tồn đọng chưa được giải quyết trong lĩnh vực đất đai của thành phố Hải Phòng là 36.000 hồ sơ , cũng theo tờ Sài gòn giải phóng hồ sơ cần giải quyết cho người có công tại các địa phương là 63.543 trường hợp…

Trên đây chỉ là một trong những ví dụ điển hình về sự tắc trách trong giải quyết thủ tục hành chính. Với 2,8 triệu công chức nhưng số hồ sơ tồn đọng và tắc trách đến nguy hại như vậy là khó chấp nhận đối với một nền hành chính chuẩn bị cho hội nhập sâu và rộng.

Vậy có thể coi sự tắc trách trong thi hành nhiệm vụ là hành vi tham nhũng? Câu trả lời là hoàn toàn có thể nếu chiếu theo luật phòng chống tham nhũng năm 2005, được liệt vào hành vi “không thi hành công vụ vì vụ lợi”, thoái thác trách nhiệm, nhiệm vụ vì vụ lợi”…

Nguy hại hơn, loại hình tham nhũng này hoàn toàn “tàng hình” và rất dễ thực hiện, không cần có chức vụ, quyền hạn cũng có thể thực hiện được. Khẩu hiệu chống tham nhũng được nêu cao, giương rộng nhưng đang bỏ sót những “tiểu tiết” hàng ngày, hàng giờ đang gặm nhấm một cách kinh khủng, ăn tàn phá nát nền kinh tế và niềm tin dân chúng.

Giờ lao động hành chính là 8 tiếng/ngày, tuy nhiên 7h30 sáng mới thấy rải rác vài công chức vào công sở, rồi có khi bình thản đun nước, pha trà, cà kê dê ngỗng đến trưa, nhiều cơ quan nhà nước luôn kín cổng cao tường, chuyện người dân gặp được lãnh đạo khó hơn lên trời.

Theo tính toán, Việt Nam là một trong những nước có năng suất lao động thấp nhất thế giới, đến năm 2038 năng suất lao động của chúng ta mới bằng Philippines, năm 2069 mới bắt kịp Thái Lan, Malaysia có năng suất lao động gấp 6,6 lần Việt Nam hiện tại.

Năng suất lao động chính là điểm yếu cốt tử của nền kinh tế Việt Nam, muốn cải thiện tình trạng này trước hết khu vực Nhà nước phải làm gương, Nhà nước có linh hoạt và hiệu quả thì khu vực tư nhân mới có cơ hội trỗi dậy, không ít người làm kinh doanh đã tỏ ra “bất lực” trước sự nhiêu khê của thủ tục hành chính.

Ai chịu?

Không cần nói ai cũng biết trăm dâu đổ đầu…người dân, trong lúc quỹ lương đã và đang khốn đốn, nợ công liên tục tăng chóng mặt, Theo Bộ Lao động Thương binh và Xã hội, hiện Việt Nam đang “gánh” 11 triệu người hưởng lương và các khoản phụ cấp từ “chiếc bánh” ngân sách, trong đó có khoảng 2,8 triệu công chức.

Mọi sự so sánh đều khập khiễng, tuy nhiên không thể nhìn người mà không ngẫm đến ta, tại sao nước Mỹ với diện tích gần 10 triệu cây số vuông, 315 triệu dân, quản lý khối lượng GDP khổng lồ 16.000 tỷ USD, nhưng chỉ có 1 phó tổng thống và 1,8 triệu công chức, hoặc Anh quốc chỉ có khoảng 700.000 công chức ?

Ngược lại ở ta đất nước khoảng 90 triệu dân, diện tích chỉ xấp xỉ 330 ngàn cây số vuông, GDP chỉ bằng 1,25% của Hoa Kỳ nhưng có đến 2,8 triệu công chức và có tới…130 thứ trưởng, chưa kể các hàm tương đương!

Đời sống người dân ngày càng khốn khó, thuế, phí liên tục sinh sôi nảy nở, bủa vây mọi ngóc ngách trong đời sống xã hội, bộ máy hành chính cồng kềnh, thiếu hiệu quả. Thực tế cho thấy, tham nhũng vặt như con “sâu đục thân” nhìn bề ngoài khó phát hiện nhưng thực tế bên trong đã mục nát từ lâu.

Việc cải cách hành chính được Nhà nước nêu ra từ cách đây gần 20 năm, chỉ còn chưa đầy 5 năm nữa (đến năm 2020) phải hoàn thành mục tiêu đề ra, nhưng liệu rằng mục tiêu ấy có thành hiện thực?

Nhân đây nhớ lại một sự kiện lịch sử; thời Nhà Nguyễn, chỉ cách ngày nay đúng 70 năm, lúc đó cả nước chỉ có chưa đến 5.000 vị quan. Thời vua Trần Anh Tông có khoảng 3.000 quan. Khi vua Trần Anh tông bổ nhiệm thêm có vài trăm quan mà Thái Thượng Hoàng (đã đi tu) là Trần Nhân Tông phải thét lên: “Đất nước bé bằng bàn tay, quan nhiều như thế, dân làm sao sống nổi”?

Ai cũng biết cán bộ là cái gốc của mọi sự thành bại trong trong việc, nhưng liệu rằng bộ máy biên chế quá lớn trong khi năng suất lao động thấp như hiện nay thì cái gốc đó đã thực sự vững? Một khi gốc không chắc thì thân và ngọn e rằng khó tươi tốt!

Ths. Trương Khắc Trà

>> Tham nhũng – Hệ quả tất yếu của giấy phép con

 

Đánh giá của bạn:

Mời các bạn tham gia vào Diễn đàn chuyên sâu: Doanh nhân, Doanh nghiệp, Diễn đàn bất động sản, Khởi nghiệp, Diễn đàn pháp luật, Diễn đàn Tài chính

Mời các bạn tham gia vào group Diễn đàn Doanh nghiệp để thảo luận và cập nhật tin tức.

Bạn đang đọc bài viết Bộ máy khổng lồ, tham nhũng vặt - bài toán khó giải! tại chuyên mục Tâm điểm của Báo Diễn đàn doanh nghiệp. Liên hệ cung cấp thông tin và gửi tin bài cộng tác: email toasoan@dddn.com.vn, hotline: (024) 3.5771239,
Từ khóa
Bình luận
Bạn còn /500 ký tự
Xếp theo: Thời gian | Số người thích