Hậu bầu cử Mỹ: TPP chưa hẳn đã “hết cửa”

Hậu bầu cử Mỹ: TPP chưa hẳn đã “hết cửa”

17/11/2016 9:49 Sáng

(DĐDN) – Việc Văn phòng đại diện thương mại của Tổng thống Barack Obama cuối tuần trước thông báo tạm ngừng thông qua TPP trước khi ông Trump nhậm chức cho thấy khả năng thông qua TPP của tân tổng thống Mỹ là rất mong manh, nhưng chưa hẳn TPP đã “hết cửa”…

a4-copy

Tổng thống Hoa Kỳ không phải là người có quyền quyết định tất cả mọi việc

Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP) là một Hiệp định thương mại thế hệ mới, là đại diện cho xu hướng toàn cầu hoá. Đối với Việt Nam thì đây là một trong những hiệp định thương mại tự do quan trọng nhất mà chúng ta đạt được với Mỹ và các nước thành viên trong thời gian vừa qua. Tuy nhiên, những chính sách đưa ra trong quá trình vận động tranh cử của vị Tổng thống mới đắc cử Donald Trump cũng khiến tương lai của TPP được đặt lên bàn cân.

Năm lý do khiến TPP vẫn còn “cửa”

Câu hỏi được đặt ra là triển vọng nào cho TPP sau sự kiện ông Donald Trump được bầu làm Tổng thống thứ 45 của nước Mỹ? Mặc dù, đã có rất nhiều chuyên gia quốc tế nhận định, khả năng thông qua TPP của tân tổng thống Mỹ là rất mong manh. Tuy nhiên, có thể khẳng định rằng, còn quá sớm để đưa ra những nhận định như vậy. Nhưng, có một điều là khả năng trì hoãn thông qua TPP trong năm tới là chưa rõ ràng, vì các lý do sau:

Thứ nhất, các nghị sĩ Dân chủ phản đối TPP chứ không phải Đảng Cộng hoà. Trong khi đó, TPP được Đảng Cộng hoà ủng hộ mà giờ họ đang chiếm đa số ghế tại Quốc hội. Ngoài ra, Tổng thống Hoa Kỳ không phải là người có quyền quyết định tất cả mọi việc. Dù Tổng thống có quyết định thì Quốc hội Mỹ cũng không cho phép bởi vì danh dự, uy tín quốc tế của Hoa Kỳ.

Thứ hai, TPP do chính Hoa Kỳ là nước khởi xướng và 12 nước đã bỏ ra 16 năm đàm phán. Do vậy, Hoa Kỳ chắc chắn sẽ không thể hủy bỏ TPP mà chỉ lên giọng nhằm áp lực với các nước để ép họ phải đàm phán lại những điều khoản mà Mỹ đã nhượng bộ trước đó.

Thứ ba, cả 2 Đảng của Hoa Kỳ đều có sự ủng hộ tăng cường quan hệ với Châu Á. Tương lai của Hoa Kỳ sẽ gắn chặt với tương lai của Châu Á. Chính sách kinh tế này là chiến lược xoay trục sang Châu Á mà trọng tâm là TPP. Do đó, mục tiêu và lợi ích của Hoa Kỳ trong hình thành TPP là rất lớn và rất rõ ràng. Việc hủy bỏ TPP có thể sẽ đẩy các đồng minh của Mỹ trong khu vực sang Trung Quốc, trong khi cản trở các công ty Mỹ phát triển tại các thị trường mới nổi ở Châu Á.

Thứ tư, chúng ta có thể nhận thấy, Hạ viện Nhật Bản thông qua ngày 10/11/2016, bất chấp triển vọng phê chuẩn TPP tại Mỹ giảm dần sau chiến thắng của ông Donald Trump.

Thứ năm, vấn đề quan điểm trong lúc vận động tranh cử của Tân tổng thống Donald Trump cho đến khi thực thi thành một chính sách trong một chính thể mới thì cần có thời gian.

Việt Nam cần làm gì?

Trước khi chuyển giao quyền lực, Quốc hội Mỹ sẽ họp lần cuối cùng với Chính phủ của Tổng thống Obama và dự kiến quyền lực vào ngày 20/01/2017. Văn phòng đại diện thương mại của Tổng thống Barack Obama đã thông báo tạm ngừng những nỗ lực thông qua TPP. Cũng dễ hiểu bởi Quốc hội mới được thành lập sẽ còn rất nhiều việc phải làm. Vì vậy, VN cần nghiên cứu, tính đến các phương án khác nhau để chủ động ứng phó.

Theo đó, trong trường hợp TPP chậm được thông qua thì chúng ta cần phải tiếp tục nhất quán thực hiện tốt chính sách nhất quán đổi mới và hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam. Việt Nam cần tập trung chuẩn bị tận dụng những cơ hội từ AEC và các FTAs khác như: EU, Liên minh kinh tế Á – Âu, ASEAN,…

Trường hợp TPP bị kéo dài thời gian thực thi, có thể sẽ có ảnh hưởng nhưng thực sự là không nhiều. VN cần tiếp tục đẩy nhanh và triển khai thực hiện tốt quá trình đổi mới, đặc biệt là quá trình cổ phần hóa các DNNN. Chúng ta cũng cần thay đổi mô hình phát triển, nâng cao năng lực sản xuất và sử dụng tri thức trong phát triển kinh tế.

Việt Nam với vai trò và vị trí quan trọng trong chiến lược xoay trục sách kinh tế sang Châu Á của Hoa Kỳ cần phát huy tốt mọi khả năng trong việc tác động đối với Tân Tổng thống trong việc duy trì và thúc đẩy thông qua TPP. Dù rằng, có thể việc thông qua TPP sẽ gặp rất nhiều khó khăn, thậm chí cả việc phải đàm phán lại một số nội dung cam kết.

 TS. Lê Huy Khôi

Trưởng ban Nghiên cứu và Dự báo thị trường Viện Nghiên cứu Thương mại 

>> TPP dưới thời Donald Trump: “Trong rủi có phúc”

Tags :

Bài viết đã chặn phản hồi!

Tin khác đã đăng

Theo bạn, nữ doanh nhân nào có tầm ảnh hưởng nhất?
  • 7.46%
  • 4.48%
  • 5.97%
  • 2.99%
  • 22.39%
  • 10.45%
  • 1.49%
  • 1.49%
  • 13.43%
  • 19.4%
  • 5.97%
  • 4.48%