(DĐDN)- LTS: Theo yêu cầu của bạn đọc, DĐDN giới thiệu phát biểu của TS Vũ Tiến Lộc - Chủ tịch VCCI tại lễ công bố Báo cáo thường niên chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) năm 2016. Bởi theo như TS Lộc - PCI là cảm hứng và áp lực để các địa phương đẩy mạnh cải cách, minh bạch môi trường kinh doanh và nâng cao năng lực cạnh tranh.

PCI là một công cụ thúc đẩy các tỉnh phải sốt ruột cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh. Cùng với đó, DN ngày càng thể hiện vai trò là đối tác, khách hàng của chính quyền địa phương.

Con đường cải cách chính là “cứu cánh” để đưa nền kinh tế Việt Nam phát triển và PCI tự hào đã góp một viên gạch nhỏ xây dựng lên con đường cải cách ở nước ta. VCCI chân thành cảm ơn cộng đồng DN và chính quyền các địa phương đã đồng hành với chúng tôi trong nỗi trăn trở về một chương trình nghị sự cải cách kinh tế từ cơ sở mang tên PCI. Chính cộng đồng DN tư nhân và chính quyền địa phương đã là tác giả thực sự của chương trình cải cách này. PCI đã trở thành cảm hứng và áp lực tuyệt vời cho những sáng tạo cải cách từ địa phương và cơ sở.

Động lực cải cách từ PCI

Từ một bộ chỉ số có tính chất khuyến nghị và áp dụng tự nguyện cho chương trình cải cách, đến nay bộ chỉ số PCI và yêu cầu cải thiện chỉ số PCI được đưa vào nghị quyết của chính phủ như một yêu cầu bắt buộc với tất cả các địa phương, và đã ghi nhận tác dụng thiết thực và vai trò quan trọng của PCI trong quá trình cải cách của các địa phương. VCCI chân thành cảm ơn các chuyên gia kinh tế trong và ngoài nước đã giúp sức cùng với chúng tôi xây dựng Bộ chỉ số này. PCI là sáng kiến của việt nam, là công việc của người Việt Nam nhưng chúng tôi đặc biệt chân thành cảm ơn USAID và giáo sư Emund Malesky và các cộng sự đã hỗ trợ chúng tôi về phương pháp luận trong quá trình phân tích, xử lý các số liệu và xây dựng báo cáo PCI hàng năm. Chúng tôi cũng xin thông báo rằng bộ chỉ số và phương pháp nghiên cứu PCI đã được xuất khẩu đi hơn 10 nước trên thế giới đó cũng là sự ghi nhận quốc tế cho chương trình nghiên cứu này.

"Tôi hy vọng Cà phê doanh nhân sẽ trở thành không gian và cơ chế tương tác giữa chính quyền và doanh nghiệp đặc sắc ở Việt Nam. Và cà phê doanh nhân sẽ được tổ chức như một văn phòng mở ở tất cả các hiệp hội doanh nghiệp trong cả nước. Hy vọng “Cà phê doanh nhân” ở Việt Nam sẽ được ghi vào từ điển kinh tế thế giới" -TS Lộc khẳng định

Trở lại với bản Báo cáo PCI 2016, chúng ta vui mừng khi thấy môi trường kinh doanh của Việt Nam có nhiều tín hiệu khởi sắc. Gần một nửa số DN trong nước và hơn một nửa số DN có vốn đầu tư nước ngoài có kế hoạch mở rộng sản xuất kinh doanh trong hai năm tới. Đây là mức tăng cao nhất kể từ năm 2010, và thực sự là điều đáng khích lệ trong bối cảnh thế giới năm qua có nhiều biến động lớn, tiềm năng gây bất ổn cho nền kinh tế Việt Nam.

Chính phủ của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc với chủ trương xây dựng Chính phủ kiến tạo, quốc gia khởi nghiệp và những nỗ lực hội nhập mạnh mẽ đang tạo ra những xung lực mới cho công cuộc cải cách ở Việt Nam. Đồng thời, những cải cách mạnh mẽ từ Chính phủ TƯ đang truyền cảm hứng cho cải cách chính quyền địa phương và cơ sở.

Theo ghi nhận báo cáo PCI năm nay chúng ta vui mừng khi thấy không chỉ các “ngôi sao cải cách” như Đà Nẵng, Quảng Ninh, Đồng Tháp… mà các tỉnh ở nhóm cuối của bảng xếp hạng cũng bắt đầu bứt phá với những ý tưởng và cách làm sáng tạo. Các trung tâm kinh tế lớn mà đôi lúc chúng ta hay than phiền về sức ỳ của nó như Hà Nội, TP HCM… cũng đã bắt đầu những chuyển động của “người khổng lồ ” với những đột phá quyết liệt và táo bạo. Hoạt động chia sẻ, học hỏi và áp dụng các thực tiễn tốt về cải thiện chất lượng điều hành đã và đang diễn ra sôi nổi khắp cả nước, khiến cho cuộc đua cải thiện PCI trở nên hấp dẫn hơn bao giờ hết.

Chính các DN, các chuyên gia trong nước và quốc tế đã giúp VCCI đưa PCI vươn tới chuẩn mực quốc tế, một trong những định hướng quan trọng trong quá trình cải cách thể chế kinh tế ở Việt Nam.

Khoảng cách của cuộc đua giữa nhóm đầu bảng PCI – những ngôi sao cải cách – với nhóm cuối bảng đã thu hẹp đáng kể trong năm 2016 đã cho thấy “dàn đồng ca” PCI đã đồng điệu hơn và động lực cải cách từ PCI đã thực sự lan tỏa.

Chúng tôi vẫn muốn nhấn mạnh rằng: Đích đến của PCI không phải là thứ bậc trong bảng xếp hạng. Đích đến của PCI : là những dư địa cải cách được chỉ ra, những phương pháp cải cách cần được tiến hành và những bài học thực tiến tốt cần được chia sẻ và lan tỏa.

VCCI và vai trò “người kể chuyện”

Chia sẻ và lan tỏa những thực tiễn tốt là điều mà PCI luôn cổ vũ và đồng hành cùng các địa phương. Với định hướng này suốt trong những năm qua VCCI đã đóng vai trò người kể truyện. Chúng tôi đã kể với các địa phương về những câu truyện: “Nụ cười công chức” ở Đà Nẵng, “Cà phê doanh nhân” ở Đồng Tháp, Tuyên Quang; Trung tâm hành chính công IPA, DDCI ở Quảng Ninh, Bình Dương, Vĩnh Phúc, Thái Nguyên, Thái Bình …; “Bác sĩ DN” ở Bắc Ninh… Và gần đây nhất là câu chuyện “Ngày DN thứ 2 mỗi tuần” của Cần Thơ – trong ngày DN, các sở ban ngành không họp ủy ban mà dành thời gian đến với DN, gặp gỡ lắng nghe giải quyết khó khăn cho DN …

Sức mạnh cải cách không phải chỉ là những thông điệp, những nghị quyết mà là những câu chuyện, những mô hình thiết thực có sức lay động như vậy. Chúng tôi hi vọng chúng ta sẽ có 1001 câu chuyện thực chứ không phải là những câu chuyện cổ tích để có thể kể lại, chia sẻ và tiếp tục tạo cảm hứng, động lực cho công cuộc cải cách ở Việt Nam.

Theo tinh thần như vậy, trong không gian một cuộc hội tụ kiểu “cà phê doanh nhân”, để chia sẻ với nhau những câu chuyện về cải cách, những sáng kiến từ cơ sở … Từ diễn đàn này tôi hi vọng cà phê doanh nhân sẽ trở thành không gian và cơ chế tương tác giữa chính quyền và DN đặc sắc ở Việt Nam. Và cà phê doanh nhân sẽ được tổ chức như một văn phòng mở ở tất cả các Hiệp hội DN trong cả nước. Hi vọng “cà phê doanh nhân” ở Việt Nam sẽ được ghi vào từ điển kinh tế thế giới. VCCI sẽ làm việc với các hiệp hội triển khai mô hình này. Lắng nghe tiếng nói của khu vực kinh tế tư nhân, tăng cường tương tác giữa doanh nhân với các cấp chính quyền để sáng tạo ra những mô hình cải cách mới từ địa phương và cơ sở là yêu cầu của công cuộc cải cách và hội nhập hiện nay.

Nhìn lại lịch sử của công cuộc cái cách ở Việt Nam chính những cải cách từ cơ sở như : 3 phần kế hoạch trong công nghiệp, khoán sản phẩm trong nông nghiệp đã khởi động các làn sóng cải cách đầu tiên trong nền kinh tế nước ta. Sáng kiến từ nhân dân, từ DN, từ chính quyền cơ sở vẫn là sức sống bất tận của công cuộc cải cách.

(Tiêu đề do tòa soạn đặt)

>>Công bố chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) 2016