Dây chuyền sản xuất của nhựa Mediflast

Dây chuyền sản xuất của nhựa Mediflast

Căn cứ theo hồ sơ và những tài liệu liên quan về vụ việc sáp nhập hai công ty: Công ty Cổ phần nhựa y tế Mediplast (Mediplast) và Tổng công ty thiết bị Y tế Việt Nam-CTCP (Vinamed), ông Bùi Xuân Hiếu- Phó Giám đốc Văn Phòng Luật sư Thân tín có quan điểm pháp lý như sau:

Thứ nhất: Hành vi không chào mua công khai cổ phần của cty đại chúng có dấu hiệu vi phạm Luật Chứng khoán

Theo Khoản 11 Điều 1 Luật sử đổi bổ sung Luật Chứng khoán số 62/2010/QH12 ngày 24 tháng 11 năm 201 của Quốc hội quy định: Các trường hợp sau đây phải chào mua công khai: “Chào mua cổ phiếu có quyền biểu quyết chứng chỉ quỹ đống dẫn đến việc sở hữu từ 25% trở lên cổ phiếu, chứng chỉ quỹ đang lưu hành của một công ty đại chúng, quỹ đóng”.

 Mediplast khi cổ phần hóa đã bán đấu giá cổ phần công khai ra công chúng tại Sở GDCK Hà Nội, do đó Mediplast đương nhiên là cty cổ phần đại chúng theo Mục a – Khoản 1 – Điều 25 – Luật Chứng khoán. Việc giảm số lượng cổ đông xuống dưới 100 cổ đông không ảnh hưởng đến tư cách đại chúng của cty. Do đó, việc chuyển nhượng trên 25% cổ phần phải được tiến hành theo nguyên tắc chào mua công khai. Tuy nhiên, Vinamed đã chuyển nhượng 45,5% cổ phần của Mediplast cho 1 cá nhân mà không thông qua nguyên tắc chào mua công khai là không đúng theo quy định pháp luật.

Thứ hai, có dấu hiệu vi phạm việc quản lý sử dụng vốn tài sản của Nhà nước tại DN (vi phạm quy định của Nghị định 91/2015/NĐ-CP)

Theo điều 38, Nghị định 91/2015/NĐ-CP ngày 13/10/2015 về đầu tư vốn nhà nước vào DN và quản lý, sử dụng vốn, tài sản tại DN:

“1. Nguyên tắc chuyển nhượng vốn nhà nước:

a) Việc chuyển nhượng vốn nhà nước phải có phương án được cấp có thẩm quyền phê duyệt và đúng tiêu chí phân loại DN theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ, không thuộc phạm vi ngành, lĩnh vực được Nhà nước đầu tư bổ sung vốn để duy trì tỷ lệ cổ phần, vốn góp của Nhà nước quy định tại Điều 12 Nghị định này.

b) Bảo đảm theo nguyên tắc thị trường, công khai, minh bạch, bảo toàn vốn nhà nước ở mức cao nhất, hạn chế tối đa tổn thất đầu tư trong trường hợp chuyển nhượng vốn dưới mệnh giá.

c) Việc xác định giá khởi điểm đối với phần vốn nhà nước trước khi tổ chức bán đấu giá công khai hoặc thỏa thuận được thực hiện thông qua tổ chức có chức năng thẩm định giá theo quy định của pháp luật về thẩm định giá đảm bảo xác định đầy đủ giá trị thực tế phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp bao gồm cả giá trị được tạo bởi giá trị quyền sử dụng đất giao hoặc nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất hợp pháp theo quy định của pháp luật về đất đai và giá trị các quyền sở hữu trí tuệ (nếu có) của doanh nghiệp theo quy định của pháp luật tại thời điểm chuyển nhượng vốn.

d) Việc chuyển nhượng vốn nhà nước có liên quan đến quyền sử dụng đất phải tuân thủ quy định của pháp luật về đất đai.

đ) Cơ quan đại diện chủ sở hữu lựa chọn và ký hợp đồng thuê tổ chức có chức năng thẩm định giá xác định giá khởi điểm đối với phần vốn nhà nước chuyển nhượng, thuê tư vấn xây dựng phương án chuyển nhượng vốn theo quy định. Cơ quan đại diện chủ sở hữu quyết định và chịu trách nhiệm trước pháp luật về mức chi phí thuê tổ chức thẩm định giá, tư vấn xây dựng phương án chuyển nhượng vốn và được trừ vào tiền thu từ chuyển nhượng vốn nhà nước.

4. Phương thức chuyển nhượng vốn nhà nước tại công ty cổ phần:

b) Đối với công ty cổ phần chưa niêm yết hoặc chưa đăng ký giao dịch trên sàn giao dịch Upcom thì thực hiện chuyển nhượng vốn theo phương thức sau:

- Đấu giá công khai, trường hợp đấu giá công khai không thành công thì thực hiện chào bán cạnh tranh thông qua hình thức đấu giá bán cổ phần theo lô. Khi chuyển nhượng vốn có giá trị từ 10 tỷ đồng trở lên thực hiện tại Sở Giao dịch chứng khoán. Trường hợp chuyển nhượng phần vốn có giá trị dưới 10 tỷ đồng thì có thể thuê tổ chức tài chính trung gian bán đấu giá, tự tổ chức đấu giá tại doanh nghiệp, hoặc thực hiện đấu giá tại Sở Giao dịch chứng khoán;

- Bán thỏa thuận trực tiếp giữa cơ quan đại diện chủ sở hữu với nhà đầu tư trong trường hợp bán đấu giá cổ phần theo lô không thành công (chỉ có một nhà đầu tư đăng ký mua cổ phần hoặc được Thủ tướng Chính phủ cho phép bằng văn bản);"

Như vậy, Vinamed là  Cty CP hình thành từ DNNN CPH, hiện nay nhà nước đang nắm giữ 20% vốn điều lệ của Vinamed. Do đó, hoạt động của Vinamed cũng như cá tài sản của Vinamed phải chịu sự điều chỉnh của Nghị định 91/2015/NĐ-CP về quản lý sử dụng vốn, tài sản nhà nước tại DN. Các tài sản của Vinamed như đất đai, bất động sản và cổ phiếu của Vinamed sở hữu tại các cty con, cty liên kết như Mediplast, DANAMECO … đều là các tài sản có yếu tố vốn nhà nước và đều phải chịu sự điều chỉnh của Nghị định 91/2015/NĐ-CP. Do vậy, việc bán 45,5% cổ phiếu tại Mediplast tương ứng 9,1% vốn nhà nước.

Việc thoái vốn nhà nước phải có phương án được cấp thẩm quyền phê duyệt và đảm bảo theo nguyên tắc thị trường, công khai, minh bạch. Theo hồ sơ liên quan thì việc thực hiện bán cổ phần này chưa được HĐQT giải trình trước cổ đông là được sự cho phép của cơ quan đại diện chủ sở hữu hay chưa?

Hơn nữa, việc bán cổ phần tại Mediplast chưa được thực hiện theo nguyên tắc bán đấu giá công khai hoặc chào bán cạnh tranh thong qua hình thức đấu giá bán cổ phần theo lô (Mediplast chưa niêm yếu và chưa đăng ký giao dịch trên sàn UPCoM).

Thứ ba, có dấu hiệu sai phạm của HĐQT trong việc xác định tỷ lệ hoán đổi cổ phần.

Theo Thông tư 202/2015/TT-BTC ngày 18/12/2015 của Bộ Tài chính Hướng dẫn về niêm yết chứng khoán trên Sở GDCK: Tại Điểm a, Khoản 5 Điều 3 quy định đối với hoạt động hợp nhất, sáp nhập, hoán đổi cổ phần: “Tỷ lệ hoán đổi và phương pháp xác định tỷ lệ hoán đổi giữa các công ty tham gia hợp nhất, sáp nhập, hoán đổi phải được tổ chức thẩm định giá độc lập xác nhận. Trường hợp còn có ý kiến khác nhau giữa tỷ lệ hoán đổi dự kiến thực hiện và tỷ lệ hoán đổi hợp lý do tổ chức thẩm định giá độc lập xác định, thì Hội đồng quản trị phải có văn bản giải trình, báo cáo Đại hội đồng cổ đông xem xét, quyết định;”

Do vậy,Mediplast cần phải thuê tổ chức thẩm định gái độc lập (được cấp phép) để định giá tất cả các tài sản của Doanh nghiệp (bao gồm cả tài sản hữu hình và vô hình). Thông tư 202 quy định nếu còn có ý kiến khác nhau giữa tỷ lệ hoán đổi dự kiến và tỷ lệ hoán đổi hợp lý do tổ chức thẩm định giá độc lập xác định, thì HĐQT phải có văn bản giải trình, báo cáo ĐHĐCĐ xem xét, quyết định.

Theo hồ sơ và tài liệu được cung cấp, thì tỷ lệ hoán đổi cổ phiếu của hai công ty chưa pù hợp và thiếu minh bạch, HĐQT không có văn bản giải trình phù hợp là đi ngược lại với nội dung Thông tư 202/2015/TT-BTC.

Thứ tư, có dấu hiệu làm thất thoát tài sản của Nhà nước.

Theo Khoản 4 Điều 1 của Quyết định phê duyệt phương án CPH TCty Thiết bị y tế Việt Nam của Thủ tướng Chính phủ số 2265/QĐ-TTg ngày 15/12/2015 có ghi: Vốn điều lệ: 88.000.000.000 đồng tương ứng tổng số cổ phần: 8.800.000 cổ phần, mệnh giá một cổ phần là 10.000 đồng, trong đó: Nhà nước nắm giữ 1.760.000 cổ phần, chiếm 20% vốn điều lệ;

Thực hiện theo Quyết định phê duyệt phương án CPH nói trên, Vinamed đã hoàn thành việc CPH, chính thức chuyển đổi sang cty cổ phần với tên gọi Tcty Thiết bị Y tế Việt Nam – Cty CP từ tháng 7/2016 và chính thức bàn giao doanh nghiệp từ DNNN sang Cty Cổ phần từ 9/1/2017. Vì vậy nếu việc sáp nhập Cty CP Nhựa y tế Mediplast và Tcty thiết bị Y tế Việt Nam dẫn tới tỷ lệ vốn nhà nước giảm xuống dưới 20% là trái với Quyết định phê duyệt phương án CPH TCty Thiết bị y tế Việt Nam của Thủ tướng Chính phủ số 2265/QĐ-TTg...