Ảnh minh hoạ (Nguồn: Internet).

Thương nhân có vốn đầu tư nước ngoài sẽ không được tham gia vào hoạt động mua bán, trao đổi hàng hoá qua biên giới trừ trường hợp vốn đầu tư đó từ nước có chung đường biên giới với Việt Nam.

Tại Điều 5, Dự thảo Nghị định quy định 2 nhóm thương nhân được phép thực hiện hoạt động mua bán, trao đổi hàng hoá qua biên giới: Một là thương nhân Việt Nam; Hai là thương nhân có yếu tố nước ngoài bao hàm thương nhân có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài và chi nhánh của nước ngoài.

Theo VCCI, Luật Thương mại, Luật Đầu tư, Luật Hợp tác xã và các văn bản hướng dẫn thi hành hiện đều chưa có khái niệm hay định nghĩa nào về thương nhân Việt Nam hay doanh nghiệp Việt Nam. Ngoài ra, trong Luật Đầu tư và Luật Hợp tác xã cũng không có khái niệm chủ thể có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài mà chỉ có khái niệm chủ thể có vốn đầu tư nước ngoài. Về thuật ngữ công ty và chi nhánh nước ngoài, theo VCCI, đây thực chất là chủ thể kinh doanh của nước ngoài, được thành lập và có tên gọi theo pháp luật nước ngoài. Do đó, để đảm bảo tính thống nhất về mặt thuật ngữ, khái niệm với các văn bản pháp luật liên quan, VCCI đề nghị Ban soạn thảo điều chỉnh lại quy định tại Điều 5 của Dự thảo để đảm bảo tính chính xác.

Ngoài ra, về phạm vi thương nhân, tại Điều 5 Dự thảo quy định, thương nhân có vốn đầu tư nước ngoài sẽ không được tham gia vào hoạt động mua bán, trao đổi hàng hoá qua biên giới trừ trường hợp vốn đầu tư đó  từ nước có chung đường biên giới với Việt Nam. Theo VCCI, quy định như Dự thảo thực chất không có gì thay đổi so với Nghị định 52/2015/NĐ-CP hiện hành.

Nhìn ở góc độ pháp luật, Điều 53 Luật Quản lý ngoại thương chỉ quy định về phương pháp quản lý đặc thù liên quan tới việc mua bán, trao đổi hàng hoá của 2 nhóm chủ thế. Một là, cư dân biên giới; Hai là, thương nhân trong trường hợp liên quan tới điều ước quốc tế giữa Việt Nam và nước có chung đường biên giới. Theo VCCI, điều này có nghĩa là các thương nhân có vốn đầu tư nước ngoài thực hiện hoạt động xuất nhập khẩu qua biên giới theo các quy định pháp luật và điều ước quốc tế khác thì không thuộc phạm vi bị quản lý đặc thù.

Vì vậy, VCCI đề nghị Ban soạn thảo cân nhắc lại quy định không cho phép các thương nhân có vốn đầu tư nước ngoài thực hiện hoạt động mua bán, trao đổi hàng hóa qua biên giới. Trường hợp không giải trình được căn cứ pháp lý và thực tiễn cho việc hạn chế này thì đề nghị sửa khoản 1 Điều 5 theo hướng không phân biệt thương nhân có vốn đầu tư trong nước hay nước ngoài, chỉ cần là thương nhân đăng ký hoạt động hợp pháp theo pháp luật Việt Nam.