Ngoài Trung Quốc, tiến về phía Nga là lựa chọn khá an toàn cho Triều Tiên vào lúc này. Ông Kim Jong-un đã có mặt tại Vladivostok - vùng viễn Đông nước Nga để thực hiện cuộc Thượng đỉnh với Putin.

Không ồn ào như những lần gặp D. Trump nhưng không vì thế mà Thượng đỉnh Nga - Triều kém phần quan trọng, thậm chí tác động sâu sắc đến cục diện châu Á - Thái Bình Dương và khiến người Mỹ “cay mũi”.

Nga -Triều mặc dù chỉ giáp nhau 17km biên giới đất liền và 19km trên biển, nhưng hai bên từng có mối quan hệ “môi hở răng lạnh” từ những năm sau thế chiến thứ 2.

Liên Xô cũ từng là thành trì của Bắc Hàn trong nội chiến liên triều 1950 - 1953, một thập kỷ trở lại đây Nga luôn hỗ trợ đắc lực cho Triều Tiên “sống sót” qua lệnh cấm vận từ Mỹ và Liên Hợp Quốc.

Phái đoàn ông Kim Jong - un đến Nga vào hôm 24/4

Phái đoàn ông Kim Jong - un đến Nga vào hôm 24/4

Năm 2012, Moscow đồng ý xóa 90% món nợ 11 tỷ USD từ thời Liên Xô, một cơ số lương thực, năng lượng, việc làm đều đặn xuất phát từ vùng viễn Đông nước Nga và một số công ty “bình phong” từ Singapore vào Bình Nhưỡng.

Chính quyền Tổng thống Putin từ lâu đã theo đuổi lập trường chống lại toan tính lật đổ chế độ Triều Tiên của Mỹ. Bằng cách bảo vệ Triều Tiên trước sức ép của Mỹ, Nga có thể khẳng định vai trò của nước này như một nhân vật chủ chốt trên bàn cờ chính trị quốc tế.

Chuyến đi của ông Kim đến Nga cũng là sự thất bại muối mặt của Mỹ khi không thể trấn an Triều Tiên bằng một thỏa thuận hạt nhân lịch sử. Lệnh cấm vận của Washington dường như phản tác dụng khi nó làm cho các “nạn nhân” liên thủ với nhau chống lại.

Các lệnh trừng phạt mà Mỹ áp đặt là một phần trong kế hoạch địa chính trị chiến lược lớn hơn của Washington, vốn có tên gọi “vũ khí hóa tài chính”. Trong đó, Ian Bremmer định nghĩa là “hệ thống sử dụng cà rốt - tiếp cận các thị trường vốn, và gậy - đủ loại trừng phạt, như những công cụ của ngoại giao cưỡng bức”.

Nga giúp đỡ Triều Tiên cũng là ngầm khẳng định rằng, họ không hề hấn gì với lệnh trừng phạt, thậm chí có thể giúp đỡ những người “cùng cảnh ngộ”. Bằng cách xích lại gần Triều Tiên, quốc gia vốn được xem là “cái gai” trong mắt Mỹ, Nga có thể tạo ra một quân bài mặc cả mạnh hơn với Mỹ để đổi lại những gì mà Moscow muốn ở Washington.

Về phần Bình Nhưỡng, họ đang gặp khó khăn thật sự, dưới áp lực mở cửa cải cách nền kinh tế, ông Kim từng hy vọng vào Mỹ, nhưng sau 2 lần Thượng đỉnh cho thấy ông Trump xem vấn đề hạt nhân quan trọng hơn kinh tế.

Washington chưa thay đổi cách tiếp cận với Bình Nhưỡng, rõ ràng Trump cần thêm đồng minh sát nách Trung Quốc nhưng vẫn muốn “nói chuyện” như là kẻ “bề trên”.

Với việc dang tay đúng lúc, Putin cho thấy sẵn sàng nhảy vào cạnh tranh với Mỹ trong cục diện châu Á - Thái Bình Dương, nước Nga không hề yếu đi vì lệnh cấm vận, ngược lại họ cho thấy mình đang trở lại với vị thế một siêu cường.

Với Nga đây là nước cờ cần thiết không chỉ có thể tăng cường sức ảnh hưởng của mình mà ra châu Á còn là cơ hội tăng cường xuất khẩu năng lượng, đa dạng hàng hóa, mở rộng thêm thị trường cho các doanh nghiệp trong nước và tăng sức cạnh tranh khi việc xuất khẩu sang các nước EU bị giới hạn…

Bằng mọi cách, Triều Tiên phải giải quyết mắc mớ lớn nhất bây giờ là chương trình hạt nhân: để quốc tế chấp nhận Bình Nhưỡng phát triển vũ khí hạt nhân là kịch bản không tưởng; chỉ còn cách phi hạt nhân hóa, nhưng phải đổi lại một thỏa thuận tương xứng.

Thượng đỉnh Mỹ - Triều về cơ bản thất bại, ông Kim đến Nga có thể kêu gọi khởi động lại “đàm phán sáu bên” do Trung Quốc chủ trì. Nếu Nga - Triều liên thủ sức ép lại dồn về phía Mỹ; đồng thời Trung Quốc cũng cảm thấy bất an.

Chuyến đến Nga lần này ông Kim gián tiếp gửi đến Washington thông điệp “chúng tôi không dễ dàng bị cô lập” và rằng - nếu không nhanh chân hàn gắn quan hệ Mỹ có thể tuột mất cơ hội ngàn vàng.

Thực tế đặc phái viên của ông Trump đã đến Moscow vào tuần trước để thảo luận với giới chức Nga về hướng đi cho vấn đề hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên.

Liệu chuyến đi này ông Kim có trở về tay không như vài lần trước với Mỹ?

Bạn đang đọc bài viết Thượng đỉnh Nga - Triều: Các “nạn nhân” liên thủ? tại chuyên mục Quốc tế của Báo Diễn đàn doanh nghiệp. Liên hệ cung cấp thông tin và gửi tin bài cộng tác: email toasoan@dddn.com.vn, hotline: (024) 3.5771239,