Rất nhiều nhà đầu tư cho rằng, chính vì sự "sang chảnh", "không biết mình biết ta" mà cổ phần OCB do Vietcombank chào bán, rồi Tcty Sông Đà chào bán đã ế nặng...

Cổ phần OCB bị ế do đâu?

Cổ phần OCB bị ế do đâu?

"Đánh đố" nhà đầu tư 

Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội vừa có thông báo về kết quả đăng ký mua cổ phần của Ngân hàng Phương Đông (OCB) do Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank – VCB) chào bán. Theo đó, số lượng cổ phần OCB mà Vietcombank đem bán đấu giá là 18.887.709 cổ phần.

Tuy nhiên chỉ có 13.160.000 cổ phần được nhà đầu tư đăng ký mua, trong đó có 4 nhà đầu tư tổ chức và 54 nhà đầu tư cá nhân. Như vậy, có đến hơn 6,7 triệu cổ phiếu OCB do Vietcombank chào bán, tương đương tỷ lệ khoảng 1/3, là không có người đăng ký mua.

Theo các nhà đầu tư, dù giá chào bán đối với OTC khởi điểm là 13.000 đồng ngang với giá thị trường-đây là một mức giá khá hấp dẫn bởi để mua được lô lớn cổ phiếu ngân hàng không phải là điều dễ dàng trong bối cảnh hiện nay.

Tuy nhiên theo nhiều nhà đầu tư,Vietcombank đã làm “khó” nên không hấp dẫn nhà đầu tư. Đó là, Vietcombank muốn bán đấu giá toàn bộ cổ phần nhưng lại không bao gồm quyền nhận cổ phiếu thưởng của OCB. Như vậy, muốn nhà đầu tư mua hết lô cổ phiếu này nhưng lại không được kèm cổ phiếu thưởng, khác nào "đánh đố" nhà đầu tư!

Bên cạnh đó, các đợt chào bán cổ phần thường sẽ thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư nước ngoài, nhất là với dòng cổ phiếu này, tuy nhiên ở OCB thì room cho nhà đầu tư ngoại đã cạn.

Trước đó, vào ngày 8/12, sau khi được cổ đông thông qua ủy quyền quyết định "room" ngoại, HĐQT của Ngân hàng Phương Đông đã quyết định tỷ lệ sở hữu tối đa của nhà đầu tư nước ngoài tại OCB là 23,66%, trong khi mức tối đa được phép là 30%. Đây đồng thời cũng là tỷ lệ sở hữu nước ngoài hiện tại ngân hàng này. Room ngoại ở OCB có tới 20% cổ phần được sở hữu bởi ngân hàng Pháp BNP Paribas.

Theo kế hoạch, ngày 29/12 tới đây sẽ diễn ra phiên đấu giá cổ phiếu OCB mà Vietcombank chào bán. Vietcombank đã nhiều lần muốn thoái vốn khỏi OCB nhưng kèm với các tiêu chí quá khắt khe khiến nhà đầu tư chẳng mấy mặn mà, có lẽ một lần nữa Vietcombank lại lỗi hẹn với việc rút lui hoàn toàn khỏi OCB.

98% cổ phần không ai mua

Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) cũng vừa công bố kết quả mua cổ phần của Cty mẹ Tcty Sông Đà. Theo đó, DN này đã tổ chức chào bán cổ phần lần đầu ra công chúng (IPO) hơn 219,6 triệu cổ phần, tương đương 48,82% vốn điều lệ sau cổ phần hóa với mức giá khởi điểm 11.000 đồng/cổ phần.

Tham dự phiên đấu giá có tổng cộng 229 nhà đầu tư cá nhân, song khối lượng đăng ký mua hợp lệ chỉ đạt 801.500 cổ phần, tương đương 0,37% khối lượng cổ phần chào bán. Điều thú vị là trong số đó, có nhà đầu tư đặt mua với mức giá lên tới 200.000 đồng/cổ phần.

Kết quả, phiên đấu giá bán được 790.900 cổ phần, chiếm 0,36% số cổ phần đưa ra đấu giá, tổng giá trị đạt hơn 8,8 tỷ đồng. Như vậy, với kết quả này, có đến 99,63% cổ phần của cty mẹ Tcty Sông Đà bị “ế” trong ngày “ra mắt” nhà đầu tư.

Trước thềm IPO, Tcty sông Đà gây ấn tượng với thị trường chứng khoán bởi hệ số nợ rất lớn. Báo cáo tài chính 6 tháng đầu năm 2017 của công ty mẹ Tcty Sông Đà cho thấy, hệ số nợ phải trả/vốn điều lệ lên tới 6,6 lần trong đó tổng vốn vay và nợ thuê tài chính là 6.8455 tỷ đồng, chiếm 55% tổng nợ phải trả. Trong giai đoạn 2013 - 2016, hệ số này cũng luôn dao động quanh mức 13 - 15 lần.

Theo chuyên gia kiểm toán, Tcty sông Đà hoạt động khó khăn “nợ chồng nợ” nhưng tiêu chí chọn nhà đầu tư chiến lược khá khắt khe, đây cũng là nguyên nhân khiến 98% cổ phần bị ế… Đó là để làm nhà đầu tư chiến lược của Tcty sông Đà phải cam kết mua tối thiểu 5% vốn điều lệ tương ứng khoảng 225 tỷ đồng tính theo mệnh giá. Nhà đầu tư phải có chiến lược, có năng lực, trình độ công nghệ cao, có uy tín, thương hiệu, có kinh nghiệm quản trị, kinh doanh trong lĩnh vực điện, xây lắp, bất động sản.

Đặc biệt, nhà đầu tư chiến lược phải có tổng tài sản tối thiểu 1.000 tỷ đồng vào năm 2015. Vốn chủ sở hữu là 300 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế dương, không có nợ xấu, có đủ vốn góp lớn hơn số cổ phần mua...

Nhìn từ hai trường hợp trên, các chuyên gia bình luận, ngoài việc thoái vốn tại thời điểm không thích hợp thì ngân hàng và các DN khi IPO không biết mình biết ta, đòi hỏi quá nhiều tiêu chí, khiến nhà đầu tư không mấy mặn mà... Do vậy, đã đến lúc các DNNN này cần nhìn nhận và đánh giá khách quan và thay đổi phương thức chào bán cổ phần...Có như vậy, may chăng mới không ế nặng như hai trường hợp đã phân tích ở trên.