Biệt phủ của gia đình giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Yên Bái.

Biệt phủ của gia đình giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Yên Bái.

Việc thu hồi tài sản tham nhũng khó khăn do nhiều nguyên nhân, nhưng trong đó có việc pháp luật chưa có cơ chế xử lý sớm tài sản tham nhũng. Cụ thể là pháp luật hiện hành chưa có cơ chế xử lý tài sản bất minh, một số trường hợp kê khai không đúng vừa qua chỉ có thể áp kỷ luật đối với người kê khai chứ không thể đụng được vào khối tài sản không giải trình được nguồn gốc của họ. Muốn tịch thu khối tài sản này thì phải qua một vụ án hình sự, từ khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử. Và đến khi đó sẽ rất khó khăn, nhiều vụ án không còn tài sản để thi hành án.
Tuy nhiên, minh bạch tài sản cán bộ, nhất là cán bộ cấp cao, lâu nay là điểm nghẽn trong công tác phòng chống tham nhũng. Mức lương chưa cao, thu nhập bình thường nhưng nhiều cán bộ đầu ngành, lãnh đạo địa phương giàu có bất thường. Kê khai tài sản chỉ là một bước nhỏ chưa thể đặt vấn đề giải trình minh bạch những khối tài sản này từ đâu mà có, nếu bất thường thì sẽ xử lý ra sao, căn cứ quy định để xử lý?... Quy định tịch thu tài sản bất minh, tuy chỉ mới đưa ra thảo luận nhưng đã hé lộ được quyết tâm ngăn chặn cán bộ biến chất.
Thật ra, tài sản cán bộ phải được giải trình mà không cần chờ Luật Phòng, chống tham nhũng ra đời. Những quy định về công tác cán bộ, quy chế làm việc, minh bạch công tác... đều có quy định về sự công chính, liêm minh của cán bộ. Trong đó, hiển nhiên là phải khai báo và giải trình về những nguồn thu không chính danh. Không khó để tìm ra những khối tài sản khổng lồ này bởi nó nằm ngang nhiên và như thách thức dư luận.
"Bệnh" lâu nay của chúng ta không phải do không có luật. Cốt yếu là có luật nhưng bằng nhiều lý do đã không được thực thi hoặc thực thi không đến nơi, đến chốn. Ngay cả những khối tài sản được phát hiện không minh bạch rồi cũng không có cách giải quyết triệt để.

Dư luận đã biểu thị một thái độ kiên quyết với tham nhũng nhưng còn một bước dài để có thể trở thành hiện thực. Quan trọng hơn, khi đã trở thành luật thì không thể bỏ qua với bất cứ lý do gì. Nó phải nhất nhất cắt bỏ, triệt tiêu những kiểu ngụy biện lấp liếm như: biệt phủ do buôn chổi đót mà có; dinh thự được xây từ tiền làm thêm, chạy xe ôm; tài sản ngồn ngộn do vợ con, anh em đóng góp.

Luật pháp muốn nghiêm minh phải công bằng với tất cả mọi người. Sung công quỹ tài sản bất minh cũng chỉ là một phần của công cuộc chống tham nhũng gian nan và cũng đầy nguy hiểm. Do đó, để triệt được tham nhũng trong điều kiện hiện nay thì phải có cơ chế để người có chức vụ không thể vụ lợi. Muốn làm được điều này thì những tài sản nào không được công khai hoặc không chứng minh được nguồn gốc hợp pháp thì được xem là tài sản bất hợp pháp và bị sung công quỹ; giới hạn lượng tiền mặt người có chức vụ quyền hạn được phép cất giữ vào một thời điểm, tùy khu vực sẽ có mức giới hạn khác nhau và chỉ đủ mức để giải quyết nhu cầu sinh hoạt hàng ngày.