Đây là nhận định chung của phần lớn doanh nghiệp đã có hoạt động xuất khẩu hàng hoá sang thị trường Nam Phi tại Hội thảo “Xúc tiến Thương mại, Đầu tư và Du lịch Việt Nam - Nam Phi” được Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với Đại sứ Nam Phi tại Việt Nam tổ chức mới đây.

p/Các doanh nghiệp Việt Nam cần tìm hiểu kỹ về các đối tác châu Phi trước khi kí kết các hợp đồng thương mại Ảnh: Hội thảo “Xúc tiến Thương mại, Đầu tư và Du lịch Việt Nam - Nam Phi” ngày 11/9/2017

Các doanh nghiệp Việt Nam cần tìm hiểu kỹ về các đối tác châu Phi trước khi kí kết các hợp đồng thương mại Ảnh: Hội thảo “Xúc tiến Thương mại, Đầu tư và Du lịch Việt Nam - Nam Phi” ngày 11/9/2017

Rủi ro cho DN Việt

Trong 10 năm qua, tổng kim ngạch thương mại song phương của hai nước Việt Nam - Nam Phi đã tăng hơn 5 lần, từ 192 triệu USD vào năm 2007 lên 920 triệu USD năm 2013 và đạt mức 1,03 tỷ USD vào năm 2016.
Thị trường châu Phi nói chung và Nam Phi nói riêng là những thị trường mới nổi đối với những mặt hàng Việt Nam có thể mạnh như cà phê, ca cao, hạt điều… Đây đồng thời là những mặt hàng thị trường Nam Phi mong muốn nhập khẩu từ Việt Nam. Tuy nhiên, bên cạnh những rào cản về vị trí địa lý khi chưa có đường bay thẳng, thì điều khiến doanh nghiệp Việt Nam e ngại việc mở rộng hợ tác với thị trường Nam Phi đó chính là khó khăn về mở LC (thư đảm bảo tín dụng).

Một doanh nghiệp có hoạt động xuất khẩu điều sang thị trường Nam Phi cho biết, mặc dù LC là một hình thức thanh toán được sử dụng phổ biến hiện nay trong việc thanh khoản quốc tế, song ở thị trường châu Phi nói chung và Nam Phi nói riêng chưa thực sự phổ biển.

Đại diện DN này cũng cho biết, mặc dù chưa “vấp” phải như một vài vụ lừa đảo kinh doanh tại một số nước Tây Phi như Nigeria, song LC là rào cản chính khiến doanh nghiệp e ngại mở rộng hoạt động kinh doanh tại thị trường này.

LS Vũ Ánh Dương – Tổng thư ký Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) nhận định, điều khoản thanh toán không chắc chắn sẽ mang đến nhiều rủi ro cho bên bán.

“Vì vậy, doanh nghiệp Việt Nam không nên nóng vội mong muốn bán được hàng mà dễ dàng chấp nhận điều khoản thanh toán bất lợi về mình”, ông Vũ Ánh Dương lưu ý với DN.

Tự bảo vệ bằng hợp đồng mẫu

Nam Phi là đối tác quan trọng của Việt Nam và là cửa ngõ quan trọng để Việt Nam đưa hàng hoá vào thị trường Nam Phi nhờ tận dụng tối đa các Hiệp định tự do Thương mại của Nam Phi với Mỹ và khối chung Anh.
Trước những rào cản trong việc khó khăn mở LC tại thị trường Nam Phi, doanh nghiệp Việt Nam mong chờ những câu trả lời cụ thể rằng, nếu doanh nghiệp Nam Phi không mở LC thì lấy gì để đảm bảo các điều khoản thanh toán khi không có một ngân hàng bảo lãnh, mà phần lớn rủi ro đến từ khâu này?

Song trước câu hỏi vừa nêu, tại Hội thảo “Xúc tiến Thương mại, Đầu tư và Du lịch Việt Nam - Nam Phi”, bà Kgomotso RUTH MAGAU, Đại sứ Nam Phi tại Việt Nam chưa thể đưa ra được câu trả lời chi tiết và cụ thể.
Vì vậy, theo các chuyên gia, trước những tiềm năng hợp tác còn rộng mở, mong muốn mở rộng đầu tư tại thị trường Nam Phi thì doanh nghiệp Việt Nam nên “tự vệ” trước.

Các chuyên gia đều chung một khuyến nghị, để bảo vệ lợi ích chính đáng của mình, các doanh nghiệp Việt Nam cần tìm hiểu kỹ về các đối tác châu Phi trước khi kí kết các hợp đồng thương mại. Doanh nghiệp có thể biết được thông tin về đối tác thông qua các thương vu, Đại sứ quán Việt Nam tại các nước châu Phi. Ngoài ra, doanh nghiệp Việt Nam cũng nên sử dụng các hợp đồng mẫu khi tham gia kí kết.

Cũng theo LS Vũ Ánh Dương, VCCI đã phối hợp và nhiều chuyên gia quốc tế để ban hành các bộ hợp đồng mẫu. Hợp đồng này sẽ là căn cứ giúp doanh nghiệp đưa ra những điều kiện, tiêu chuẩn theo chuẩn mực quốc tế. Tuy nhiên, khi ký kết hợp đồng với các đối tác nước ngoài thì doanh nghiệp rất cần có luật sư hoặc các chuyên gia pháp lý quốc tế tư vấn.