Với qui định này đã đảm bảo an toàn hoạt động của các TCTD

Với qui định này của NHNN nhằm đảm bảo an toàn hoạt động của các TCTD

Đặc biệt, Thông tư 19 bổ sung quy định về quản lý rủi ro trong hoạt động cấp tín dụng để đầu tư, kinh doanh cổ phiếu, trái phiếu doanh nghiệp; cấp tín dụng để kinh doanh bất động sản; cấp tín dụng cho dự án theo hợp đồng Xây dựng - Kinh doanh - Chuyển giao (BOT) và hợp đồng Xây dựng - Chuyển giao (BT).

Tính đến cuối tháng 9/2017, dư nợ cho vay đối với các dự án BOT, BT giao thông đã đạt 90.311 tỷ đồng, tăng 3,53% và chiếm tỷ trọng 1,46% tổng dư nợ so với 9 tháng đầu năm 2016…

Phần lớn các dự án BOT đều phải dựa vào vay vốn từ các tổ chức tín dụng do chủ đầu tư chỉ góp vốn từ 10-15%... Đây là nguyên nhân khiến cho vay BOT gặp nhiều rủi ro.

Theo thống kê, đến cuối tháng 12/2016, có tổng cộng 20 tổ chức tín dụng cấp tín dụng cho các dự án BOT, BT giao thông với tổng hạn mức 163.097 tỷ đồng, tổng số dư tín dụng 84.235 tỷ (chiếm hơn hai phần ba tín dụng cấp cho lĩnh vực giao thông).

Trong giai đoạn vừa qua, các ngân hàng thương mại (NHTM) có chính sách thúc đẩy cho vay đối với dự án BOT, BT nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, thúc đẩy tiến độ thi công một số dự án trọng điểm, góp phần hoàn thiện hệ thống kết cấu hạ tầng.

Kết quả đến nay là có thể thấy rõ, nhưng cũng bắt đầu phát sinh một số rủi ro. Dòng vốn của nhiều NHTM đổ vào dự án BOT, BT khiến nhiều nhà đầu tư khi triển khai dự án BOT, BT không triển khai đúng quy định của Nhà nước, như thu phí nhập nhằng, không minh bạch, chất lượng công trình không bảo đảm, phải dừng thu phí để duy tu, bảo dưỡng, ảnh hưởng đến việc hoàn vốn…

Riêng về quy định đầu tư và cử người tham gia vào HĐQT của TCTD khác đã được siết chặt lại. Theo Thông tư mới, ngân hàng thương mại không được đề cử người tham gia HĐQT tại TCTD mà ngân hàng thương mại đã mua, nắm giữ cổ phiếu, trừ trường hợp TCTD đó là công ty con của ngân hàng thương mại hoặc ngân hàng thương mại là TCTD hỗ trợ được chỉ định tham gia quản trị, kiểm soát, điều hành, hỗ trợ tổ chức và hoạt động của TCTD được kiểm soát đặc biệt.

Về điều kiện, giới hạn cấp tín dụng để đầu tư, kinh doanh trái phiếu doanh nghiệp, NHNN qui định TCTD chỉ được cấp tín dụng với thời hạn đến 1 năm cho khách hàng để đầu tư, kinh doanh trái phiếu doanh nghiệp và đáp ứng các điều kiện về đảm bảo các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn, có tỷ lệ nợ xấu dưới 3%, tuân thủ đầy đủ các quy định về quản trị rủi ro theo quy định của pháp luật.

Theo đó, TCTD không được cấp tín dụng cho khách hàng đầu tư, kinh doanh trái phiếu doanh nghiệp khi tài sản bảo đảm (TSĐB) là trái phiếu do TCTD, công ty con của TCTD phát hành; TSĐB là trái phiếu của doanh nghiệp phát hành mà khách hàng vay để mua trái phiếu của doanh nghiệp đó; đầu tư trái phiếu chưa niêm yết hoặc chưa đăng ký giao dịch trên UPCoM… TCTD không được cấp tín dụng để đầu tư, kinh doanh trái phiếu doanh nghiệp đối với khách hàng là công ty con, công ty liên kết của TCTD.

Đồng thời, tổng mức dư nợ cấp tín dụng để đầu tư, kinh doanh trái phiếu doanh nghiệp của TCTD không được vượt quá 5% vốn điều lệ, vốn được cấp của TCTD (Thông tư 36 là tổng dư nợ cấp tín dụng không vượt 15% vốn tự có với một khách hàng và 25% vốn tự có đối với một khách hàng và người liên quan).

Về điều kiện, giới hạn cấp tín dụng để đầu tư, kinh doanh cổ phiếu, TCTD chỉ được cấp tín dụng với thời hạn đến 1 năm cho khách hàng để đầu tư, kinh doanh cổ phiếu và phải đáp ứng các điều kiện đảm bảo các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn, có tỷ lệ nợ xấu dưới 3%, tuân thủ đầy đủ các quy định về quản trị rủi ro.

TCTD không được cấp tín dụng cho khách hàng đầu tư, kinh doanh cổ phiếu trong các trường hợp TSĐB là cổ phiếu của TCTD, TSĐB là cổ phiếu của doanh nghiệp phát hành mà khách hàng vay để mua cổ phiếu của doanh nghiệp đó, để đầu tư, kinh doanh cổ phiếu của TCTD. TCTD không được cấp tín dụng để đầu tư, kinh doanh cổ phiếu đối với khách hàng là công ty con, công ty liên kết của TCTD.

Tổng mức dư nợ cấp tín dụng để đầu tư, kinh doanh cổ phiếu của TCTD không được vượt quá 5% vốn điều lệ, vốn được cấp của TCTD.

Tại thời điểm Thông tư này có hiệu lực thi hành, TCTD có khoản cấp tín dụng cho khách hàng để đầu tư, kinh doanh trái phiếu doanh nghiệp hay cổ phiếu không tuân thủ quy định thì kể từ ngày Thông tư này có hiệu lực thi hành không được cấp thêm bất kỳ khoản cấp tín dụng cho khách hàng để đầu tư, kinh doanh trái phiếu doanh nghiệp và cổ phiếu cho đến khi tuân thủ quy định.

Ngoài ra, Thông tư 19 còn quy định việc xét duyệt cấp tín dụng và xét duyệt cơ cấu lại thời hạn trả nợ (bao gồm gia hạn nợ và điều chỉnh kỳ hạn trả nợ) phải được thực hiện theo nguyên tắc minh bạch, không xung đột lợi ích và không che giấu chất lượng tín dụng. Trong đó, người quyết định cơ cấu lại thời hạn trả nợ không phải là người quyết định khoản cấp tín dụng đó, trừ trường hợp việc cấp tín dụng do HĐQT, Hội đồng thành viên, Tổng giám đốc/Giám đốc thông qua.

Trường hợp việc xét duyệt cấp tín dụng và xét duyệt cơ cấu lại thời hạn trả nợ thực hiện thông qua cơ chế hội đồng thì chủ tịch Hội đồng xét duyệt cơ cấu lại thời hạn trả nợ không phải là chủ tịch Hội đồng xét duyệt cấp tín dụng và ít nhất 2/3 thành viên Hội đồng xét duyệt cơ cấu lại thời hạn trả nợ không phải là thành viên của Hội đồng xét duyệt cấp tín dụng...