(DĐDN) - Năng suất lao động quá thấp là một trong những vấn đề khiến nhiều chuyên gia kinh tế, nhiều DN lo ngại khi VN bước vào hội nhập AEC.

Theo ông Nguyễn Anh Tuấn – Viện trưởng Viện Năng suất VN, có rất nhiều nguyên nhân khiến năng suất lao động của nước ta thấp. Trong đó, chế độ đãi ngộ, chính sách lương thưởng chưa phù hợp được cho là những nguyên nhân chính yếu.

laodong

Chế độ đãi ngộ, chính sách lương thưởng chưa phù hợp được nguyên nhân chính yếu khiến DN không giữ được  người lao động

Năng suất tỷ lệ thuận với lương

DN nên có một bộ phận giám sát liên tục thị trường lương để đảm bảo lương người lao động không ở dưới mặt bằng quá xa.

Đầu quý 3/2014, công bố của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) tại VN cho thấy, chưa đến 20% lực lượng lao động của VN được đào tạo chuyên môn và kỹ năng không phù hợp với đòi hỏi của thị trường. Đồng bằng sông Cửu Long là khu vực có trình độ kỹ năng thấp nhất. Cứ 10 lao động tại đây thì chỉ một người được đào tạo. Còn kết quả khảo sát tại hơn 200 DN trong ngành du lịch ở miền Trung VN cũng cho thấy thực trạng tương tự.

Theo các chuyên gia kinh tế của ILO thì những nước có năng suất lao động cao thường là những nước có mức lương cho người lao động cao. Đây là 2 yếu tố có quan hệ tỷ lệ thuận với nhau. Khi chế độ trả lương, thưởng ở mỗi vị trí cho người lao động tương xứng với công sức hay thời gian lao động mà họ bỏ ra thì đó sẽ là động lực giúp người lao động làm việc. Và ngược lại nếu trả lương chưa tương xứng thì người lao động sẽ ít có động lực phấn đấu hơn, họ sẽ có tư tưởng làm nhiều hay làm ít để tương xứng với khối lượng công việc họ được giao vì dù có tăng năng suất lao động hay không thì thu nhập cũng không tăng. Điều này đã dẫn đến rất nhiều hệ lụy, trong đó việc người lao động tại các DN lần lượt kéo đi tìm những DN khác trả mức lương cao hơn đang ngày càng phổ biến. Và một khi đã rơi vào tình trạng “mất bò mới lo làm chuồng” như một DN Việt mà chương trình CEO –Chìa khóa thành công phát sóng ngày 19/7/2015 vừa qua đã đưa ra với chủ đề “Nhân sự thời hội nhập – Chính sách đãi ngộ”.

Chính sách đãi ngộ

Câu chuyện của một DN trong lĩnh vực sản xuất linh kiện điện tử với gần 500 công nhân cho thấy, DN đang bị mất dần công nhân có tay nghề giỏi do họ kéo sang làm cho các DN nước ngoài trả mức lương cao hơn. Trước tình hình này, CEO của DN cho rằng cần xây dựng các chế độ chính sách đãi ngộ phù hợp và hấp dẫn để giữ chân người lao động. Tuy nhiên, công đoàn và nhân sự của DN lại cho rằng cần tăng lương cho họ mới có thể giữ chân. Chương trình đã mời đến trường quay hai chuyên gia để tư vấn cho CEO.

Theo chuyên gia Nguyễn Hữu Thái Hòa - Giám đốc Quản lý Chiến lược Tập đoàn FPT: “Chúng ta nên có một bộ phận giám sát liên tục thị trường lương để đảm bảo người lao động không bị bức xúc khi lương của họ ở dưới mặt bằng quá xa”. Còn theo bà Trần Thị Vân Hoa - Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Kinh tế Quốc dân thì: “Khi công nhân muốn chuyển sang làm ở các Cty khác, đừng tìm mọi cách để giữ mà hãy tìm cách để tận dụng cơ hội khi nó xảy ra và nhìn vấn đề tích cực hơn như cơ hội để tái cấu trúc, luân chuyển lao động, tăng năng suất lao động, sắp xếp lại dây chuyền sản xuất, nâng cao chính sách đãi ngộ của Cty…”. Ông Nguyễn Hữu Thái Hòa cũng lưu ý thêm rằng: “Các SME của VN hiện nay đang rất cần củng cố nội lực: đó là củng cố các quản lý cấp trung – supervisor và đào tạo ho. Trước nay chúng ta chỉ chú tâm đào tạo đội ngũ cấp cao nhưng những quản lý, trưởng ca, trưởng nhóm đó mới là huyết mạch và đánh giá được đúng năng lực cạnh tranh của Cty”. Những sự tư vấn này của 2 chuyên gia đã được đông đảo cộng đồng xã hội đồng tình và chia sẻ.

Để chia sẻ thêm với các DN khác về vấn đề này, xin mời quý vị gửi email về địa chỉ toasoan@dddn.com.vn, hoặc xem lại chương trình tại website: www.chiakhoathanhcong.vtv.vn; CEOtvnext;khoinghiep.org.vn.

Tố Anh