Có thể nói tất cả các quốc gia đang phải chiến đấu hết mình với mọi nỗ lực để vượt lên kiến tạo hạnh phúc cho người dân. Trong những năm tới, cuộc chạy đua đó ngày càng khó khăn và khốc liệt hơn với những sự thay đổi chóng mặt của các công nghệ trong cuộc cách mạng 4.0.

p/Lịch sử 4 cuộc cách mạng công nghiệp

Lịch sử 4 cuộc cách mạng công nghiệp

Việt Nam có thể lựa chọn vị trí của mình

Những điều Bác Hồ trăn trở vào ngày 02/09/1945 mang lại ấm no, hạnh phúc cho đồng bào vẫn còn nguyên tính thời sự khi cuộc Cách mạng 4.0 đang phân cực thế giới rõ rệt.

Chúng ta vui mừng khi sử dụng taxi công nghệ của nước ngoài nhưng phải trăn trở khi mỗi ngày hàng chục tỷ đồng phí đã được chuyển ra khỏi Việt Nam. Chúng ta vui mừng khi sử dụng các mạng xã hội nhưng dữ liệu người tiêu dùng Việt Nam lại nằm trong tay các tập đoàn công nghệ hàng đầu trên thế giới.

Công nghệ đã số hóa thế giới và tồn tại trong mọi góc cạnh của cuộc sống. Việt Nam cần nhận thức và hành động quyết liệt trong cuộc đua sống còn – cộng đồng đổi mới kiến tạo cuộc chơi hay cộng đồng số đông là những khách hàng sử dụng và lệ thuộc công nghệ.

Trong thời gian tới có 3 xu hướng công nghệ 4.0 có thể quyết định Việt Nam có tiến lên phía trước gia nhập cộng đồng kiến tạo cuộc chơi đó là dữ liệu lớn, trí thông minh nhân tạo và ứng dụng IoT trong các ngành quan trọng của Việt Nam. Dữ liệu lớn là nền tảng của chuyển đổi số hiện tại và tương lai.

Thông qua dữ liệu lớn Việt Nam sẽ có một bản sao số hóa của bất kỳ một đối tượng từ chính phủ tới cá nhân, từ một doanh nghiệp cho tới một tập đoàn lớn. Ở đây một vấn đề quan trọng chính là chủ quyền số - mức độ chúng ta kiểm soát những dữ liệu thuộc về Việt Nam. Trong thế kỷ 21 chủ quyền số trở nên thành phần quan trọng của chủ quyền quốc gia. Từ các hạ tầng số hóa dữ liệu này, các dịch vụ từ đơn giản tới phức tạp sẽ được thực thi. Một ví dụ quan trọng trong thời gian gần đây khi các khách nước ngoài thanh toán không sử dụng hệ thống thanh toán hạ tầng tại Việt Nam là một ví dụ chủ quyền số bị xâm phạm.

Tâm thế dấn thân

Công nghệ thứ 2 đó chính là trí thông minh nhân tạo. Trong tháng 7 có hội thảo về AI và tại đó có những đề xuất Việt Nam nên tiến tới chính phủ AI – sử dụng trí thông minh nhân tạo để vận hành và quản lý đất nước. Sử dụng AI với nền tảng chủ quyền số sẽ giúp Chính phủ vận hành đất nước minh bạch, khoa học và hiệu quả hơn rất nhiều. Trong những năm gần đây, Chính phủ đã đề cập tới làm thế nào có được thể chế tốt kiến tạo cho quốc gia. Áp dụng công nghệ AI chính là một bước chuyển hóa thay đổi hẳn cách thức Chính phủ vận hành quốc gia.

Công nghệ thứ ba đó chính là IoT áp dụng nhằm nâng cao giá trị của các sản phẩm và dịch vụ của Việt Nam song hành áp dụng trong cuộc sống hàng ngày như thành phố thông minh v/v. Các doanh nghiệp cần thúc đẩy nhanh hơn nữa ứng dụng IoT và tự động hóa tạo giá trị thặng dư lớn cho xã hội. Các doanh nghiệp cũng cần áp dụng tâm thế khởi nghiệp trong nghiên cứu đưa ra những giải pháp công nghệ cho cuộc sống hàng ngày, tạo ra một thị trường cho các sản phẩm và dịch vụ 4.0 trong cuộc sống và kinh doanh.

Thủ tướng Chính phủ và các lãnh đạo cấp cao đã nhận thức cuộc Cách mạng 4.0 chính là cơ hội cho dân tộc Việt Nam vươn lên. Tuy nhiên, để làm được điều đó cần phải có tâm thế dấn thân, chủ động và kết nối các nguồn lực của Việt Nam và thế giới. Đầu tiên đó là những tập đoàn sở hữu những nguồn lực lớn về tài chính, công nghệ như Vingroup, Viettel, VNPT... Các tập đoàn công nghệ lớn của Việt Nam cần dấn thân và làm việc chung với nhau thay vì các ốc đảo trong công nghệ. Mỗi cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp, cần hòa nhịp dấn thân với Thủ tướng và lãnh đạo Chính phủ để Việt Nam vươn lên thành quốc gia kiến tạo và dẫn đầu trong cuộc cách mạng 4.0.

Ông Nguyễn Đình Thắng, Chủ tịch HĐQT Ngân hàng Bưu Điện Liên Việt: Cần “bộ ba” gồm công nghệ, thể chế và nhân lực

Hiện nhiều doanh nghiệp của Việt Nam đã nhận thức được các thách thức của cuộc cách mạng 4.0. Tuy nhiên để đẩy nhanh tiếp cận 4.0 thì phải cần “bộ ba” gồm công nghệ, thể chế và nhân lực. Chúng ta cần cải tổ hệ thống đào tạo chính thống, từ bậc trung học đến đại học. Nếu ở Việt Nam có trên 20 chuyên gia tiến sỹ về lĩnh vực AI, mỗi người đó sẽ giúp cho đào tạo 5 người, cứ nhân lên thì chúng ta mới kịp có đội ngũ giúp Chính phủ, doanh nghiệp và hệ thống chung cả đất nước đi vào 4.0.

PGS.TS Ngô Hồng Sơn – Viện trưởng Viện Công nghệ Thông Tin và Truyền Thông – Đại học bách khoa Hà Nội: Có thể "mượn sức" của thế giới

Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 có thể mang lại cho kinh tế Việt Nam một cơ hội hiếm để bứt phá. Việt Nam cần phải chuẩn bị một nguồn nhân lực chất lượng cao để có thể tiếp cận nhanh, hiệu quả hơn những thành tựu công nghệ của thế giới. Chúng ta không những phát minh và sáng tạo, mà phải kèm theo học hỏi một cách hiệu quả. Cùng với học hỏi, chúng ta cần phải biết "mượn sức" của thế giới bằng việc liên kết, hợp tác với những doanh nghiệp, các trung tâm nghiên cứu hàng đầu thế giới. Quan trọng nhất là: Nhà nước cần phải có chính sách mới để giúp nền kinh tế có thể thích ứng một cách tốt nhất với cách mạng công nghiệp 4.0.