Báo chí trong thách thức hội nhập

Báo chí trong thách thức hội nhập

21/06/2014 12:00 Sáng

(DĐDN) – “Báo chí nên đặt mình trong tương quan phát triển. Hiện mức độ hội nhập của báo chí vẫn chậm hơn so với mức độ hội nhập của nền kinh tế và DN” – LS Trần Hữu Huỳnh – Chủ tịch Trung tâm Trọng tài Quốc tế VN (VIAC) chia sẻ với DĐDN nhân dịp kỷ niệm 89 năm ngày báo chí cách mạng VN (21/6/1925 – 21/6/2014).

Theo LS Trần Hữu Huỳnh, trong bối cảnh VN đang hội nhập sâu rộng như hiện nay, báo chí nếu chỉ phản ánh là chưa đủ mà cần đặt nhiệm vụ phải đi tiên phong trong nhiều lĩnh vực.

– Phải chăng những yêu cầu của các chuyên gia như ông đối với báo chí là quá cao?

Những đòi hỏi của xã hội, về hội nhập, về sự phát triển là rất quyết liệt đối với cả bộ máy nhà nước, đối với nền kinh tế và từng DN. Trong thời đại công nghệ phát triển vũ bão, báo chí cùng vậy, đòi hỏi về hội nhập, về đổi mới và phát triển không những bằng mà còn phải cao hơn. Từ cung cấp thông tin phản ánh sự việc một cách khách quan, chi tiết, báo chí cần phải đóng vai trò phân tích, dự báo và tư vấn.

Mặc dù, số lượng DN hiện nay vẫn còn khá khiêm tốn, tuy nhiên, tinh thần của người dân, đặc biệt là giới trẻ về mong muốn được kinh doanh rất lớn. Khát khao được kinh doanh, được tham gia thị trường khiến nhu cầu về thông tin luôn rất cao. Không chỉ thông qua kênh thông tin báo chí, nhiều người dân đã tìm kiếm thông tin từ nhiều nguồn khác như mạng xã hội, tài liệu nghiên cứu chuyên ngành…

Nếu chỉ xét ở thông tin đối nội thì thời gian vừa qua, báo chí đã phản ánh một cách khá toàn diện. Báo chí đã đưa ra thông tin đa chiều về mọi vấn đề trong quản lý nhà nước, phát triển xã hội nói chung và nền kinh tế nói riêng. Việc tiếp cận và cung cấp thông tin nhanh nhạy, phân tích phê phán hoặc cổ vũ kịp thời của báo chí đã có nhiều tác động tích cực trong sự phát triển của xã hội và nền kinh tế. Báo chí đã góp phần rất lớn trong cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, xây dựng và cải cách cơ chế, chính sách… Nhìn chung, trong lĩnh vực này, báo chí đã có những đóng góp tích cực.

Tuy nhiên, nếu nhìn ở góc độ hội nhập thì báo chí VN vẫn còn khá chậm. Ngoại trừ một số thông tin kinh tế được cập nhật tại một số thị trường chính do một ít đài báo thực hiện, hầu như các cơ quan truyền thông của ta chưa vươn được ra thế giới. Tình hình kinh tế, chính trị hay yêu cầu, đòi hỏi của các nền kinh tế cũng như những đánh giá, nhận định, dự báo của các cơ quan báo chí VN đối với thế giới còn rất thiếu và chậm.

Chúng ta đang hội nhập sâu rộng với thế giới từ ngoại giao, kinh tế, chính trị, văn hóa… Báo chí với sứ mệnh là người đưa tin, người dẫn đường mà chậm chạp trong hội nhập thì rất đáng phải băn khoăn. Thiếu về cái gì cũng đáng lo nhưng thiếu thông tin thì hậu quả sẽ ảnh hưởng tới nhiều lĩnh vực khác theo cấp số nhân. Tôi đã cảm thấy có khoảng cách giữa đội ngũ doanh nhân đang mở rộng giao thương quốc tế với báo chí trong nước. Nếu để khoảng cách này ngày càng lớn lên là điều rất đáng lo.

– Như ông đã nói, nếu nhìn vào các thông tin về mặt đối nội, báo chí đã làm khá tốt. Ông có đánh giá ra sao về báo chí nhìn ở góc độ định hướng thị trường, hay bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng,?

Từ nhiều năm nay, nền kinh tế VN đã xác định rõ mục tiêu phát triển là nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Với định hướng này, nền kinh tế phải hướng tới các quy luật của thị trường như quy luật cung cầu, quy luật giá cả, quy luật cạnh tranh… Còn định hướng xã hội chủ nghĩa nói ngắn gọn là thành quả của nền kinh tế sẽ không mang đến cho một nhóm người mà cho toàn xã hội. Xã hội hướng đến rút ngắn khoảng cách giàu nghèo, những người yếu thế trong xã hội sẽ được hưởng phúc lợi một cách tốt nhất, môi trường được bảo vệ cân bằng…

Doanh nghiệp và nên kinh tế đang rất cần những thông tin để cổ vũ và đóng góp,
hun đúc tinh thần độc lập nói chung, độc lập tự chru kinh tế nói riêng

Báo chí cần cổ vũ nó và có thái độ rõ ràng với mô hình này. Từ đó, báo chí phải cùng với nhà nước, với xã hội quyết liệt thúc đầy nền kinh tế chuyển nhanh và bền vững sang mô hình phát triển trên. Trong mọi cơ chế, chính sách được nhà nước ban hành, báo chí cần phải tìm xem nó đã đảm bảo đầy đủ nguyên tắc của thị trường chưa, còn lực cản nào cần dỡ bỏ?

Những vấn đề nóng của nền kinh tế, của xã hội như tái cơ cấu DNNN, đầu tư công, tái cơ cấu ngân hàng, báo chí cần phải nhìn nhận một cách khách quan xem mình đã làm được những gì? Những lực cản, nhóm lợi ích đã được chỉ mặt, đặt tên trên báo chí hay chưa? Những vấn đề khác như độc quyền hay hạn chế cạnh tranh còn xảy ra ở những đâu ?… Mặc dù, đây không phải là một nhiệm vụ chuyên biệt của báo chí, nhưng với vai trò và chức năng của mình, báo chí cần tạo diễn đàn để tự mình hoặc để người dân, DN và chuyên gia có thể bày tỏ quan điểm. Qua đó, những nguyên tắc của nền kinh tế thị trường được thực thi.

Làm tốt những việc trên tức là báo chí đã giúp bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng một cách hiệu quả. Khi các nguyên tắc cơ bản của nền kinh tế thị trường được bảo đảm thì hàng hóa kém chất lượng, hàng giả, hàng nhái, dịch vụ kém sẽ bị ngăn chặn. Người dân sẽ không phải bận tâm nhiều đến chuyện giá điện, xăng dầu, thuốc chữa bệnh, dịch vụ y tế và giáo dục…

– Để nói về vấn đề đối ngoại, độc lập về kinh tế thời gian vừa qua đang nóng lên tại nhiều diễn đàn. Với tư cách là cơ quan truyền thông, báo chí nên có quan điểm thế nào về vấn đề này, thưa ông?

Độc lập là một tiêu chí cơ bản để mỗi quốc gia phát triển. Nếu xét về măt lý tưởng, nó được xem như một biểu tượng để tập hợp mọi người dân, cả trong và ngoài nước. Xét từ góc độ tình cảm, độc lập như một ngọn cờ giúp mọi người con của dân tộc xích lại đoàn kết với nhau. Tuy nhiên, độc lập không phải là đứng một mình mà phải có sự liên kết. Liên kết trên nguyên tắc độc lập sẽ tạo ra thế chủ động.

Những nhà báo nói riêng, báo chí nói chung bằng khả năng, tâm huyết của mình hoàn toàn có thể đóng góp cho một nền kinh tế độc lập và chủ động hội nhập.

Trong kinh tế, chúng ta phải độc lập tự chủ, nhưng điều đó không có nghĩa là đối lập với hội nhập. Với tinh thần độc lập cao thì chúng ta sẽ tham gia vào các hiệp định song phương, đa phương một cách chủ động và hiệu quả. Chúng ta đã và đang chuẩn bị tham gia nhiều hiệp định thương mại như WTO, TPP, Hiệp định thương mại tự do EU – VN, Hiệp định thương mại tự do Hàn Quốc – VN, Hiệp định thương mại tự do VN với liên minh thuế quan Nga, Belarus và Kazakhstan… Với tinh thần độc lập cao, việc chủ động kí kết giúp VN phát huy được những thế mạnh của mình mà vẫn giữ được những giá trị truyền thống, bản sắc riêng. Báo chí cần cổ vũ và đóng góp, hun đúc tinh thần độc lập nói chung, độc lập tự chủ kinh tế nói riêng.

Tuy nhiên, nhìn tổng thể, chúng ta chưa có sự quyết liệt nên “nhiều quả trứng đã bị bỏ cùng một giỏ”.

Đây là thời điểm, chúng ta cần phải có thái độ kiên quyết trong vấn đề tự chủ về kinh tế. Báo chí cần đồng hành, ủng hộ Chính phủ một cách mạnh mẽ trong vấn đề tự chủ, hoàn thiện hệ thống pháp luật để khuyến khích người dân và DN tham gia bỏ vốn đầu tư, phát triển sản xuất kinh doanh. Báo chí có thể cùng người dân giám sát việc thực thi các luật để giúp người dân có niềm tin vào các chính sách của nhà nước.

Đối với bên ngoài, báo chí cần hỗ trợ đẩy nhanh mở rộng thị trường, đa phương hóa các quan hệ kinh tế. DN và nền kinh tế đang rất cần những thông tin để tìm kiếm nhà đầu tư có công nghệ cao, quy trình quản trị tiên tiến… Thúc đẩy nhanh quá trình hợp tác với những quốc gia phát triển, thành công về kinh tế, với những DN, nhà đầu tư chiến lược và đủ năng lực là điều báo chí có năng lực và điều kiện để hỗ trợ, phát huy.

Những nhà báo nói riêng, báo chí nói chung bằng khả năng, tâm huyết của mình hoàn toàn có thể đóng góp cho một nền kinh tế độc lập và chủ động hội nhập. Nhà nước cũng cần tạo mọi điều kiện tối đa để khuyến khích, ủng hộ và cổ vũ báo chí thực hiện sứ mạng này. Đây là vinh dự và trách nhiệm mà đất nước và nhân dân đặt niềm tin.

– Xin cảm ơn ông!

Ông Rahn Wood – Giám đốc Khối Ngân hàng Bán lẻ VIB:
Cởi mở nhưng thận trọng

Tại VN nói riêng, quan hệ giữa báo chí với DN, định chế tài chính, ngân hàng… trên thị trường tài chính có thể nói khá cởi mở. Các tổ chức tài chính cũng có tinh thần tương tác, hợp tác thông tin cùng báo chí. Đây là yếu tố cơ bản và có thể xem như nền tảng để VN có thể xây dựng một thị trường tài chính lành mạnh và minh bạch thông tin, tạo niềm tin cho thị trường.

Báo chí nước ngoài đôi khi cũng có trường hợp nguồn tin không được đối chiếu nhiều chiều, nhiều khi xác suất tin cậy của thông tin thấp. Điều này gián tiếp ảnh hưởng rất nhiều đến hoat động của ngân hàng, DN. Vì lẽ đó, việc báo chí trong nước chú trọng đối chiếu, xác thực mức độ tin cậy của nguồn tin trước khi đăng tải ở thị trường tài chính VN khiến các nhà làm tài chính, dịch vụ tài chính như chúng tôi cũng yên tâm hơn.

Ông Trần Trọng Vinh – Chủ tịch HĐQT, TGĐ Cty CP Biển Bạc:
Bạn đồng hành

Không thể phủ nhận báo chí có vai trò quan trọng đối với hoạt động và sự phát triển của DN. Mối quan hệ giữa báo chí và DN là mối quan hệ tương hỗ cùng phát triển vì mục đích chung của đất nước. Tuy nhiên, bên cạnh những đóng góp tích cực thì đôi khi việc phản ánh thiếu trung thực, thiếu khách quan và không chính xác từ báo chí đã vô tình gây ảnh hưởng không nhỏ đến uy tín, hiệu quả, kìm hãm sự phát triển của DN, thậm chí khiến cho DN phá sản… Chính vì vậy, DN rất cần có sự hỗ trợ thông tin từ báo chí với những bài viết khách quan, phản ánh chính xác sự việc.

Dược sỹ Nguyễn Hữu Thắng – Giám đốc Cty CP Sao Thái Dương:
Giúp DN nâng cao sức cạnh tranh

Trong thời điểm hiện nay, để hỗ trợ DN sản xuất trong nước phát triển, hầu hết ở nước nào cũng vậy, đều đặt ra rất nhiều rào cản thương mại, ví dụ như việc đưa ra luật thuế để hạn chế hàng nước ngoài xâm nhập vào. Ở góc độ này, báo chí cũng nên ủng hộ, đồng hành cùng DN sản xuất kinh doanh chân chính. Bởi chính DN là những nhân tố góp phần tạo công ăn việc làm cho người lao động, tạo thương hiệu để có thể cạnh tranh với các thương hiệu quốc tế, góp phần cho sự phát triển kinh tế – xã hội, mang lại lợi ích quốc gia.

Bá Tú thực hiện

Bài viết đã chặn phản hồi!

Tin khác đã đăng