Mốc thời gian trước đây đưa ra dự kiến chạy thử đường sắt Cát Linh - Hà Đông vào tháng 10 tới khó có thể đạt được vì nhiều hạng mục trong dự án làm dở dang.

Cũng là một minh chứng rõ ràng cho cái sự nhập nhằng, bất tín của nhà thầu và đồng vốn ODA Trung Quốc. Mới đây ở Sri Lanka, sau khi phải bán sân bay quốc tế lớn thứ hai nước này để trả nợ cho Trung Quốc, một nữ giáo sư đã thốt lên đắng chát “ODA Trung Quốc giống như thuốc phiện”.

Với tuyến đường sắt trên cao Cát Linh – Hà Đông, Việt Nam cũng đã thấm đòn bỏ thầu thấp, chất lượng kém, đội vốn khủng khiếp và kéo dài tiến độ của tổng thầu EPC, điều này lặp đi lặp lại mấy chục năm qua ở nhiều công trình chứ không riêng gì đường sắt trên cao

Theo kế hoạch, Dự án đường sắt Cát Linh - Hà Đông (Hà Nội) sẽ vận hành thử nghiệm từ tháng 10/2017, tức là chỉ còn hơn 1 tuần nữa. Tuy nhiên, Tổng thầu Trung Quốc cho biết, do khó khăn về tài chính nên dự án không thể đẩy mạnh thi công.

Đến thời điểm này, tổng mức đầu tư của Dự án là hơn 868 triệu USD, tương đương với hơn 18.000 tỷ đồng. Tổng mức đầu tư này tăng hơn 300 triệu USD so với kế hoạch ban đầu.

Chắc hẳn nhiều người còn nhớ đoạn video nổi tiếng ghi lại cuộc họp mà ông Đinh La Thăng, lúc đó đang làm Bộ trưởng Bộ GTVT mắng té tát tổng thầu Trung Quốc sau khi đơn vị thi công gây tai nạn chết người. Nhưng dường như đó cũng là tất cả những gì cứng rắn nhất thể hiện sự thái độ của những người có trách nhiệm.

Tất cả chỉ có thế và điệp khúc chậm, đội vốn vẫn tiếp diễn. Như mắc phải cái xương ngay cổ họng, nuốt không trôi mà nhổ ra không được, cũng bởi đồng vốn làm dự án do phía Trung Quốc cho vay và hiển nhiên Nhật, Đức mặc dù giỏi nhất thế giới về công nghệ tàu điện vẫn không thể trúng thầu!

Đương nhiên tiền lãi và gốc khoản vay này phải trả đều như vắt chanh, mà công trình như vết lở loét ngay giữa thủ đô. Một bài học quá đắng về vay vốn Trung Quốc và đính kèm điều khoản trúng thầu thi công. TS Nguyễn Xuân Thủy - Nguyên Giám đốc Nhà xuất bản giao thông bình luận: “Tuyến đường sắt Cát Linh Hà Đông chậm tiến độ đến nay cả xã hội, cả thế giới đều biết. Tôi cho rằng đây là trường hợp thể hiện sự yếu kém của nhà thầu, yếu kém trong quản lý hợp đồng của phía Việt Nam”.

Có điều, công nghệ Trung Quốc thực sự không phải lạc hậu, thậm chí họ có thể cạnh tranh sòng phẳng với Châu Âu và Mỹ, điển hình như công nghệ tàu điện của Trung Quốc không thua kém nhiều so với công nghệ tàu Shinkansen của Nhật hay ICE của Đức.

Nhưng chẳng hiểu sao họ đưa vào Việt Nam những nhà thầu kém chất lượng và công nghệ tàu điện trang bị cho tuyến Cát Linh – Hà Đông vẫn chưa ai dám đảm bảo chất lượng, an toàn. Giống như công nghệ điện than mà Trung Quốc ồ ạt đưa vào Việt Nam đều đã lạc hậu.

Làm sao tránh được nguy cơ buộc phải mua công nghệ lạc hậu của Trung Quốc với giá cao là vấn đề nan giải. Nhất là khi họ nắm trong tay đồng vốn đầu tư cho dự án, đến khi nào còn vay ODA Trung Quốc để xây dựng đất nước thì lúc đó những câu chuyện về đội vốn, chất lượng kém, kéo dài tiến độ… chưa thể kết thúc.

Bạn đang đọc bài viết Đường sắt Cát Linh - Hà Đông: Bài học đã thuộc? tại chuyên mục Tâm điểm của Báo Diễn đàn doanh nghiệp. Liên hệ cung cấp thông tin và gửi tin bài cộng tác: email toasoan@dddn.com.vn, hotline: (024) 3.5771239,