Bộ Tài chính cho hay, việc triển khai các chương trình vay vốn tín dụng đầu tư với lãi suất 0% tại Ngân hàng Phát triển Việt Nam đã phát sinh một số tồn tại, vướng mắc ảnh hưởng không nhỏ đến thực trạng khó khăn hoạt động, tài chính và tính thanh khoản của ngân hàng thời gian qua.

Cụ thể, Chương trình kiên cố hóa kênh mương được Ngân hàng Phát triển Việt Nam cho vay với lãi suất 0%, thời gian vay vốn là 5 năm, ân hạn 1 năm. Ngân sách nhà nước cấp vốn cho Ngân hàng Phát triển Việt Nam (VDB) để thực hiện cho vay chương trình.

Theo báo cáo của VDB, tính đến 30/6/2017 tổng số địa phương vay vốn chương trình này hiện nay vẫn còn dư nợ là 61 tỉnh, thành phố.

Tổng doanh số cho vay là hơn 51,8 nghìn tỷ đồng, bình quân mỗi năm VDB giải ngân hơn 3,2 nghìn tỷ đồng cho vay chương trình. Trong đó, năm giải ngân cao nhất là gần 13 nghìn tỷ đồng (năm 2013) và năm giải ngân thấp nhất là 980 tỷ đồng (2008). Tổng số thu hồi nợ gốc là hơn 37 nghìn tỷ đồng.

Số dư nợ tính đến 30/6/2017 là hơn 14,6 nghìn tỷ đồng. Trong đó nợ quá hạn là 14,5 tỷ đồng. Chương trình dự kiến kết thúc trả nợ vào năm 2022.

Còn chương trình tôn nền vượt lũ, tổng số địa phương vay vốn chương trình này hiện nay vẫn còn dư nợ là 8 địa phương (Kiên Giang, Long An, Đồng Tháp, An Giang, Tiền Giang, Cần Thơ, Hậu Giang, Vĩnh Long).

Theo Bộ Tài chính, các quyết định của Thủ tướng nêu rõ nguồn vốn để triển khai cho vay các chương trình kể trên là do ngân sách nhà nước cấp cho VDB. Tuy nhiên, do tình hình ngân sách nhà nước khó khăn nên từ năm 2010 đến nay đã giao cho ngân hàng này tự huy động 100% nguồn vốn “với lãi suất thị trường” để cho vay chương trình “với lãi suất 0%”. Hiện nay, VDB đang trong giai đoạn tái cơ cấu, nợ xấu tăng cao, tình hình tài chính ngày càng thâm hụt.

Bộ Tài chính cho hay, nếu tiếp tục giao VDB thực hiện chương trình lãi suất 0% và VDB phải huy động 100% vốn để cho vay thì ngân hàng này khó có thể triển khai cho vay các dự án đầu tư khác. Bộ Tài chính kiến nghị Thủ tướng cho phép VDB không tiếp tục thực hiện cho vay chương trình lãi suất 0%, tập trung thu nợ đến hạn và xử lý nợ quá hạn của các địa phương.