TPP tạm dừng và không có Mỹ – Việt Nam vẫn nhiều tiềm năng phát triển

TPP tạm dừng và không có Mỹ – Việt Nam vẫn nhiều tiềm năng phát triển

14/03/2017 5:18 Chiều

(DĐDN) – Sự thất bại của Hiệp định TPP chắc chắn là một trở ngại, nhưng vẫn dành cho Việt Nam nhiều tiềm năng tăng trưởng. Việt Nam vẫn còn năng lực cạnh tranh cao, là một trong số ít quốc gia vẫn duy trì được hoạt động xuất khẩu sôi động trong bối cảnh nhu cầu toàn cầu tăng chậm.

Chỉ 3 ngày sau khi nhậm chức, thực hiện đúng cam kết trong chiến dịch tranh cử, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã chính thức ký sắc lệnh rút Mỹ ra khỏi Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) được ký kết ngày 4/2/2016, chuyển hướng tìm kiếm các thỏa thuận thương mại song phương với từng quốc gia nhằm bảo vệ việc làm và không để các công ty đi khỏi nước Mỹ. Việt Nam – một thành viên từng được cho rằng có thể được hưởng lợi nhiều nhất từ TPP sẽ phải làm gì trong bối cảnh này?

Để đi tìm câu trả lời, chúng tôi đã có cuộc trao đổi với ông Triệu Văn Dương – Chủ tịch Viện Doanh nhân ASEAN, thành viên Ban tư vấn Chương trình Khởi nghiệp Quốc gia.

Ông Triệu Văn Dương – Chủ tịch Viện Doanh nhân ASEAN, thành viên ban tư vấn chương trình Khởi nghiệp Quốc gia.

– Ngay sau khi ông Donald Trump đắc cử Tổng thống, Mỹ đã tuyên bố rút khỏi TPP, vậy kịch bản nào sẽ dành cho TPP?

Một TPP không có Mỹ đương nhiên sẽ làm cho TPP không còn nguyên nghĩa cả về quy mô vị thế và vai trò của bản thân như kỳ vọng. Tuy nhiên, cũng cần thấy rằng, dù “MRexit” (Mỹ rút khỏi TPP) thì tinh thần duy trì thương mại tự do của thế giới nói chung, của TPP nói riêng không vì thế bị mất đi, mà chỉ chuyển hóa từ hiệp định thương mại tự do đa phương này sang các hiệp định thương mại tự do song phương khác.

Điều này được minh chứng bởi những nỗ lực tiếp xúc và trao đổi cấp cao ngay cuối tháng 11/2016 giữa Thủ tướng Úc, Nhật Bản, New Zealand và Singapore về một tương lai TPP không có Mỹ. Thủ tướng Australia Malcolm Tumbull tuyên bố, các nước có thể đàm phán lại hiệp định này. Tiếp lời ông, Bộ trưởng Thương mại Australia – Steven Ciobo cho rằng TPP vẫn khả thi mà không có Mỹ và các điều khoản trong hiệp định chỉ cần thay đổi nhỏ để cho phép Mỹ rút lui. “Chúng tôi đã phải rất vất vả trong nhiều năm để đàm phán TPP. Tôi không muốn và tôi biết nhiều nước cũng không muốn những tiến triển này đổ sông đổ bể“, ông khẳng định trên Bloomberg.

Ngày 23/1/2017, Tổng thống Mexico Enrique Pena Nieto cũng tuyên bố ông sẽ nỗ lực duy trì thương mại tự do theo NAFTA trong các cuộc đàm phán với Mỹ và sẽ ngay lập tức tìm cách đạt thỏa thuận thương mại song phương với các quốc gia thành viên TPP.

Ở khía cạnh khác, là Hiệp định mở, nên TPP có thể mở rộng ra cho những ứng viên tiềm năng khác đã từng ngỏ ý muốn tham gia như Hàn Quốc, Đài Loan, Thái Lan và nếu có thể lôi kéo thêm Ấn Độ, Indonesia vào cuộc chơi. Khi đó TPP sẽ trở thành một khu vực thương mại tự do có dân số lớn nhất hành tinh, dù vắng Mỹ…

Còn cần thêm thời gian và tham số để khẳng định triển vọng TPP liệu có lịm hẳn hay được đàm phán lại để tiếp tục tồn tại với sự tham gia của Mỹ; hay sẽ được điều chỉnh kỹ thuật để chuyển hóa thành một TPP 12-1 nước thành viên, tức không có sự tham gia của Mỹ. Tuy nhiên, lịch sử cho thấy sẽ chỉ có đồng thuận, phát triển bền vững và tiến bộ chung nếu bảo đảm cân bằng và hài hòa lợi ích cho các bên liên quan.

12 nước tham gia đàm phán TPP

– Việc TPP tạm dừng và không có Mỹ là lợi thế hay bất lợi cho Việt Nam?

Việt Nam đang đứng trước ngã ba đường và sẽ có hụt hẫng trước triển vọng mất đà do những cơ hội mới về thương mại và đầu tư sẽ giảm, nhất là trong một số ngành chủ lực mà Việt Nam có nhiều kỳ vọng thu lợi nhờ giảm thuế nhanh theo lộ trình TPP đã được ký kết, như dệt may, da giầy… TPP tạm dừng và không có Mỹ vì thế sẽ là bài toán cạnh tranh khắc nghiệt cho doanh nghiệp trong nước trong những năm tới, khi các điều kiện ưu đãi về tiếp cận thị trường và thuế suất không trở thành sự thật.

Tuy nhiên, Việt Nam hiện đã thiết lập quan hệ ngoại giao với 185/193 quốc gia thành viên Liên hợp quốc. Ngoài WTO, Việt Nam đã ký 12 FTA (có 6 FTA trong khuôn khổ hợp tác ASEAN) và kết thúc đàm phán 1 FTA khác trong tổng số 16 hiệp định thương mại tự do ta đã tham gia và đang đàm phán. Sự thất bại của Hiệp định TPP chắc chắn là một trở ngại, nhưng vẫn dành cho Việt Nam nhiều tiềm năng tăng trưởng. Việt Nam vẫn còn năng lực cạnh tranh cao, là một trong số ít quốc gia vẫn duy trì được hoạt động xuất khẩu sôi động trong bối cảnh nhu cầu toàn cầu tăng chậm.

Không có TPP, như Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc khẳng định, Chính phủ vẫn cần chủ động thực hiện những cải cách thể chế, vì điều đó đáp ứng nguyện vọng của mọi người dân và quyền lợi của nền kinh tế quốc gia trong một thế giới toàn cầu hóa. Dù không có TPP, dù thị trường Mỹ có thể bị che chắn kỹ hơn bởi nhiều rào cản phi thuế quan và lạm dụng các biện pháp tự vệ thương mại hơn, nhưng Hoa Kỳ vẫn là một thị trường xuất khẩu lớn và tốt nhất mà Việt Nam đã, đang và sẽ phải tiếp tục giữ vững và phát triển.

Việc một TPP không có Mỹ khiến chưa rõ cơ hội giảm thuế và do đó ít nhiều ảnh hưởng đến cơ hội mở rộng xuất khẩu sản phẩm da giầy của Việt Nam sang nước này với tư cách một trong số 50 thị trường xuất khẩu da giầy lớn nhất của Việt Nam (sản phẩm túi xách cũng được xuất khẩu sang 40 nước, trong đó thị trường Mỹ chiếm tỷ lệ cao nhất, tới 41,6%)

Thực tế cho thấy, sự băn khoăn là không quá lớn trước những động lực tăng trưởng trong ngành da giầy trên thực tế khi chưa có TPP và kỳ vọng sẽ ngày càng gia tăng dù có thể sẽ không có TPP.

– Theo ông, trong bối cảnh phức tạp như hiện nay, Việt Nam cần phải làm gì?

Theo tôi, động lực và triển vọngphát triển kinh tế – xã hội của Việt Nam hội tụ từ những nhận thức mới, đầy đủ và sâu sắc hơn về mô hình phát triển kinh tế thị trường định hướng XHCN; từ sự phối hợp hài hòa bàn tay Nhà nước và bàn tay Thị truờng trong một mô hình Nhà nước kiểu mới. Vì vậy trong bối cảnh này chúng ta cần tiếp tục đẩy mạnh cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia theo thông lệ quốc tế, dưới góc độ tiếp cận phát triển doanh nghiệp nhằm phát huy vai trò kiến tạo của Nhà nước trong phát triển và tăng trưởng kinh tế; Tập trung cải thiện toàn diện các yếu tố căn bản tác động tới môi trường kinh doanh của doanh nghiệp, đặc biệt nâng cao hiệu lực, hiệu quả của cơ chế thực thi hệ thống pháp luật tạo điều kiện cho kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia; Tăng cường hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước theo hướng tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển các loại hình doanh nghiệp.

Ông Triệu Văn Dương chia sẻ tại hội thảo kinh tế “Thời thế tạo anh hùng” tổ chức ngày 29/12/2016

 

– Được biết, Viện Doanh nhân ASEAN là đơn vị đào tạo dành riêng cho các doanh nhân, các nhà quản lý của khu vực Đông Nam Á đương nhiên trong đó có Việt Nam, với cương vị là chủ tịch của Viện ông và các chuyên gia nơi đây có thể làm gì cho các doanh nhân, doanh nghiệp Việt Nam?

Viện Doanh nhân ASEAN được thành lập trong bối cảnhCộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC) được thành lập và trở thành một trong ba trụ cột quan trọng của Cộng đồng ASEAN nhằm thực hiện các mục tiêu đề ra trong Tầm nhìn ASEAN 2020. Với hai hoạt động chính là nghiên cứu và đào tạo, Viện được ra đời với mục tiêu đưa các doanh nghiệp Việt Nam hội nhập với các nước trong khu vực ASEAN, đưa các quốc gia trong Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC) hội nhập với nền kinh tế quốc tế, tăng khả năng cạnh tranh và sẽ trở thành một cộng đồng kinh tế hùng mạnh, đoàn kết với các sản phẩm dịch vụ có tính liên kết made in ASEAN. Chính vì vậy, Các chương trình đào tạo của Viện Doanh nhân ASEAN đã được các chuyên gia không ngừng cập nhật và cung cấp những kiến thức, kỹ năng cơ bản, nâng cao cho học viên nhằm xây dựng hình ảnh doanh nhân thế hệ mới, đào tạo họ trở thành những nhà quản lý, những nhà quản trị chuyên nghiệp đáp ứng nhu cầu của thị trường trong và ngoài nước.

Bên cạnh đó, Viện còn tổ chức xúc tiến thương mại và đầu tư từ Việt Nam tới các nước ASEAN và ngược lại; Tổ chức hội thảo và đào tạo các chương trình kinh tế, quản lý, lãnh đạo để hỗ trợ các Doanh nghiệp trong khối ASEAN đồng thời cũng hỗ trợ khởi nghiệp cho các Doanh nghiệp Việt Nam và ASEAN.

– Cảm ơn ông về cuộc trò chuyện này!

Viện Doanh nhân ASEAN cung cấp những kiến thức mới nhất, những kỹ năng học tập hiện đại trong môi trường hội nhập kinh doanh quốc tế. Ngôn ngữ giảng dạy: tiếng Anh và tiếng Việt.

Đối tượng tham dự: Cấp lãnh đạo doanh nghiệp: Chủ tịch, CEO, Hội đồng quản trị, Hội đồng thành viên, Ban giám đốc, Ban lãnh đạo, Trợ lý Chủ tịch, Trợ lý CEO…; Các nhà quản lý cấp trung trong doanh nghiệp: Các giám đốc chức năng, các Trưởng/Phó các Phòng, Ban, Bộ phận… trong doanh nghiệp; Những người đã có bề dày nhất định về kiến thức hay kinh nghiệm về quản lý và điều hành trong doanh nghiệp; Những người có hoài vọng trở thành những nhà quản lý, lãnh đạo doanh nghiệp trong tương lai.

Trung Dũng

 

Tags :

Bài viết đã chặn phản hồi!

Tin khác đã đăng

Theo bạn, nữ doanh nhân nào có tầm ảnh hưởng nhất?
  • 8.06%
  • 4.84%
  • 6.45%
  • 3.23%
  • 19.35%
  • 11.29%
  • 1.61%
  • 1.61%
  • 14.52%
  • 17.74%
  • 6.45%
  • 4.84%